Spis treści

Pory roku w muzyce – wiosna i jej zwyczaje

Pory roku w muzyce – wiosna i jej zwyczaje

Źródło: online-skills.

Wprowadzenie

XIV w. – Ecco la Primavera (Wiosna jest tutaj) Francesco Landino;

ok. 1725 – wydanie cyklu koncertowego Cztery pory roku przez Antonio Vivaldiego;

1801 – powstaje sonata skrzypcowa tzw. Wiosenna Ludwiga van Beethovena;

1838 – Wiosna op. 74 nr 2 Fryderyka Chopina;

1894-96 – Wiosenne wody Siergieja Rachmaninowa;

1987 Wiosna - ach to ty Marka Grechuty.

Scenariusz lekcji dla nauczyciela:

W prostokątnym polu znajduje się napis „Pobierz”. Jest to przycisk pozwalający na wyświetlenie, pobranie i zapisanie pliku zawierającego scenariusz lekcji - dokument w formacie pdf.

I. Indywidualna i zespołowa ekspresja twórcza, doskonalenie umiejętności muzycznych. Uczeń:

4. zdobywa kompetencje w zakresie słuchania i percepcji muzyki:

1) świadomie słucha wybranych dzieł literatury muzycznej (w całości lub fragmentów):

a) reprezentatywnych dla kolejnych epok (od średniowiecza do XX w.);

b) muzyki jazzowej i rozrywkowej;

c) polskich pieśni artystycznych i patriotycznych;

d) utworów ludowych w postaci oryginalnej i stylizowanej;

3) rozpoznaje i analizuje utwory muzyczne, określając ich elementy, nastrój i charakter, formułuje wypowiedzi stosując pojęcia charakterystyczne dla języka muzycznego;.

Nauczysz się

wymieniać najważniejsze wiosenne święta i obrzędy słowiańskie;

opisywać tradycje świąteczne i zwyczaje wiosenne;

rozróżniać obsadę wykonawczą w utworze;

rozróżniać epoki w historii muzyki.

Przybywaj, piękna wiosno Wolfganga Amadeusza Mozarta

Polecenie 1

Zapoznaj się z tekstem pieśni „Przybywaj piękna wiosno”.

Poniżej widoczny jest tekst pieśni Przybywaj piękna wiosno. Przeczytaj go, a następnie spróbuj go zaśpiewać, wzorując się na wersji z odtwarzacza.

Przybywaj piękna wiosno,

uroczy ześlij nam maj,

I tam, gdzie trawy rosną,

znów fiołkom kwitnąć daj.

Na drzewach słońca siłą

zielony rozwiń liść.

By znowu można było

raz na przechadzkę iść.

Już dość tej zimy długiej,

weselsza idzie wieść,

przybywa maj przecudny,

by wszystkim radość nieść.

Rozkwita w koło ziele,

fiołki niosą woń.

Odezwij się, kukułko

i ty, skowronku dzwoń.

Źródło: dostępny w internecie: http://www.piesniobranie.pl/uploads/spiewniki/spiewnik-03-05-2013.pdf. Zmodyfikowany tekst utworu pochodzi z Pieśniobranie majowe, s. 19.

Na ilustracji interaktywnej portret Wolfganga Amadeusza Mozarta. Na obrazie dość młody mężczyzna, raczej drobnej postury, twarz raczej pociągła, dość duży nos, wąskie usta, niebieskie oczy. Na głowie biała peruka, na wysokości ucha ułożone loki, z tyłu pozostałe włosy, związane kokardą. Ubrany w białą koszulę z koronkowym żabotem i czerwony surdut. Tło obrazu ciemne, światło pada na połowę twarzy mężczyzny. W centralnej części obrazu umieszczony jest punkt interaktywny, po jego naciśnięciu wyświetla się napis: „Sehnsucht nach dem Frühling (Przybywaj piękna wiosno)” autorstwa Wolfganga Amadeusza Mozarta, wykonawca: śpiewaczka i pianista z Akademii Muzycznej im. Feliksa Nowowiejskiego w Bydgoszczy oraz pojawia się możliwość odtworzenia muzyki. Na nagraniu liryczna, spokojna, pogodna pieśń w wykonaniu śpiewaczki, śpiewającej sopranem i pianisty. Pieśń ma dwie zwrotki.

Zasób oparty o element wizualny.

1

1

Sehnsucht nach dem Frühling (Przybywaj, piękna wiosno), autorstwa Wolfganga Amadeusza Mozarta Wykonawca: Śpiewaczka i pianista z Akademii Muzycznej im. Feliksa Nowowiejskiego w Bydgoszczy

Nagranie dostępne pod adresem file:///tmp/puppeteerjvbwiO.html

Źródło: AMFN Barbara Krafft, „Wolfgang Amadeusz Mozart” (fragment), 1819, wikimedia.org, domena publiczna (ilustracja); Wolfgang Amadeusz Mozart, „Sehnsucht nach dem Frühling (Przybywaj piękna wiosno)”, AMFN, CC BY 3.0 (dźwięk).

Ćwiczenie 1

Wysłuchaj piosenki: Przybywaj, piękna wiosno. Na podstawie zdobytej dotychczas wiedzy rozpoznaj, z jakiej epoki pochodzi kompozytor, który skomponował linię melodyczną do tej piosenki.

Zaznacz prawidłową odpowiedź.

- klasycyzm

- barok

- romantyzm

Charakterystyka wiosny

Wiosna jest jedną z czterech pór roku. Rozpoczyna się 21. marca, a kończy 22. czerwca.

Cechy charakterystyczne:

- śnieg zaczyna topnieć,

- zwierzęta budzą się z zimowego snu.

Na przestrzeni wieków wątek wiosny w muzyce był szeroko wykorzystywany przez artystów. Jednym z najwcześniejszych odwołań do motywu wiosny był utwór Ecco la primavera (Wiosna jest tutaj) Francesco Landiniego, który tworzył w XIV wieku. W późniejszych okresach do wiosny nawiązywali tacy, jak: Vivaldi, wspomniany wcześniej Mozart, Beethoven, czy Chopin.

Ilustracja przedstawia fragment grobowca z wizerunkiem Francesco Landiniego. Kompozytor na płaskorzeźbie ma pociągłą twarz, brodę. Ma niewielkie nakrycie głowy. W dłoni trzyma instrument. Po naciśnięciu punktu aktywnego, wyświetla się napis: Ecco la primavera (Wiosna jest tutaj), autorstwa Francesco Landino oraz pojawia się możliwość odtworzenia muzyki. Na nagraniu dawna pieśń z towarzyszeniem instrumentów dawnych. Pieśń jest skoczna, radosna, jej charakter podkreśla użycie tamburynu.

Zasób oparty o element wizualny.

1

1

Ecco la primavera (Wiosna jest tutaj)

autorstwa Francesco Landino, Wykonawca: The Waverly Consort, pod dyrygenturą Michaela Jaffee

Źródło: Douce Dame, Music Of Courtly Love From Medieval France And Italy

Nagranie dostępne pod adresem file:///tmp/puppeteerjvbwiO.html

Źródło: Fragment grobowca z wizerunkiem Francesco Landiniego, ok. 1397, Kościół San Lorenzo, Florencja, Włochy, wikimedia.org, domena publiczna (ilustracja); Francesco Landini, „Ecco la primavera (Wiosna jest tutaj)”, online-skills, CC BY 3.0.

Ilustracja przedstawia portret Antonio Vivaldiego . Mężczyzna ma perukę sięgającą do ramion oraz białą, niezapiętą pod szyją - koszulę. Na portrecie ma duże ciemne oczy, zgrabny nos i usta. Po naciśnięciu punktu aktywnego, wyświetla się napis: Cztery pory roku (Wiosna) cz. I Allegro autorstwa Antonio Vivaldiego, wykonawca: Muzycy z Akademii Muzycznej im. Feliksa Nowowiejskiego w Bydgoszczy oraz pojawia się możliwość odtworzenia muzyki. Na nagraniu radosny, pogodny utwór, wykonywany przez skrzypka i orkiestrę smyczkową. Instrumenty tworzą sielankowy obrazek, słychać między innymi śpiew ptaków, szum strumienia.

Zasób oparty o element wizualny.

1

1

Cztery pory roku (Wiosna),

cz. I Allegro, autorstwa Antonio Vivaldiego, Wykonawca: Muzycy z Akademii Muzycznej im. Feliksa Nowowiejskiego w Bydgoszczy

Nagranie dostępne pod adresem file:///tmp/puppeteerjvbwiO.html

Źródło: Lambert (młodszy), „Antonio Vivaldi”, XVIII wiek, wikimedia.org, domena publiczna (ilustracja); Antonio Vivaldi, „Cztery pory roku”, „Wiosna”, AMFN, CC BY 3.0 (dźwięk).

Ilustracja przedstawia „Portret Ludwiga van Beethovena”. Na obrazie ukazany jest mężczyzna w ciemnym stroju z widocznym białym, kołnierzem koszuli oraz zawiązanym pod nim, halsztukiem (chusta). Kompozytor ma siwe, falowane włosy, w lewej dłoni trzyma zeszyt nutowy. Prawa ręka, trzymająca ołówek, zawieszona jest nad stroną zeszytu. Twarz Beethovena wyraża skupienie, usta są zaciśnięte, oczy spoglądają w dal. Po naciśnięciu punktu aktywnego, wyświetla się napis: Sonata skrzypcowa nr 5 F-dur Wiosenna autorstwa Ludwiga van Beethovena. Wykonawca: Oliver Colbentson (skrzypce), Erich Appel (fortepian) oraz pojawia się możliwość odtworzenia muzyki. Na nagraniu sonata wykonana przez skrzypka i pianistę. Utwór ma zmienny nastrój bywa pogodny, bywa też dramatyczny.

Zasób oparty o element wizualny.

1

1

Sonata skrzypcowa nr 5 F-dur Wiosenna,

autorstwa Ludwiga van Beethovena Wykonawca: Oliver Colbentson (skrzypce), Erich Appel (fortepian)

Źródło: Frühlingssonate von Beethoven & Sonate in A-Dur von César Franck

Nagranie dostępne pod adresem file:///tmp/puppeteerjvbwiO.html

Źródło: Joseph Karl Stieler, „portret Ludwiga van Beethovena”, 1820, Beethoven-Haus, Bonn, Niemcy, wikimedia.org, domena publiczna (ilustracja), Ludwig van Beethoven, sonata „Wiosenna”, online-skills, CC BY 3.0.

Na zdjęciu młody Marek Grechuta. Artysta ma dłuższe włosy, sięgające podbródka. Ubrany jest w granatową koszulę w białe kropki i ciemną marynarkę. Po naciśnięciu punktu aktywnego, wyświetla się napis: Wiosna - ach to ty. Wykonawca: Marek Grechuta. Utwór pochodzi z dziewiątego albumu Marka Grechuty pt.: Wiosna - ach to ty, który został wydany w 1987 roku oraz pojawia się możliwość odtworzenia muzyki. Na nagraniu wesoła, dynamiczna, radosna piosenka. Piosenkarz śpiewa z akompaniamentem zespołu, słychać gitarę, fortepian, perkusję, instrumenty smyczkowe. Kolejne zwrotki dotyczą różnych pór roku, które symbolizują zmieniającą się kobietę. Oprócz piosenkarza śpiewa w refrenach kobieta.

Zasób oparty o element wizualny.

1

1

Wiosna – ach to ty

Wykonawca: Marek Grechuta

Źródło: 40 piosenek Marka Grechuty

Utwór pochodzi z dziewiątego albumu Marka Grechuty pt. Wiosna – ach to ty, który został wydany w 1987 roku.

Nagranie dostępne pod adresem file:///tmp/puppeteerjvbwiO.html

Źródło: Marek Karewicz (fot.), Marek Grechuta, culture.pl, CC BY 3.0 (ilustracja); Marek Grechuta, „Wiosna, ach to ty”, online-skills, CC BY 3.0 (dźwięk).

Ćwiczenie 2

Wysłuchaj piosenki Wiosna, ach to ty. W jakiej kolejności Marek Grechuta wymienia pory roku?

1. Poziom 1:zima

2. Poziom 2:wiosna

3. Poziom 3:jesień

4. Poziom 4:lato

Ćwiczenie 3

Wysłuchaj fragmentu utworu, a następnie uzupełnij wybrane elementy metryczki utworu.

Na nagraniu dawna pieśń z towarzyszeniem instrumentów dawnych. Pieśń jest skoczna, radosna, jej charakter podkreśla użycie tamburynu.

Nagranie dostępne pod adresem https://zpe.gov.pl/a/DlchV2yam

Utwór do ćwiczenia 3

Źródło: wybór online-skills, Materiał wykorzystany na podstawie art. 29 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych (prawo cytatu).

Na nagraniu dawna pieśń z towarzyszeniem instrumentów dawnych. Pieśń jest skoczna, radosna, jej charakter podkreśla użycie tamburynu.

Imię i nazwisko kompozytora:

Oryginalny tytuł:

Polski tytuł:

Wiosenne święta i zwyczaje słowiańskie

Dawniej wiosna była bardzo ważnym czasem dla ludzi. Był to okres rozkwitu roślinności oraz końca zimowej stagnacji. Równie ważnym okresem była cała wiosna. Tradycje wiosenne odbywały się ku czci bóstw słowiańskich, tj. Jassy, Perkuna i Jarowita oraz Marzanny.

Zwyczaje słowiańskie:

Dziady Wiosenne (20 marca) jest wiosenne święto zmarłych. Nocą tego dnia na ziemie przybywali zmarli, których ludzie starali się obłaskawić. Miało to zapewnić pomyślność, płodność i urodzaj w nadchodzącym roku.

Święto Jare (21 marca) tego dnia rozpoczynano kilkudniowy cykl obrzędów, które miały odgonić zimę i przyzwać wiosnę. Do dzisiaj popularnych zwyczajem, związany z tym świętem jest topienie lub palenie Marzanny.

Zdobienie jajek zwyczaj polegający na ozdabianiu jajek przy pomocy farb, naklejek czy ryciu w skorupkach. Wśród Słowian oznaczało to odradzające się wraz z wiosną -  życie. Chrześcijanie zaadaptowali to święto, którzy w ten sposób przedstawiają zmartwychwstałego Jezusa.

Śmigus-dyngus zwyczaj pochodzący z czasów słowiańskich. Tego dnia ludzie na biciu po nogach gałązkami wierzbowymi lub palmami oraz na polewaniu się wodą. Miało to oznaczać obmywanie się z brudu i chorób, jakie pojawiały się przez zimę.

Ćwiczenie 4

Przeczytaj jeszcze raz uważnie tekst, a następnie wskaż prawidłową odpowiedź. Wskaż, kiedy miały miejsce obrzędy związane z Dziadami wiosennymi.

Zaznacz prawidłową odpowiedź.

- 25 marca

- 1 marca

- 20 marca

Polecenie 2

Czy pieśni: „Wiosna” Chopina i „Wiosenne wody” Rachmaninowa mają podobny czy różny charakter?

Wysłuchaj dwóch pieśni. Zastanów się, w jakim nastroju utrzymane są obydwie kompozycje. Czy prezentowane kompozycje oddają charakter omawianej pory roku?

Obraz Marii Wodzińskiej „Portret Frydyeryka Chopina”. Kompozytor siedzi w fotelu. Ubrany jest w białą koszulę i czarny surdut, pod szyją ma czarną muszkę. Włosy ma dłuższe, przykrywające ucho. Ma melancholijne, smutne spojrzenie. Po naciśnięciu punktu aktywnego, wyświetla się napis: Wiosna opus siedemdziesiąte czwarte numer 2 autorstwa Fryderyka Chopina, wykonawca Muzycy z Akademii Muzycznej im. Feliksa Nowowiejskiego w Bydgoszczy oraz pojawi się możliwość odtworzenia muzyki. Na nagraniu sielankowa, spokojna, tęskna pieśń w wykonaniu śpiewaczki, śpiewającej sopranem z akompaniamentem fortepianu. Pieśń jest skomponowana w metrum trójdzielnym.

Zasób oparty o element wizualny.

1

1

Wiosna op. 74 nr 2, autorstwa Fryderyka Chopina

Wykonawca: Muzycy z Akademii Muzycznej im. Feliksa Nowowiejskiego w Bydgoszczy

Nagranie dostępne pod adresem file:///tmp/puppeteerjvbwiO.html

Źródło: AMFN Maria Wodzińska, „Portret Fryderyka Chopina”, 1836, Muzeum Narodowe w Warszawie, wikimedia.org, domena publiczna (ilustracja); Fryderyk Chopin, „Wiosna” op. 74 nr 2, AMFN, CC BY 3.0 (dźwięk).

Ilustracja przedstawia fotografię Sergiusza Rachmaninowa. Na zdjęciu szczupły mężczyzna w średnim wieku, z pociągłą twarzą, wyraźnym nosem i ustami. Znajduje się na dworze, w tle widać kobiety z nakryciami głowy. Ubrany jest w białą koszulę, garnitur, płaszcz, czapkę kaszkietówkę. Pod szyją ma związany ciemny krawat. Po naciśnięciu punktu aktywnego, wyświetla się napis: Wiosenne wody opus czternaste numer 11 autorstwa Sergiusza Rachmaninowa, wykonawca Muzycy z Akademii Muzycznej im. Feliksa Nowowiejskiego w Bydgoszczy oraz pojawi się możliwość odtworzenia muzyki. Na nagraniu burzliwa pieśń w wykonaniu śpiewaka, śpiewającego tenorem. Śpiewakowi towarzyszy dynamiczny, szybki akompaniament fortepianowy.

Zasób oparty o element wizualny.

1

1

Wiosenne wody op. 14 nr 11,

Autor: Sergiusz Rachmaninow

Wykonawca: Muzycy z Akademii Muzycznej im. Feliksa Nowowiejskiego w Bydgoszczy

Nagranie dostępne pod adresem file:///tmp/puppeteerjvbwiO.html

Źródło: Fotografia Sergiusza Rachamaninowa, autor nieznany, rok nieznany, Biblioteka Kongresu, Waszyngton, Stany Zjednoczone, wikimedia.org, domena publiczna (ilustracja); Sergiusz Rachmaninow, „Wiosenne wody” op. 14 nr 11, AMFN, CC BY 3.0 (dźwięk).

Uzupełnij

Ćwiczenie 5

Wysłuchaj dwóch pieśni. Rozpoznaj, jaki to głos?

Materiały audio dostępne pod adresem:

file:///tmp/puppeteerjvbwiO.html

1

sopran (wysoki głos kobiecy)

0

tenor (wysoki głos męski)

Ćwiczenie 6

Spośród podanych poniżej słowiańskich zwyczajów wiosennych wybierz te, które pojawiły się na zajęciach.

Zaznacz prawidłowe odpowiedzi.

- POGRZEB STRZAŁY

- DZIADY WIOSENNE

- ŚWIĘTO JARE

- ŚWIĘTO JASKÓŁKI

- TOPIENIE MARZANNY

- KUREK DYNGUSOWY

- GAIK

Ćwiczenie 7

Wytłumacz jakie znaczenie symboliczne miał obrzęd topienia Marzanny.

Zasób oparty o element wizualny.

Znajdź sześć ukrytych w diagramie pojęć związanych z tematem lekcji. Hasła mogą być ukryte pionowo, poziomo i na skos. Aby zakreślić słowo zaznacz (kliknij) pierwszą i ostatnią literę.

Y

J

L

Z

B

J

H

R

O

Y

Y

W

I

M

D

Z

I

A

D

Y

C

F

R

N

I

P

I

S

A

N

K

I

L

O

N

K

B

W

R

T

N

R

A

K

R

K

T

L

N

K

K

W

A

M

W

N

I

W

I

N

S

D

B

I

F

M

U

G

S

Z

F

M

K

M

E

Z

G

J

R

J

L

O

Z

A

O

W

C

M

P

A

L

M

Y

C

I

F

B

J

A

S

K

Ó

Ł

K

A

J

G

W

L

M

A

R

Z

A

N

N

A

I

K

C

JASKÓŁKA        DZIADY        PISANKI        MARZANNA        WIOSNA        PALMY

Słownik pojęć

Doktryna

zespół wierzeń, uznawanych przez daną religię, na który składa się z reguły teoria Boga, teoria świata i teoria człowieka.

Obrzędy

Ogół praktyk religijnych o charakterze publicznym, stanowiących — obok doktryny — zasadniczy składnik każdej religii;

najbardziej uniwersalnymi obrzędami są: modlitwa i ofiara.

Pieśń

muzyczny utwór wokalny, na ogół do tekstu lirycznego, solowy lub chóralny, wykonywany: a) z towarzyszeniem instrumentu solo, zwykle strunowego, np. w starożytnej Grecji z akompaniamentem liry, kitary, w czasach nowożytnych gitary, od końca XVIII w. najczęściej fortepianu;  b) z towarzyszeniem kameralnego zespołu instrumentalnego; c) z towarzyszeniem orkiestry; d) a cappella

Słowianie

grupa ludów indoeuropejskich, zamieszkujących znaczne obszary środkowej i wschodniej Europy.

Słownik pojęć został opracowany na podstawie:

encyklopedia.pwn.pl

Biblioteka muzyczna

Na ilustracji interaktywnej portret Wolfganga Amadeusza Mozarta. Na obrazie dość młody mężczyzna, raczej drobnej postury, twarz raczej pociągła, dość duży nos, wąskie usta, niebieskie oczy. Na głowie biała peruka, na wysokości ucha ułożone loki, z tyłu pozostałe włosy, związane kokardą. Ubrany w białą koszulę z koronkowym żabotem i czerwony surdut. Tło obrazu ciemne, światło pada na połowę twarzy mężczyzny. W centralnej części obrazu umieszczony jest punkt interaktywny, po jego naciśnięciu wyświetla się napis: „Sehnsucht nach dem Frühling (Przybywaj piękna wiosno)” autorstwa Wolfganga Amadeusza Mozarta, wykonawca: śpiewaczka i pianista z Akademii Muzycznej im. Feliksa Nowowiejskiego w Bydgoszczy oraz pojawia się możliwość odtworzenia muzyki. Na nagraniu liryczna, spokojna, pogodna pieśń w wykonaniu śpiewaczki, śpiewającej sopranem i pianisty. Pieśń ma dwie zwrotki.

Zasób oparty o element wizualny.

1

1

Sehnsucht nach dem Frühling (Przybywaj, piękna wiosno), autorstwa Wolfganga Amadeusza Mozarta Wykonawca: Śpiewaczka i pianista z Akademii Muzycznej im. Feliksa Nowowiejskiego w Bydgoszczy

Nagranie dostępne pod adresem file:///tmp/puppeteerjvbwiO.html

Źródło: AMFN Barbara Krafft, „Wolfgang Amadeusz Mozart” (fragment), 1819, wikimedia.org, domena publiczna (ilustracja); Wolfgang Amadeusz Mozart, „Sehnsucht nach dem Frühling (Przybywaj piękna wiosno)”, AMFN, CC BY 3.0 (dźwięk).

Ilustracja przedstawia fragment grobowca z wizerunkiem Francesco Landiniego. Kompozytor na płaskorzeźbie ma pociągłą twarz, brodę. Ma niewielkie nakrycie głowy. W dłoni trzyma instrument. Po naciśnięciu punktu aktywnego, wyświetla się napis: Ecco la primavera (Wiosna jest tutaj), autorstwa Francesco Landino oraz pojawia się możliwość odtworzenia muzyki. Na nagraniu dawna pieśń z towarzyszeniem instrumentów dawnych. Pieśń jest skoczna, radosna, jej charakter podkreśla użycie tamburynu.

Zasób oparty o element wizualny.

1

1

Ecco la primavera (Wiosna jest tutaj)

autorstwa Francesco Landino, Wykonawca: The Waverly Consort, pod dyrygenturą Michaela Jaffee

Źródło: Douce Dame, Music Of Courtly Love From Medieval France And Italy

Nagranie dostępne pod adresem file:///tmp/puppeteerjvbwiO.html

Źródło: Fragment grobowca z wizerunkiem Francesco Landiniego, ok. 1397, Kościół San Lorenzo, Florencja, Włochy, wikimedia.org, domena publiczna (ilustracja); Francesco Landini, „Ecco la primavera (Wiosna jest tutaj)”, online-skills, CC BY 3.0.

Ilustracja przedstawia portret Antonio Vivaldiego . Mężczyzna ma perukę sięgającą do ramion oraz białą, niezapiętą pod szyją - koszulę. Na portrecie ma duże ciemne oczy, zgrabny nos i usta. Po naciśnięciu punktu aktywnego, wyświetla się napis: Cztery pory roku (Wiosna) cz. I Allegro autorstwa Antonio Vivaldiego, wykonawca: Muzycy z Akademii Muzycznej im. Feliksa Nowowiejskiego w Bydgoszczy oraz pojawia się możliwość odtworzenia muzyki. Na nagraniu radosny, pogodny utwór, wykonywany przez skrzypka i orkiestrę smyczkową. Instrumenty tworzą sielankowy obrazek, słychać między innymi śpiew ptaków, szum strumienia.

Zasób oparty o element wizualny.

1

1

Cztery pory roku (Wiosna),

cz. I Allegro, autorstwa Antonio Vivaldiego, Wykonawca: Muzycy z Akademii Muzycznej im. Feliksa Nowowiejskiego w Bydgoszczy

Nagranie dostępne pod adresem file:///tmp/puppeteerjvbwiO.html

Źródło: Lambert (młodszy), „Antonio Vivaldi”, XVIII wiek, wikimedia.org, domena publiczna (ilustracja); Antonio Vivaldi, „Cztery pory roku”, „Wiosna”, AMFN, CC BY 3.0 (dźwięk).

Ilustracja przedstawia „Portret Ludwiga van Beethovena”. Na obrazie ukazany jest mężczyzna w ciemnym stroju z widocznym białym, kołnierzem koszuli oraz zawiązanym pod nim, halsztukiem (chusta). Kompozytor ma siwe, falowane włosy, w lewej dłoni trzyma zeszyt nutowy. Prawa ręka, trzymająca ołówek, zawieszona jest nad stroną zeszytu. Twarz Beethovena wyraża skupienie, usta są zaciśnięte, oczy spoglądają w dal. Po naciśnięciu punktu aktywnego, wyświetla się napis: Sonata skrzypcowa nr 5 F-dur Wiosenna autorstwa Ludwiga van Beethovena. Wykonawca: Oliver Colbentson (skrzypce), Erich Appel (fortepian) oraz pojawia się możliwość odtworzenia muzyki. Na nagraniu sonata wykonana przez skrzypka i pianistę. Utwór ma zmienny nastrój bywa pogodny, bywa też dramatyczny.

Zasób oparty o element wizualny.

1

1

Sonata skrzypcowa nr 5 F-dur Wiosenna,

autorstwa Ludwiga van Beethovena Wykonawca: Oliver Colbentson (skrzypce), Erich Appel (fortepian)

Źródło: Frühlingssonate von Beethoven & Sonate in A-Dur von César Franck

Nagranie dostępne pod adresem file:///tmp/puppeteerjvbwiO.html

Źródło: Joseph Karl Stieler, „portret Ludwiga van Beethovena”, 1820, Beethoven-Haus, Bonn, Niemcy, wikimedia.org, domena publiczna (ilustracja), Ludwig van Beethoven, sonata „Wiosenna”, online-skills, CC BY 3.0.

Na zdjęciu młody Marek Grechuta. Artysta ma dłuższe włosy, sięgające podbródka. Ubrany jest w granatową koszulę w białe kropki i ciemną marynarkę. Po naciśnięciu punktu aktywnego, wyświetla się napis: Wiosna - ach to ty. Wykonawca: Marek Grechuta. Utwór pochodzi z dziewiątego albumu Marka Grechuty pt.: Wiosna - ach to ty, który został wydany w 1987 roku oraz pojawia się możliwość odtworzenia muzyki. Na nagraniu wesoła, dynamiczna, radosna piosenka. Piosenkarz śpiewa z akompaniamentem zespołu, słychać gitarę, fortepian, perkusję, instrumenty smyczkowe. Kolejne zwrotki dotyczą różnych pór roku, które symbolizują zmieniającą się kobietę. Oprócz piosenkarza śpiewa w refrenach kobieta.

Zasób oparty o element wizualny.

1

1

Wiosna – ach to ty

Wykonawca: Marek Grechuta

Źródło: 40 piosenek Marka Grechuty

Utwór pochodzi z dziewiątego albumu Marka Grechuty pt. Wiosna – ach to ty, który został wydany w 1987 roku.

Nagranie dostępne pod adresem file:///tmp/puppeteerjvbwiO.html

Źródło: Marek Karewicz (fot.), Marek Grechuta, culture.pl, CC BY 3.0 (ilustracja); Marek Grechuta, „Wiosna, ach to ty”, online-skills, CC BY 3.0 (dźwięk).

Obraz Marii Wodzińskiej „Portret Frydyeryka Chopina”. Kompozytor siedzi w fotelu. Ubrany jest w białą koszulę i czarny surdut, pod szyją ma czarną muszkę. Włosy ma dłuższe, przykrywające ucho. Ma melancholijne, smutne spojrzenie. Po naciśnięciu punktu aktywnego, wyświetla się napis: Wiosna opus siedemdziesiąte czwarte numer 2 autorstwa Fryderyka Chopina, wykonawca Muzycy z Akademii Muzycznej im. Feliksa Nowowiejskiego w Bydgoszczy oraz pojawi się możliwość odtworzenia muzyki. Na nagraniu sielankowa, spokojna, tęskna pieśń w wykonaniu śpiewaczki, śpiewającej sopranem z akompaniamentem fortepianu. Pieśń jest skomponowana w metrum trójdzielnym.

Zasób oparty o element wizualny.

1

1

Wiosna op. 74 nr 2, autorstwa Fryderyka Chopina

Wykonawca: Muzycy z Akademii Muzycznej im. Feliksa Nowowiejskiego w Bydgoszczy

Nagranie dostępne pod adresem file:///tmp/puppeteerjvbwiO.html

Źródło: AMFN Maria Wodzińska, „Portret Fryderyka Chopina”, 1836, Muzeum Narodowe w Warszawie, wikimedia.org, domena publiczna (ilustracja); Fryderyk Chopin, „Wiosna” op. 74 nr 2, AMFN, CC BY 3.0 (dźwięk).

Ilustracja przedstawia fotografię Sergiusza Rachmaninowa. Na zdjęciu szczupły mężczyzna w średnim wieku, z pociągłą twarzą, wyraźnym nosem i ustami. Znajduje się na dworze, w tle widać kobiety z nakryciami głowy. Ubrany jest w białą koszulę, garnitur, płaszcz, czapkę kaszkietówkę. Pod szyją ma związany ciemny krawat. Po naciśnięciu punktu aktywnego, wyświetla się napis: Wiosenne wody opus czternaste numer 11 autorstwa Sergiusza Rachmaninowa, wykonawca Muzycy z Akademii Muzycznej im. Feliksa Nowowiejskiego w Bydgoszczy oraz pojawi się możliwość odtworzenia muzyki. Na nagraniu burzliwa pieśń w wykonaniu śpiewaka, śpiewającego tenorem. Śpiewakowi towarzyszy dynamiczny, szybki akompaniament fortepianowy.

Zasób oparty o element wizualny.

1

1

Wiosenne wody op. 14 nr 11,

Autor: Sergiusz Rachmaninow

Wykonawca: Muzycy z Akademii Muzycznej im. Feliksa Nowowiejskiego w Bydgoszczy

Nagranie dostępne pod adresem file:///tmp/puppeteerjvbwiO.html

Źródło: Fotografia Sergiusza Rachamaninowa, autor nieznany, rok nieznany, Biblioteka Kongresu, Waszyngton, Stany Zjednoczone, wikimedia.org, domena publiczna (ilustracja); Sergiusz Rachmaninow, „Wiosenne wody” op. 14 nr 11, AMFN, CC BY 3.0 (dźwięk).

Bibliografia

D. Gwizdalanka, Historia muzyki 2, Kraków 2006.

M. Talbot, Vivaldi, Kraków 1988.

culture.pl

muzykotekaszkolna.pl

Table of Contents

Pory roku w muzyce – wiosna i jej zwyczaje