Wróć do informacji o e-podręczniku Wydrukuj Zapisz jako PDF Udostępnij materiał
RSy4s0XLUUlEQ1

Ciepło i zimno – jak mówią kolory

1
1

Scenariusz lekcji dla nauczyciela

RBgpYPpi30WMp1
Scenariusz zajęć do pobrania.
Źródło: online skills, licencja: CC BY 3.0.

I. Opanowanie zagadnień z zakresu języka i funkcji plastyki; podejmowanie działań twórczych, w których wykorzystane są wiadomości dotyczące formy i struktury dzieła.

1) wykazuje się znajomością dziedzin sztuk plastycznych: malarstwa, rzeźby, grafiki, architektury (łącznie z architekturą wnętrz), rysunku, scenografii, sztuki użytkowej dawnej i współczesnej (w tym rzemiosła artystycznego); rozumie funkcje tych dziedzin i charakteryzuje ich język; rozróżnia sposoby i style wypowiedzi w obrębie dyscyplin; zna współczesne formy wypowiedzi artystycznej, wymykające się tradycyjnym klasyfikacjom, jak: happening, performance, asamblaż; sztuka nowych mediów;

2) rozróżnia cechy i rodzaje kompozycji w naturze oraz w sztukach plastycznych (odnajduje je w dziełach mistrzów, a także w tworach i zjawiskach przyrody); tworzy różnorodne układy kompozycyjne na płaszczyźnie i w przestrzeni (kompozycje otwarte i zamknięte, rytmiczne, symetryczne, statyczne i dynamiczne); ustala właściwe proporcje poszczególnych elementów kompozycyjnych, umiejętnie równoważy kompozycję, wykorzystując kształt i kontrast form;

3) klasyfikuje barwy w sztukach plastycznych; wykazuje się znajomością pojęć: gama barwna, koło barw, barwy podstawowe i pochodne, temperatura barwy, walor barwy; rozróżnia i identyfikuje w dziełach mistrzów i własnych kontrasty barwne: temperaturowe, dopełnieniowe i walorowe; podejmuje działania twórcze z wyobraźni i z zakresu interpretacji natury, uwzględniające problematykę barwy;

II. Doskonalenie umiejętności plastycznych – ekspresja twórcza przejawiająca się w działaniach indywidualnych i zespołowych.

1) w zadaniach plastycznych interpretuje obserwowane przedmioty, motywy i zjawiska, stosując środki wyrazu zgodnie z własnym odczuciem; w wyższych klasach podejmuje również próby rysunkowego studium z natury.

Nauczysz się

odróżniać barwy ciepłe od zimnych;

wyjaśniać wpływ barw na różnice temperaturowe w pracach plastycznych;

tworzyć za pomocą programu komputerowego pracę plastyczną, w sposób intencjonalny dobierając barwy do tematu.

Żywioły

Ogień i woda to dwa przeciwstawne żywioły. Pierwszy kojarzy się z ciepłem, drugi z zimnem. Żywiołom tym przypisujemy określone barwy.

R1Ge8jzXaqDCs1
Ogień, online-skills, CC BY 3.0
Rs7ryXNV311IF1
Woda, online-skills, CC BY 3.0
REbdtcefkwirY
Ćwiczenie 1
Zastanów się, jakie jeszcze są żywioły oprócz ognia i wody.

Barwa

Na dwóch poniższych zdjęciach ukazane jest słońce, które kojarzy się z latem, ciepłem i wysoką temperaturą. Jednak kolor otoczenia, w tym przypadku kolorKolorkolor chmur, wpływa na powstanie różnic w odczuciu temperatury w obu ujęciach. Barwy ciepłeBarwy ciepłeBarwy ciepłebarwy zimneBarwy zimnebarwy zimne mają wpływ na subiektywne odczucie temperatury.

RZFd8Loqpcuww1
Ilustracja interaktywna przedstawia zachmurzone niebo. Pomiędzy chmurami przebija się słońce. Dodatkowo na ilustracji umieszczono następujące informacje: 1. Na fotografii przeważają barwy zimne - barwy zmierzające do błękitu, głównie fioletowo-zielono-błękitne. Obrazowo nazywane „barwami wody”.
Barwy zimne, online-skills, CC BY 3.0
R1VDjKIimUdlU1
Ilustracja interaktywna przedstawia pomarańczowe tło. Na tle znajduje się rozświetlone słońce. Dodatkowo na ilustracji umieszczono następujące informacje: 1. Na fotografii przeważają barwy ciepłe - barwy zmierzające do żółcieni, głównie czerwono-oranżowo-żółte. Obrazowo nazywane „barwami ognia”.
Barwy ciepłe, online-skills, CC BY 3.0

BarwaBarwaBarwa jest podstawowym elementem formalnym sztuki od początków jej istnienia. Szczególnie dotyczy to malarstwa. Artyści, projektanci, doskonale znają moc barwy i wiedzą, jak może ona oddziaływać na człowieka. Dlatego tworząc dzieła, starannie i w sposób przemyślany, dobierają koloryKolorkolory.

RgxRadeWR5fKI
Ilustracja interaktywna przedstawia obraz Henriego Matisse pt. „Lekcja muzyki”. Obraz powstał w 1917 roku. Obecnie możemy go znaleźć w Oklahoma City Museum of Art, Oklahoma. Dzieło przedstawia dwie kobiety. Jedna, ubrana w niebieską sukienkę, gra na gitarze, a druga, ubrana w żółtą sukienkę, jej się przysłuchuje. Na stoliku stojącym przed kobietami ułożone są nuty. W tle na ścianie widoczne są namalowane liście. Obraz jest przykładem malarstwa fowistycznego charakteryzującego się dużym uproszczeniem. Autorem dzieła był francuski malarz uważany za najsłynniejszego fowistę. Dodatkowo na ilustracji umieszczono następujące informacje: 1. Przykład malarstwa fowistycznego, które charakteryzuje się przede wszystkim dużym uproszczeniem środków wyrazu.
Henri Matisse, „Lekcja muzyki”, 1917, Oklahoma City Museum of Art, Oklahoma, USA, wp.com, fair use
RfjUn7sTieSgU
Ilustracja interaktywna przedstawia obraz Williama Turnera pt. „Ostatni rejs Temeraire” lub „Statek holowany do stoczni”. Obraz powstał w 1839 roku. Obecnie możemy go znaleźć w National Gallery w Londynie w Anglii. Dzieło przedstawia płynący po morzu okręt. Zmierza on w miejsce jego rozbiórki. W tle widoczny jest zachód słońca. Autorem dzieła był angielski malarz. Artysta znany był przede wszystkim z malowania romantycznych pejzaży. Postrzegany był także jako prekursor impresjonizmu. Prace Turnera charakteryzują się wyrazistymi barwami, ponieważ malarz perfekcyjnie potrafił uchwycić światło w swoich pracach. Dodatkowo na ilustracji umieszczono następujące informacje: 1. Obraz przedstawia okręt HMS „Temeraire” w drodze na miejsce rozbiórki. Obraz jest symbolem zmierzchu epoki wielkich żaglowców i nadejściu epoki pary.
William Turner, „Ostatni rejs Temeraire” lub „Statek holowany do stoczni”, 1839, National Gallery, Londyn, Anglia, wikipedia.org, domena publiczna
RiLtEHrimEY0Q
Ilustracja interaktywna przedstawia obraz Marka Rothko pt. „Niebieski, pomarańczowy, czerwony”. Obraz pochodzi z 1961 roku. Dzieło przedstawia trzy prostokąty na czerwonym tle. Dwie figury są w kolorze niebieskim oraz jedna w kolorze pomarańczowym. Autorem dzieła był amerykański malarz, przedstawiciel color field painting. Dodatkowo na ilustracji umieszczono następujące informacje: 1. Obraz został namalowany przy pomocy Color field painting, co oznacza malarstwo barwnych płaszczyzn.
Mark Rothko, „Niebieski, pomarańczowy, czerwony”, 1961, wikiart.org, fair use
R1ex6r4sX4ok9
Ćwiczenie 2
Omów z kolegą wpływ barw na różnice temperaturowe w pracach plastycznych.

Koło Barw

Każde koło barwKoło barwkoło barw możemy podzielić na dwie części. Jedną tworzą barwy zmierzające do żółcieni, głównie czerwono‑oranżowo‑żółte, które są nazywane barwami ciepłymi. Na drugą zaś część składają się barwy skierowane do błękitu, głównie błękitno‑zielono‑fioletowe, nazywane barwami zimnymi.

Zapoznaj się z ilustracjami, które obrazują opisane zjawisko na kole barw.

R13a7OlO2LFcx
Ćwiczenie 3
Wymień co najmniej cztery kolory, które kojarzą Ci się z barwą ciepłą.
RhmzMjd9mojDm
Ćwiczenie 4
Wymień co najmniej cztery nazwy kolorów, które kojarzą Ci się z zimowym krajobrazem.

Zadania

Rkmma3rFONZro
Ćwiczenie 5
Przypomnij sobie tytuł abstraktu, wysłuchaj nagrania i spróbuj zaproponować własny temat dla dzisiejszej lekcji.
Rpqjkkcz782YD
Ćwiczenie 6
Koło barw to: Możliwe odpowiedzi: 1. wartość wymierzalna o określonej długości fal promieniowania świetlnego. 2. barwy zmierzające do błękitu, głównie fioletowo‑zielono‑błękitne. Obrazowo nazywane „barwami wody”. 3. graficzny model służący do objaśniania zasad mieszania się i powstawania barw, w którym wokół jego środka, zgodnie z kierunkiem ruchu wskazówek zegara, wrysowano widmo ciągłe światła białego w ten sposób, że barwa fioletowa płynnie przechodzi w barwę czerwoną, a więc widmo zostaje połączone w zamknięty cykl zmian barw.
RtLAeuIGIGfZU1
Ilustracja do zadania, theodysseyonline.com, CC BY 3.0
R1TgwpgvrRieE
Ćwiczenie 7
Przygotuj pytanie na kartkówkę dotyczące barw ciepłych lub zimnych.
Polecenie 1

Pobierz ilustrację, niezbędną do wykonania zadania, klikając na przycisk „Pobierz załącznik”.

RhqcDyezxMzeC1
W prostokątnym polu znajduje się strzałka skierowana w dół symbolizująca pobieranie pliku. Obok strzałki umieszczony jest napis „Pobierz załącznik”. Jest to przycisk pozwalający na wyświetlenie, pobranie i zapisanie pliku zawierającego ilustrację - obraz w formacie png.
Źródło: online skills, licencja: CC BY 3.0.

Skorzystaj z aplikacji MiniPaint, dostępnej poniżej - otwórz zapisany wcześniej obrazek (opcja Plik->Otwórz, wskazanie obrazka zapisanego na dysku komputera).

Wykorzystując narzędzie do rysowania i wypełniania kolorem, stwórz pejzaż jesienny i zimowy.

R1WeXxTCzczJ71
Uruchom wyobraźnię i zaplanuj ilustrację do mitologicznej przygody Odyseusza, Syzyfa lub Achillesa. Opowiedz, który epizod z życia bohatera został przez Ciebie wybrany i jaką masz wizję plastyczną. Poproś kogoś z klasy o jej zrealizowanie.
Źródło: ViliusL, GNU GENERAL PUBLIC LICENSE Version 3, 29 June 2007 Copyright (C) 2007 Free Software Foundation, Inc. <http://fsf.org/> Everyone is permitted to copy and distribute verbatim copies of this license document, but changing it is not allowed..
Inna wersja zadania

Zdefiniuj pojęcie barwy, a następnie wskaż jakie rodzaje barw wyróżniamy. Do każdego rodzaju dopasuj po trzy kolory.

Słownik pojęć

Barwa
Barwa

subiektywne wrażenie wywołane przez fale elektromagnetyczne światła.

Barwy ciepłe
Barwy ciepłe

barwy zmierzające do żółcieni, głównie czerwono‑oranżowo‑żółte. Obrazowo nazywane „barwami ognia”.

Barwy zimne
Barwy zimne

barwy zmierzające do błękitu, głównie fioletowo‑zielono‑błękitne. Obrazowo nazywane „barwami wody”.

Kolor
Kolor

wartość wymierzalna o określonej długości fal promieniowania świetlnego.

Koło barw
Koło barw

graficzny model mający postać koła, służący do objaśniania zasad mieszania się i powstawania barw, w którym wokół jego środka, zgodnie z kierunkiem ruchu wskazówek zegara, wrysowano widmo ciągłe światła białego w ten sposób, że barwa fioletowa płynnie przechodzi w barwę czerwoną, a więc widmo zostaje połączone w zamknięty cykl zmian barw.

Słownik pojęć został opracowany na podstawie:

sjp.pwn.pl

Galeria dzieł sztuki