Imię i nazwisko autora: Aleksandra Sztreker

Przedmiot: Język obcy nowożytny nauczany jako drugi – język rosyjski

Temat zajęć: Ой, как боли́т голова́! / Aj, jak mnie boli głowa!

Grupa docelowa: II etap edukacyjny, klasa VII, poziom A1

Podstawa programowa:

Podstawa programowa – wersja II.2. Język obcy nowożytny nauczany jako drugi (II etap edukacyjny, klasy VII i VIII)
Treści nauczania – wymagania szczegółowe
I. Uczeń posługuje się bardzo podstawowym zasobem środków językowych (leksykalnych, gramatycznych, ortograficznych oraz fonetycznych), umożliwiającym realizację pozostałych wymagań ogólnych w zakresie następujących tematów:
1) człowiek (np. dane personalne, wygląd zewnętrzny, cechy charakteru, rzeczy osobiste, uczucia i emocje, umiejętności i zainteresowania);
II. Uczeń rozumie bardzo proste wypowiedzi ustne (np. rozmowy, wiadomości, komunikaty, ogłoszenia) artykułowane wyraźnie, w standardowej odmianie języka:
1) reaguje na polecenia;
4) określa kontekst wypowiedzi (np. czas, miejsce, uczestników);
5) znajduje w wypowiedzi określone informacje;
III. Uczeń rozumie bardzo proste wypowiedzi pisemne (np. listy, e‑maile, SMS‑y, kartki pocztowe, napisy, ulotki, jadłospisy, ogłoszenia, rozkłady jazdy, historyjki obrazkowe z tekstem, teksty narracyjne, wpisy na forach i blogach):
1) określa główną myśl tekstu;
3) określa kontekst wypowiedzi (np. nadawcę, odbiorcę);
4) znajduje w tekście określone informacje;
IV. Uczeń tworzy bardzo krótkie, proste, spójne i logiczne wypowiedzi ustne:
1) opisuje ludzi, przedmioty, miejsca i zjawiska;
6) wyraża uczucia i emocje;
V. Uczeń tworzy bardzo krótkie, proste, spójne i logiczne wypowiedzi pisemne (np. notatkę, ogłoszenie, zaproszenie, życzenia, wiadomość, SMS, pocztówkę, e‑mail, historyjkę, wpis na blogu):
1) opisuje ludzi, przedmioty, miejsca i zjawiska;
6) wyraża uczucia i emocje;
VI. Uczeń reaguje ustnie w typowych sytuacjach:
2) nawiązuje kontakty towarzyskie; rozpoczyna, prowadzi i kończy rozmowę; podtrzymuje rozmowę w przypadku trudności w jej przebiegu (np. prosi o wyjaśnienie, powtórzenie, sprecyzowanie; upewnia się, że rozmówca zrozumiał jego wypowiedź);
3) uzyskuje i przekazuje informacje i wyjaśnienia;
VII. Uczeń reaguje w formie bardzo prostego tekstu pisanego (np. wiadomość, SMS, e‑mail, wpis na czacie/forum) w typowych sytuacjach:
2) nawiązuje kontakty towarzyskie; rozpoczyna, prowadzi i kończy rozmowę (np. podczas rozmowy na czacie);
3) uzyskuje i przekazuje informacje i wyjaśnienia (np. wypełnia formularz/ankietę);
VIII. Uczeń przetwarza bardzo prosty tekst ustnie lub pisemnie:
2) przekazuje w języku obcym nowożytnym lub polskim informacje sformułowane w tym języku obcym;
IX. Uczeń posiada:
2) świadomość związku między kulturą własną i obcą oraz wrażliwość międzykulturową.
X. Uczeń dokonuje samooceny i wykorzystuje techniki samodzielnej pracy nad językiem (np. korzystanie ze słownika, poprawianie błędów, prowadzenie notatek, stosowanie mnemotechnik, korzystanie z tekstów kultury w języku obcym nowożytnym).
XI. Uczeń współdziała w grupie (np. w lekcyjnych i pozalekcyjnych językowych pracach projektowych).
XII. Uczeń korzysta ze źródeł informacji w języku obcym nowożytnym (np. z encyklopedii, mediów), również za pomocą technologii informacyjno‑komunikacyjnych.
XIII. Uczeń stosuje strategie komunikacyjne (np. domyślanie się znaczenia wyrazów z kontekstu, identyfikowanie słów kluczy lub internacjonalizmów) i strategie kompensacyjne, w przypadku gdy nie zna lub nie pamięta wyrazu (np. upraszczanie formy wypowiedzi, wykorzystywanie środków niewerbalnych).
XIV. Uczeń posiada świadomość językową (np. podobieństw i różnic między językami).

Kształtowane kompetencje kluczowe:

  • kompetencje w zakresie rozumienia i tworzenia informacji;

  • kompetencje w zakresie wielojęzyczności;

  • kompetencje matematyczne oraz kompetencje w zakresie nauk przyrodniczych, technologii i inżynierii;

  • kompetencje cyfrowe;

  • kompetencje osobiste, społeczne i w zakresie umiejętności uczenia się.

Cele operacyjne:

Uczeń:

  • nazywa części ciała w języku rosyjskim;

  • pyta, czy coś kogoś boli;

  • opowiada o swoich dolegliwościach.

Cele motywacyjne:

Uczeń:

  • ma poczucie przydatności znajomości języka rosyjskiego w sytuacjach codziennych;

  • uświadamia sobie, że jest w stanie zrozumieć wiele informacji, mimo że jest na początkowym etapie nauki języka;

  • ma poczucie, że po lekcji jest w stanie używać struktur gramatycznych i leksyki, by tworzyć proste wypowiedzi i reagować na pytania, a tym samym nawiązywać kontakt z osobami rosyjskojęzycznymi.

Strategie uczenia się:

  • strategie pamięciowe: umiejscawianie nowych słów w znanym kontekście, wspomaganie się obrazem; używanie obrazu i dźwięku – wprowadzanie słów i zwrotów do kontekstu sytuacyjnego, używanie skojarzeń wzrokowych;

  • strategie kognitywne: tworzenie różnych kombinacji zdań, łączenie zdań ze sobą, powtarzanie za nagraniem, rozumienie informacji;

  • strategie kompensacyjne: odgadywanie znaczenia słów na podstawie znajomości języka ojczystego, użycie gestów, mimiki;

  • strategie społeczne: współpraca z innymi osobami praca w grupie i uczenie się od siebie wzajemnie.

Metody i techniki nauczania:

  • metoda praktyczna; technika: burza mózgów;

  • metoda programowana; techniki multimedialne;

  • metoda audiolingwalna; technika: powtórzenia w formie ustnej (drilling) najpierw pojedynczych wyrazów, a później całych fraz i zdań.

Formy zajęć:

  • praca indywidualna;

  • praca w grupie.

Środki dydaktyczne:

  • komputer z dostępem do internetu;

  • projektor lub tablica multimedialna;

  • głośniki.

Przebieg lekcji

Faza wprowadzająca:

  • Nauczyciel prosi uczniów, aby podali w języku polskim nazwy części ciała. Uczniowie podają te wyrazy, tworząc na tablicy mapę myśli, następnie zapoznają się z treścią wprowadzenia do e‑materiału. W dalszej części lekcji uczestnicy zajęć, po poznaniu nazw części ciała w języku rosyjskim, będą uzupełniać mapę myśli tłumaczeniami.

Faza realizacyjna:

  • Nauczyciel zapoznaje uczniów z informacjami zamieszczonymi w części „Przeczytaj”. Uczniowie słuchają nazw poszczególnych części ciała po rosyjsku. Następnie chętni uczniowie czytają poszczególne nazwy na głos. Nauczyciel koryguje wymowę i intonację.

  • W dalszej kolejności nauczyciel prosi uczniów, aby rozpoczęli uzupełnianie mapy myśli utworzonej w fazie wprowadzającej lekcji.

  • Nauczyciel sprawdza, czy uczestnicy zajęć zapoznali się z częścią „Przeczytaj” e‑materiału ze zrozumieniem. Prosi o wykonanie poleceń zamieszczonych w tej sekcji. Nauczyciel, po upływie wyznaczonego czasu, weryfikuje poprawność wykonania zadania.

  • Burza mózgów. Nauczyciel zadaje uczniom pytanie związane z tematem lekcji: Jak po rosyjsku wyjaśnić, co nas boli i jakie mamy dolegliwości? Następnie informuje uczniów, że będą pracować metodą burzy mózgów i jeśli to konieczne, wyjaśnia jej zasady. Wyłania także moderatora, który będzie zapisywał pomysły na tablicy, a następnie określa czas wykonania zadania. Uczniowie podają własne propozycje. Każda z nich zostaje zapisana przez moderatora. Po zakończeniu fazy twórczej następuje wspólna weryfikacja pomysłów. Na tablicy zostają tylko te, które się nie powielają i które zostały przez uczniów uznane za właściwe odpowiedzi.

  • Po przeprowadzonej dyskusji nauczyciel prosi uczniów o wykonanie ćwiczeń zawartych w sekcji „Gra edukacyjna”.

  • Uczniowie pracują indywidualnie i rozwiązują ćwiczenia nr 2–5 z sekcji „Sprawdź się”. Po wykonaniu zadań uczniowie sprawdzają poprawność rozwiązań dzięki możliwościom platformy edukacyjnej.

  • Uczestnicy zajęć dobierają się w pary i wykonują ćwiczenie nr 1 z sekcji „Sprawdź się”. Następnie konsultują swoje rozwiązania z inną parą uczniów i ustalają jedną wersję odpowiedzi.

Faza podsumowująca:

  • Nauczyciel prosi, aby uczniowie dobrali się w pary. Każda dwójka ma za zadanie przygotować krzyżówkę będącą podsumowaniem tego, czego uczniowie nauczyli się podczas zajęć. Należy pamiętać, aby w krzyżówce pojawiły się tylko rzeczowniki. Następnie uczniowie wymieniają się krzyżówkami z inną dwójką i rozwiązują zadanie przygotowane przez tę parę. Trzy pary, które jako pierwsze rozwiążą krzyżówkę, zgłaszają się do nauczyciela. Prowadzący zajęcia weryfikuje poprawność wykonania zadania i jeśli uczniowie nie popełnili błędów, nagradza ich plusami. Ewentualne błędy są wyjaśniane wspólnie z uczniami.
    Jeśli nie wystarczy czasu, uczniowie mogą wykonać ćwiczenie 6 z sekcji „Sprawdź się”, zamiast samodzielnie tworzyć krzyżówkę.

  • Uczniowie za pomocą klawiatury zapisują dowolne cztery wyrazy, które najlepiej zapamiętali z lekcji. Następnie podają dokończenie zdań:

    • Na dzisiejszej lekcji nauczyłem/nauczyłam się…

    • Na dzisiejszej lekcji najbardziej podobało mi się…

    • Najtrudniejsze było dla mnie…

    • Chciałbym/chciałabym dowiedzieć się jeszcze…

Praca domowa:

  • Uczniowie wykonują pisemnie ćwiczenia nr 7 i 8 z części „Sprawdź się”. Na następnej lekcji nauczyciel sprawdza prace wybranych uczniów i ocenia je, biorąc pod uwagę zasób słownictwa i poprawność użytych środków językowych. Udziela ustnej informacji zwrotnej, podkreślając mocne strony uczniów.

Materiały pomocnicze:

  • Nożyczki, kartki.

Wskazówki metodyczne opisujące różne zastosowania gry edukacyjnej:

  • Przed lekcją nauczyciel może polecić uczniom zapoznanie się z grą i zachęcić ich do sprawdzenia nowych słów i wyrażeń w słowniku. Jeśli zapoznają się z nowym słownictwem wcześniej, będą efektywniej pracować na lekcji.

  • Podczas zajęć uczniowie wykorzystają wyrażenia związane z częściami ciała do rozmów na temat dolegliwości.

  • Po lekcji, w domu, uczniowie mogą przygotować grę memory na podstawie gry zamieszczonej w lekcji. Przygotowują zestaw 20 karteczek. Na 10 zapisują nazwy różnych części ciała, na kolejnych 10 wykonują ilustracje przedstawiające te części ciała. Kartki układają pustą częścią do góry. Rozpoczynają grę, wybierając dwie dowolne karty. Jeśli uda się trafić parę (rysunek‑podpis) odkłada się ją na bok i wybiera ponownie. Jeśli jednak się pomyli, wtedy odkłada się elementy dokładnie w to samo miejsce i próbuje się ponownie. Gra kończy się w momencie znalezienia wszystkich par.