Wróć do informacji o e-podręczniku Wydrukuj Pobierz materiał do PDF Pobierz materiał do EPUB Pobierz materiał do MOBI Zaloguj się aby dodać do ulubionych Zaloguj się, aby udostępnić materiał Dodaj całą stronę do teczki

Autor: Bożena Święch

Przedmiot: język polski

Temat: Stanisław Wyspiański – człowiek renesansu

Grupa docelowa: III etap edukacyjny, liceum, technikum, zakres podstawowy i rozszerzony

Podstawa programowa

Zakres podstawowy
Treści nauczania – wymagania szczegółowe
I. Kształcenie literackie i kulturowe.
1. Czytanie utworów literackich. Uczeń:
1) rozumie podstawy periodyzacji literatury, sytuuje utwory literackie w poszczególnych okresach: starożytność, średniowiecze, renesans, barok, oświecenie, romantyzm, pozytywizm, Młoda Polska, dwudziestolecie międzywojenne, literatura wojny i okupacji, literatura lat 1945–1989 krajowa i emigracyjna, literatura po 1989 r.;
2) rozpoznaje konwencje literackie i określa ich cechy w utworach (fantastyczną, symboliczną, mimetyczną, realistyczną, naturalistyczną, groteskową);
3) rozróżnia gatunki epickie, liryczne, dramatyczne i synkretyczne, w tym: gatunki poznane w szkole podstawowej oraz epos, odę, tragedię antyczną, psalm, kronikę, satyrę, sielankę, balladę, dramat romantyczny, powieść poetycką, a także odmiany powieści i dramatu, wymienia ich podstawowe cechy gatunkowe;
11) rozumie pojęcie motywu literackiego i toposu, rozpoznaje podstawowe motywy i toposy oraz dostrzega żywotność motywów biblijnych i antycznych w utworach literackich; określa ich rolę w tworzeniu znaczeń uniwersalnych;
2. Odbiór tekstów kultury. Uczeń:
6) odczytuje pozaliterackie teksty kultury, stosując kod właściwy w danej dziedzinie sztuki;
Lektura obowiązkowa
29) Stanisław Wyspiański, Wesele;
Zakres rozszerzony
Treści nauczania – wymagania szczegółowe
I. Kształcenie literackie i kulturowe.
2. Odbiór tekstów kultury. Uczeń: spełnia wymagania określone dla zakresu podstawowego, a ponadto:
4) porównuje teksty kultury, uwzględniając różnorodne konteksty;
7) zna pojęcie syntezy sztuk, rozpoznaje jej cechy i ewolucję od romantyzmu do współczesności.

Kształtowane kompetencje kluczowe

  • kompetencje w zakresie rozumienia i tworzenia informacji;

  • kompetencje w zakresie wielojęzyczności;

  • kompetencje cyfrowe;

  • kompetencje w zakresie świadomości i ekspresji kulturalnej;

  • kompetencje osobiste, społeczne i w zakresie umiejętności uczenia się.

Cele operacyjne

Uczeń:

  • Rozpoznaje w dorobku Stanisława Wyspiańskiego młodopolską syntezę sztuk.

  • Utrwala wiadomości dotyczące różnych dziedzin artystycznej twórczości w dorobku Stanisława Wyspiańskiego.

  • Formułuje pytania do eksperta.

  • Uzasadnia nazwanie Stanisława Wyspiańskiego człowiekiem renesansu.

  • Tworzy notatkę syntetyzującą.

  • Opracowuje plan miejsc w Krakowie związanych z twórczością Stanisława Wyspiańskiego.

Strategie nauczania

  • konstruktywizm,

  • konektywizm.

Metody i techniki nauczania

  • pogadanka;

  • metoda ćwiczeń przedmiotowych;

  • praca z tekstem literackim.

Formy zajęć

  • praca indywidualna;

  • praca w grupach;

  • praca całego zespołu klasowego.

Środki dydaktyczne

  • komputery z głośnikami i dostępem do internetu, słuchawki;

  • zasoby multimedialne zawarte w e‑materiale;

  • tablica interaktywna/tablica/ kartka papieru, pisak/kreda;

  • karta pracy - plan Krakowa.

Przebieg zajęć

Faza wprowadzająca

1. Nauczyciel prosi uczniów o uzupełnienie zdania: Człowiek renesansu, czyli ….

2. Uczniowie uzupełniają zdanie i przykładowo podają: człowiek wykształcony, humanista, erudyta, ktoś zajmujący się wieloma dziedzinami sztuki, nauki, osoba wszechstronnie uzdolniona.

3. Nauczyciel komentuje wypowiedzi uczniów i podaje związek wstępnego ćwiczenia z celem i tematem lekcji.

Faza realizacyjna

1. Nauczyciel proponuje uczniom pracę w grupach zadaniowych, które na podstawie przydzielonej im części infografiki z e‑materiału, przygotują prezentację wybranej dziedziny osiągnięć twórczych Stanisława Wyspiańskiego. Przykładowo:

Grupa I. Malarz.

Grupa II. Dramaturg.

Grupa III. Poeta.

Grupa IV. Grafik (ilustrator).

Grupa V. Projektant witraży i kompleksu architektonicznego na Wawelu.

2. Uczniowie na podstawie e‑materiałów charakteryzują działalność Stanisława Wyspiańskiego w obrębie przydzielonej im dziedziny jego aktywności artystycznej.

W swoich wypowiedziach funkcjonalnie wykorzystują grafikę dołączoną do e‑materiału oraz terminy zamieszczone w słowniku pojęć.

3. Nauczyciel ocenia przygotowane przez uczniów prezentacje i proponuje, aby grupy rozpoczęły pracę związaną z zaznaczaniem na planie Krakowa / wydrukowanym z zasobów internetu/ miejsca związane z różnymi dziedzinami artystycznej działalności Stanisława Wyspiańskiego i zredagowały legendę objaśniającą. Przykładowo:

  • Szkoła Sztuk Pięknych,

  • Uniwersytet Jagielloński,

  • Kościół Mariacki (polichromia),

  • Kościół Franciszkanów (polichromia, witraże),

  • Siedziba czasopisma „Życie”,

  • Teatr Miejski,

  • Wawel (projekt przebudowy),

  • Dom Towarzystwa Lekarskiego (dekoracja wnętrz),

  • Dom Tadeusza Boya‑Żeleńskiego (projekt mebli użytkowych),

  • Miejsca współcześnie wiązane ze śladami Stanisława Wyspiańskiego np. galerie, muzea.

4. Uczniowie umieszczają opracowane plany w widocznych miejscach klasy. Grupy wzajemnie komentują efekty swojej pracy.

Faza podsumowująca

1. Uczniowie oglądają filmy z ekspertem wypowiadającym się na temat przenikania się różnych dziedzin w twórczości Stanisława Wyspiańskiego i redagują własne pytania, które chcieliby zadać ekspertowi (sekcja „Film”).

2. Uczniowie głośno odczytują zredagowane przez siebie pytania.

3. Nauczyciel ocenia aktywność uczniów i jakość przygotowanych pytań.

Zadanie domowe

Nauczyciel formułuje na podstawie e‑materiałów polecenie pracy domowej.

1. Zaprezentuj w formie referatu wybrane przez ciebie osiągnięcie artystyczne z dorobku Stanisława Wyspiańskiego. Pamiętaj o sporządzeniu bibliografii, także źródeł elektronicznych.

lub

2. Zredaguj wypowiedź argumentacyjną, w której uzasadnisz trafność nazwania Stanisława Wyspiańskiego człowiekiem renesansu.

Materiały pomocnicze

Stefania Kozakowska, Malarze Młodej Polski, Kraków, 1995 r.

Wskazówki metodyczne opisujące różne zastosowania multimedium:

Na podstawie pytań do eksperta zamieszczonych w e‑materiale uczniowie redagują swoje pytania np. w czasie fazy realizacyjnej lekcji. Wypowiedzi eksperta można cytować np. w czasie lekcji dotyczących syntezy sztuk w dziełach różnych twórców.

Aplikacje dostępne w
Pobierz aplikację ZPE - Zintegrowana Platforma Edukacyjna na androida