Renesansowa muzyka świecka i instrumentalna jako przestrzeń realizmu, ekspresji i kunsztu kontrapunktu
Klucz do rozwoju
Aby dobrze zrozumieć ten materiał, przypomnij sobie, czym była renesansowa polifonia i na czym polega technika imitacji — to fundament zarówno chanson, jak i ricercaru. Zastanów się, w jaki sposób muzyka może opowiadać rzeczywistość: jak działa onomatopeja, ilustracyjność i retoryka dźwiękowa. Zwróć uwagę na różnice między fakturą homofoniczną a imitacyjną oraz na to, jak zmienia się rola melodii w poszczególnych głosach. Pomyśl także o przemianach społecznych epoki — rosnącej roli mieszczaństwa, humanizmu i rozwoju druku muzycznego — które wpłynęły na kształt muzyki świeckiej. Spróbuj odpowiedzieć sobie na pytanie: czy większą rewolucją było naśladowanie natury i życia codziennego w chanson, czy może rozwój czysto instrumentalnych form, które otworzyły drogę barokowej fudze i toccacie?
Ważne daty
ok. 1400‑1474 – lata życia Guillaume’a Dyfaya
ok. 1410‑1497 – lata życia Johannesa Ockeghema
ok. 1440‑1521 – lata życia Josquina des Prés
ok. 1450‑1517 – lata życia Heinricha Isaaca
1457 lub 1458‑1505 – lata życia Jacoba Obrechta
między 1480 a 1490‑1562 – lata życia Adriana Willaerta
ok. 1485‑1558 – lata życia Clémenta Janequina
ok. 1495 - między 1556 a 1561 – lata życia Nicolasa Gomberta
ok. 1505 - 1585 – lata życia Thomasa Tallisa
ok. 1510‑po 1555 – lata życia Clemensa non Papa
1517 – umowna data początku reformacji; wystąpienie Marcina Lutra z tezami dotyczącymi odpustów
1524 – początek chorału protestanckiego; ukazanie się śpiewnika autorstwa Johanna Waltera
ok. 1524 - ok. 1560 – lata życia Wacława z Szamotuł
1525‑1594 – lata życia Giovanniego P. da Palestrina
1532‑1594 – lata życia Orlanda di Lasso
1543‑1623 – lata życia Williama Byrda
Cele
omawiać renesansowe formy muzyczne: chanson, madrygał, frottola, pieśń tenorowa, caccia, ricercar, toccata