Zabawy i interakcje, które rozwijają świadomość istnienia innych perspektyw sprowadzają się do sytuacji, gdy dziecko ma okazję zetknąć się z myślami, odczuciami czy doświadczeniami innymi niż własne. Samo zetknięcie się nie oznacza jeszcze, że informacja o tej odmienności zostanie przetworzona. Konieczne jest zwrócenie uwagi na to, jakie aspekty nauczyciel może dodatkowo stymulować w czasie zabaw czy interakcji w przedszkolu.

Przyjęcie do wiadomości tego, że ktoś inny myśli, czuje lub doświadcza czegoś w inny sposób wywołuje u dziecka poczucie podobne do konsternacji. Istniejące schematy wiedzy, bazujące na własnych myślach, uczuciach czy preferencjach, nie pozwalają na asymilację tych nowych, odmiennych czy wręcz sprzecznych. Pojawia się stan zaburzenia równowagi poznawcze”, gdyż istniejące struktury wiedzy (np. własne myśli i uczucia, jedyne dostępne dziecku w danej chwili) są niespójne z komunikatem docierającym do malucha z zewnątrz. Dziecko musi jakoś przywrócić stan równowagi, np. poprzez zadawanie dodatkowych pytań lub wielokrotne „przeżywanie” tej odmienności w rozmowach z opiekunami. Dzięki takiemu zaangażowaniu w przetwarzanie i opracowywanie nowych danych, system poznawczy dziecka stopniowo rozbudowuje schematy poznawcze w kierunku takiej struktury, która dopuszcza odmienność innych ludzi i ich przekonań. Ten etap budowania świadomości istnienia perspektywy odmiennej od własnej również może być dodatkowo wspierany przez nauczyciela czy opiekuna, który np. angażuje się w dostarczenie wyjaśnień czy prowokowanie powtarzalności tego typu doświadczeń.

Poniżej przykładowe pytania, które można zadawać dzieciom w grupie np. w czasie porannego powitania, zabawy czy innych rutynowych aktywności, włączając tego typu zadania do codziennego funkcjonowania w przedszkolu. W pracy grupowej ważne jest, by dzieci słyszały nawzajem swoje odpowiedzi. W przypadku pracy indywidualnej prowadzący ujawnia swoją perspektywę (myśli, uczucia, doświadczenia) w odniesieniu do omawianego zagadnienia. Jeśli w interakcji z dzieckiem prowadzący chce przywołać perspektywę innej osoby, najlepiej nie odwoływać się do „uogólnionego innego”, a wybrać jakąś konkretną, dobrze znaną dziecku osobę (opiekunów, rodzeństwo, koleżanki i kolegów z przedszkola itp.).

Wykorzystując zaproponowane ćwiczenia, należy pamiętać, że nie stanowią one zamkniętej listy, a służą raczej jako inspiracja do rozwijania podobnych dialogów z dziećmi. Drugą ważną wskazówką jest to, że – jako inspiracja – poniższy zestaw ma dość ogólny charakter. Może się więc okazać, że podane poniżej pytania powinny być zmodyfikowane pod kątem potrzeb czy preferencji konkretnego dziecka. Decyzja o tym, w jaki sposób i w jakiej formie wykorzystać proponowane tu zabawy leży po stronie nauczyciela/opiekuna/osoby pracującej z dzieckiem.

Jak się dzisiaj czujesz? Dlaczego tak się czujesz?

Jak myślisz, jak czuje się twój kolega/twoja koleżanka? Dlaczego?

Co byś zrobił/zrobiła, żeby ktoś, kto jest smutny, poczuł się lepiej?

Kiedy ostatnio byłeś/byłaś bardzo szczęśliwy/a? Co się wtedy wydarzyło?

Co czujesz, kiedy ktoś cię przytula?

Czy kiedykolwiek czułeś/czułaś się inaczej niż ktoś inny w tej samej sytuacji? Jakie to były uczucia?

Co czujesz, gdy widzisz coś zabawnego? Jakie uczucia mogą towarzyszyć innym?

Co robisz, gdy jesteś smutny/smutna? Czy inni mogą robić coś innego, kiedy są smutni?

Jak myślisz, co czuje twój przyjaciel/twoja przyjaciółka, kiedy coś mu/jej nie wychodzi?

Jaka jest twoja ulubiona zabawka? A jaka może być ulubiona zabawka twojego kolegi/twojej koleżanki?

W co się lubisz bawić? W co lubi bawić się twoja koleżanka/twój kolega?

Jakie jest twoje ulubione jedzenie? Czy znasz kogoś, kto lubi coś zupełnie innego?

Co lubisz robić w czasie wolnym? A co lubią robić inni?

Jaki sport lubisz? Czy znasz kogoś, kto lubi coś innego?

Jaki jest twój ulubiony kolor? Jakie kolory mogą lubić inni?

Jaką bajkę lubisz najbardziej? Jaką bajkę mogą lubić twoi przyjaciele?

Jaką książeczkę/opowieść lubisz najbardziej? Jaką książkę lubi twój brat/twoja siostra?

Jaki smak lodów lubisz? A jaki smak lodów lubi twoja mama/twój tata/twoje rodzeństwo?

Czego nie lubisz? A czego nie lubią inni?

Czy wiesz, że każdy jest inny? Co to znaczy „być innym”?

Jaki można mieć kolor włosów/ oczu? Czy kolega/koleżanka ma taki sam czy inny kolor/długość włosów?

Czy znasz kogoś, kto mówi w innym języku? Jak się z nim komunikujesz?

Jakie są tradycje w twojej rodzinie, a jakie mogą być w innych rodzinach?

Jakie są twoje ulubione święta? Jakie święta mogą być ulubione dla innych?

Czego chciałbyś się nauczyć? A co chciałaby umieć twoja koleżanka/chciałby umieć twój kolega?

Co by się stało, gdybyśmy wszyscy byli tacy sami? Jak by wyglądał świat?

Jak myślisz, dlaczego różni ludzie lubią różne rzeczy?

Jak możemy wspólnie zorganizować przyjęcie w przedszkolu, żeby wszyscy byli zadowoleni? Co moglibyśmy robić/ jeść/ w co się bawić?

Czy chciałbyś/chciałabyś spróbować dzisiaj czegoś nowego? Co by to mogło być?

Co byś zrobił/zrobiła, gdybyś miał/miała magiczne moce? Jak byś je wykorzystał/wykorzystała?

Jakie nowe zabawy moglibyśmy wymyślić razem?

Co by się stało, gdyby zwierzęta mogły mówić? Co myśli/czuje/lubi twój zwierzak?

Jeśli mógłbyś/mogłabyś narysować świat swoich marzeń, jak by on wyglądał?

Jaką supermoc chciałbyś/chciałabyś mieć i dlaczego? A jaką twoja koleżanka/twój kolega?

Co byś zrobił/zrobiła, gdybyś mógł/mogła podróżować w czasie? Gdzie byś się przeniósł/przeniosła?

Jak by wyglądało twoje wymarzone przedszkole? Co by się tam działo?

Co byś zrobił/zrobiła, gdybyś był/była bohaterem swojej ulubionej bajki?

Jakie przygody moglibyśmy przeżyć, gdybyśmy byli na bezludnej wyspie?

Gdybyś mógł/mogła latać, dokąd byś poleciał/poleciała?

Co by się stało, gdyby zabawki ożyły na jeden dzień? Jakie mielibyśmy wtedy przygody?

Co robisz, gdy się nudzisz? Jak z nudą mogą radzić sobie inni?

Jak spędzasz weekendy, a jak mogą spędzać je inne dzieci?

Jakie są twoje ulubione zabawy w przedszkolu? Jakie mogą być ulubione aktywności innych dzieci?

Co byś zrobił/zrobiła, gdyby ktoś chciał bawić się twoją zabawką? Jak na taką sytuację mogą reagować inni?

Jak myślisz, co by się stało, gdybyś był/była bohaterem swojej ulubionej bajki? Jak taką sytuację mogą sobie wyobrażać inni?

Gdybyś mógł/mogła odwiedzić dowolne miejsce na świecie, dokąd byś się wybrał/wybrała? Dokąd mogą chcieć pojechać inni?

Jakie są twoje marzenia? Jakie marzenia mogą mieć inni?

Co byś zrobił/zrobiła, gdybyś miał/miała magiczne moce? Jakie pomysły mogą mieć inni?

Jak wyobrażasz sobie życie pod wodą? Jak mogą je sobie wyobrażać inni?