Scenariusz dla nauczyciela

Autorka: Joanna Jarczyńska

Przedmiot: Język włoski

Temat zajęć: Tutti a dieta... mediterranea! - Wszyscy na dietę... śródziemnomorską!

Grupa docelowa:

III etap edukacyjny, klasa I, poziom A1+

Podstawa programowa:

Podstawa programowa – wariant III.2. Język obcy nowożytny nauczany jako drugi (kontynuacja 2. języka obcego nowożytnego ze szkoły podstawowej)
Cele kształcenia – wymagania ogólne
I. Znajomość środków językowych. Uczeń posługuje się podstawowym zasobem środków językowych (leksykalnych, gramatycznych, ortograficznych oraz fonetycznych), umożliwiającym realizację pozostałych wymagań ogólnych w zakresie tematów wskazanych w wymaganiach szczegółowych.
II. Rozumienie wypowiedzi. Uczeń rozumie proste wypowiedzi ustne artykułowane wyraźnie, w standardowej odmianie języka, a także proste wypowiedzi pisemne, w zakresie opisanym w wymaganiach szczegółowych.
III. Tworzenie wypowiedzi. Uczeń samodzielnie tworzy krótkie, proste, spójne i logiczne wypowiedzi ustne i pisemne, w zakresie opisanym w wymaganiach szczegółowych.
IV. Reagowanie na wypowiedzi. Uczeń uczestniczy w rozmowie i w typowych sytuacjach reaguje w sposób zrozumiały, adekwatnie do sytuacji komunikacyjnej, ustnie lub pisemnie w formie prostego tekstu, w zakresie opisanym w wymaganiach szczegółowych.
V. Przetwarzanie wypowiedzi. Uczeń zmienia formę przekazu ustnego lub pisemnego w zakresie opisanym w wymaganiach szczegółowych.
Treści nauczania – wymagania szczegółowe
I. Uczeń posługuje się podstawowym zasobem środków językowych (leksykalnych, gramatycznych, ortograficznych oraz fonetycznych), umożliwiającym realizację pozostałych wymagań ogólnych w zakresie następujących tematów:
6) żywienie (np. artykuły spożywcze, posiłki i ich przygotowywanie, lokale gastronomiczne);
II. Uczeń rozumie proste wypowiedzi ustne (np. rozmowy, wiadomości, komunikaty, ogłoszenia, instrukcje) artykułowane wyraźnie, w standardowej odmianie języka:
2) określa główną myśl wypowiedzi;
3) określa intencje nadawcy/autora wypowiedzi;
4) określa kontekst wypowiedzi (np. czas, miejsce, sytuację, uczestników);
5) znajduje w wypowiedzi określone informacje;
6) układa informacje w określonym porządku;
7) rozróżnia formalny i nieformalny styl wypowiedzi.
III. Uczeń rozumie proste wypowiedzi pisemne (np. listy, e‑mail, SMS‑y, kartki pocztowe, napisy, broszury, ulotki, jadłospisy, ogłoszenia, instrukcje, rozkłady jazdy, historyjki obrazkowe z tekstem, artykuły, teksty narracyjne, recenzje, wywiady, wpisy na forach i blogach, teksty literackie):
2) określa intencje nadawcy/autora tekstu;
4) znajduje w tekście określone informacje;
5) układa informacje w określonym porządku;
6) rozróżnia formalny i nieformalny styl tekstu.
IV. Uczeń tworzy krótkie, proste, spójne i logiczne wypowiedzi ustne:
2) opowiada o czynnościach, doświadczeniach i wydarzeniach z przeszłości i teraźniejszości;
5) opisuje upodobania;
V. Uczeń tworzy krótkie, proste, spójne i logiczne wypowiedzi pisemne (np. notatkę, ogłoszenie, zaproszenie, życzenia, wiadomość, SMS, kartkę pocztową, e‑mail, historyjkę, list prywatny, wpis na blogu):
2) opowiada o czynnościach, doświadczeniach i wydarzeniach z przeszłości i teraźniejszości;
5) opisuje upodobania;
VI. Uczeń reaguje ustnie w typowych sytuacjach:
3) uzyskuje i przekazuje informacje i wyjaśnienia;
14) stosuje zwroty i formy grzecznościowe.
VII. Uczeń reaguje w formie prostego tekstu pisanego (np. wiadomość, SMS, krótki list prywatny, e‑mail, wpis na czacie/forum) w typowych sytuacjach:
3) uzyskuje i przekazuje informacje i wyjaśnienia (np. wypełnia formularz/ankietę);
14) stosuje zwroty i formy grzecznościowe.
VIII. Uczeń przetwarza prosty tekst ustnie lub pisemnie:
1) przekazuje w języku obcym nowożytnym informacje zawarte w materiałach wizualnych (np. wykresach, mapach, symbolach, piktogramach) lub audiowizualnych (np. filmach, reklamach);
2) przekazuje w języku obcym nowożytnym lub w języku polskim informacje sformułowane w tym języku obcym;
IX. Uczeń posiada:
1) podstawową wiedzę o krajach, społeczeństwach i kulturach społeczności, które posługują się danym językiem obcym nowożytnym oraz o kraju ojczystym, z uwzględnieniem kontekstu lokalnego, europejskiego i globalnego;
2) świadomość związku między kulturą własną i obcą oraz wrażliwość międzykulturową.
X. Uczeń dokonuje samooceny i wykorzystuje techniki samodzielnej pracy nad językiem (np. korzystanie ze słownika, poprawianie błędów, prowadzenie notatek, stosowanie mnemotechnik, korzystanie z tekstów kultury w języku obcym nowożytnym).
XI. Uczeń współdziała w grupie (np. w lekcyjnych i pozalekcyjnych językowych pracach projektowych).
XII. Uczeń korzysta ze źródeł informacji w języku obcym nowożytnym (np. z encyklopedii, mediów, instrukcji obsługi), również za pomocą technologii informacyjno‑komunikacyjnych.
XIII. Uczeń stosuje strategie komunikacyjne (np. domyślanie się znaczenia wyrazów z kontekstu, identyfikowanie słów kluczy lub internacjonalizmów) i strategie kompensacyjne, w przypadku gdy nie zna lub nie pamięta wyrazu (np. upraszczanie formy wypowiedzi, zastępowanie innym wyrazem, opis, wykorzystywanie środków niewerbalnych).
XIV. Uczeń posiada świadomość językową (np. podobieństw i różnic między językami).

Kształtowane kompetencje kluczowe:

  • kompetencje w zakresie rozumienia i tworzenia informacji;

  • kompetencje w zakresie wielojęzyczności;

  • kompetencje cyfrowe;

  • kompetencje osobiste, społeczne i w zakresie umiejętności uczenia się;

  • kompetencje w zakresie świadomości i ekspresji kulturalnej.

Cele operacyjne:

  1. Uczeń rozumie i tworzy proste pytania oraz wypowiedzi pisemne i ustne dotyczące zasad żywienia i produktów spożywczych, rozróżniając rejestr formalny i nieformalny.

  2. Uczeń zna podstawowe słownictwo używane podczas rozmowy na temat odżywiania, ilości spożywanych produktów oraz stosowne do tego tematu struktury gramatyczne.

  3. Uczeń aktywnie uczestniczy w procesie uczenia się.

  4. Uczeń zdobywa wiedzę i umiejętności do realizacji własnych celów komunikacyjnych.

(zgodnie z taksonomią Blooma: 3, 4, 5, 6)

Cele motywacyjne:

Uczeń:

  • aktywnie uczestniczy w procesie uczenia się;

  • rozwija kompetencje językowe i komunikacyjne;

  • wykorzystuje w naturalnych sytuacjach językowych poznane struktury gramatyczne i słownictwo;

  • rozumie przydatność języka nowożytnego do realizacji celów komunikacyjnych;

  • dokonuje samooceny umiejętności językowych.

Strategie uczenia się:

  • strategie pamięciowe – powtarzanie i utrwalanie poznanego materiału językowego w nowym kontekście (zasady zdrowego odżywiania się);

  • strategie kognitywne – tworzenie różnych kombinacji zdań, analizowanie danych języka obcego;

  • strategie kompensacyjne – odgadywanie znaczenia wyrazów;

  • strategie metakognitywne – centralizowanie procesu uczenia;

  • strategie afektywne – podejmowanie ryzyka, akceptacja błędów.

Metody i techniki nauczania:

  • podejście komunikacyjne (luka informacyjna, podejście zadaniowe;

  • eklektyzm;

  • nauczanie polisensoryczne/wielozmysłowe;

  • zintegrowane nauczanie językowo–przedmiotowe;

  • nauczanie zdalne i hybrydowe.

Formy pracy:

  • praca indywidualna;

  • praca w parach;

  • praca w grupach.

Środki dydaktyczne:

  • komputer/laptop/smartfon z dostępem do internetu;

  • materiały piśmiennicze;

  • głośniki.

PRZEBIEG LEKCJI

Faza wprowadzająca:

  • W fazie wprowadzającej nauczyciel prosi uczniów, aby wybrali 10 produktów spożywczych i podzielili je na trzy grupy: produkty podstawowe, produkty często spożywane oraz produkty rzadko pojawiające się w kuchni włoskiej. Ćwiczenie można przeprowadzić z całą grupą, na zasadzie burzy mózgów lub podzielić ją na mniejsze grupy lub pary. Po sprawdzeniu i ewentualnej dyskusji można zapisać odpowiedzi na tablicy, w celu późniejszego porównania odpowiedzi z treścią tekstu źródłowego. Następnie nauczyciel prosi uczniów o zapoznanie się z piramidą produktów diety śródziemnomorskiej i porównanie jej z własnymi odpowiedziami.

Faza realizacyjna:

  • W tej fazie nauczyciel prosi uczniów o zapoznanie się z całym artykułem i wykonanie pierwszego polecenia do tekstu źródłowego. Po sprawdzeniu ćwiczenia i wyjaśnieniu ewentualnych wątpliwości związanych z tekstem, nauczyciel prosi o wykonanie polecenia trzeciego. Po jego sprawdzeniu należy zwrócić uwagę uczniów na zawarte w nim określenia ilości (molto, poco). Następnie nauczyciel przechodzi do omówienia gramatyki zawartej w tekście właściwym, a w kolejnym kroku zachęca uczniów do wysłuchania pliku audio i wykonania pierwszego oraz drugiego ćwiczenia do ww. multimedium. Po ich sprawdzeniu i wyjaśnieniu słownictwa użytego w nagranym wywiadzie, uczniowie będą gotowi do wykonania ćwiczeń od 2 - 5 z sekcji Sprawdź się, poświęconych gramatyce. Kolejnym krokiem nauczyciela będzie przypomnienie zasad tworzenia formy grzecznościowej. W tym celu poleci on uczniom wykonać ćwiczenie trzecie do multimedium.

Faza podsumowująca:

  • Faza podsumowująca zawiera serię ćwiczeń komunikacyjnych z sekcji Sprawdź się: w ćwiczeniu szóstym uczniowie przekształcają pytania na formę grzecznościową, a następnie – w ćwiczeniu siódmym i ósmym wykorzystują całą poznaną wiedzę do uzyskiwania, udzielania i przekształcania informacji. W przypadku braku czasu, nauczyciel może również zadać jako pracę domową ćwiczenie ósme. W tym wypadku należy jednak zmodyfikować treść polecenia: uczeń może zadać pytania dowolnym osobom (członkom rodziny, przyjaciołom lub dalszym znajomym).

Praca domowa:

  • Praca domowa to ćwiczenia nakłaniające uczniów do ponownego przeczytania tekstu źródłowego (ćwiczenie drugie i czwarte) oraz multimedium (polecenie pierwsze).

Materiały pomocnicze:

  • W miarę możliwości technicznych, do realizacji fazy wprowadzającej można użyć pustej piramidy żywnościowej (w formie papierowej lub multimedialnej) i poprosić uczniów o wpisanie w nią wybranych 10 produktów spożywczych. Produkty mogą zostać zasugerowane przez nauczyciela i podane w formie słownej i/lub graficznej.

Wskazówki metodyczne opisujące różne zastosowania danego multimedium:

  • Nauczyciel może wykorzystać multimedium podczas wszelkich innych zajęć poświęconych żywności, zdrowiu oraz stylom życia.

Słownik i bibliografia