Scenariusz lekcji

Imię i nazwisko autora: Anna Waszau

Przedmiot: Język obcy nowożytny (j. francuski)

Temat zajęć: Immigration : diverses facettes d’un phénomène global

Grupa docelowa: III etap edukacyjny: liceum/technikum, klasa IV, poziom A2+

Podstawa programowa:

Podstawa programowa – wariant III.2. Język obcy nowożytny nauczany jako drugi (kontynuacja 2. języka obcego nowożytnego ze szkoły podstawowej)
Treści nauczania – wymagania szczegółowe
I. Uczeń posługuje się podstawowym zasobem środków językowych (leksykalnych, gramatycznych, ortograficznych oraz fonetycznych), umożliwiającym realizację pozostałych wymagań ogólnych w zakresie następujących tematów:
5) życie prywatne (np. rodzina, znajomi i przyjaciele, czynności życia codziennego, określanie czasu, formy spędzania czasu wolnego, święta i uroczystości, konflikty i problemy);
14) życie społeczne (np. wydarzenia i zjawiska społeczne).
II. Uczeń rozumie proste wypowiedzi ustne (np. rozmowy, wiadomości, komunikaty, ogłoszenia, instrukcje) artykułowane wyraźnie, w standardowej odmianie języka:
1) reaguje na polecenia;
2) określa główną myśl wypowiedzi;
4) określa kontekst wypowiedzi (np. czas, miejsce, sytuację, uczestników);
5) znajduje w wypowiedzi określone informacje;
III. Uczeń rozumie proste wypowiedzi pisemne (np. listy, e‑mail, SMS‑y, kartki pocztowe, napisy, broszury, ulotki, jadłospisy, ogłoszenia, instrukcje, rozkłady jazdy, historyjki obrazkowe z tekstem, artykuły, teksty narracyjne, recenzje, wywiady, wpisy na forach i blogach, teksty literackie):
1) określa główną myśl tekstu lub fragmentu tekstu;
3) określa kontekst wypowiedzi (np. nadawcę, odbiorcę, formę tekstu, czas, miejsce, sytuację);
4) znajduje w tekście określone informacje;
V. Uczeń tworzy krótkie, proste, spójne i logiczne wypowiedzi pisemne (np. notatkę, ogłoszenie, zaproszenie, życzenia, wiadomość, SMS, kartkę pocztową, e‑mail, historyjkę, list prywatny, wpis na blogu):
1) opisuje ludzi, zwierzęta, przedmioty, miejsca i zjawiska;
2) opowiada o czynnościach, doświadczeniach i wydarzeniach z przeszłości i teraźniejszości;
3) przedstawia fakty z przeszłości i teraźniejszości;
6) wyraża i uzasadnia swoje opinie, przedstawia opinie innych osób;
VII. Uczeń reaguje w formie prostego tekstu pisanego (np. wiadomość, SMS, krótki list prywatny, e‑mail, wpis na czacie/forum) w typowych sytuacjach:
3) uzyskuje i przekazuje informacje i wyjaśnienia (np. wypełnia formularz/ankietę);
4) wyraża swoje opinie, pyta o opinie, zgadza się lub nie zgadza się z opiniami innych osób;
9) prosi o radę i udziela rady;
VIII. Uczeń przetwarza prosty tekst ustnie lub pisemnie:
1) przekazuje w języku obcym nowożytnym informacje zawarte w materiałach wizualnych (np. wykresach, mapach, symbolach, piktogramach) lub audiowizualnych (np. filmach, reklamach);
IX. Uczeń posiada:
1) podstawową wiedzę o krajach, społeczeństwach i kulturach społeczności, które posługują się danym językiem obcym nowożytnym oraz o kraju ojczystym, z uwzględnieniem kontekstu lokalnego, europejskiego i globalnego;
XII. Uczeń korzysta ze źródeł informacji w języku obcym nowożytnym (np. z encyklopedii, mediów, instrukcji obsługi), również za pomocą technologii informacyjno‑komunikacyjnych.
XIII. Uczeń stosuje strategie komunikacyjne (np. domyślanie się znaczenia wyrazów z kontekstu, identyfikowanie słów kluczy lub internacjonalizmów) i strategie kompensacyjne, w przypadku gdy nie zna lub nie pamięta wyrazu (np. upraszczanie formy wypowiedzi, zastępowanie innym wyrazem, opis, wykorzystywanie środków niewerbalnych).

Kształtowane kompetencje kluczowe:

  • kompetencje w zakresie rozumienia i tworzenia informacji;

  • kompetencje w zakresie wielojęzyczności;

  • kompetencje cyfrowe;

  • kompetencje osobiste, społeczne i w zakresie umiejętności uczenia się;

  • kompetencje obywatelskie.

Cele operacyjne:

Uczeń:

  • powtarza i rozszerza słownictwo związane z imigracją;

  • dowiaduje się, jak kwestie migracyjne kształtują się we Francji oraz krajach frankofońskich;

  • powtarza struktury wyrażające przyczynę oraz skutek;

Cele motywacyjne:

Uczeń:

  • zaspokaja potrzebę ciekawości w zakresie wiedzy na temat imigracji we Francji oraz w krajach frankofońskich;

  • poszerza swoją świadomość odnośnie kwestii legislacyjnych dotyczących imigracji;

  • rozwija swoją wrażliwość na ważną kwestię społeczną, jaką jest imigracja i bycie imigrantem;

  • rozwija umiejętność tworzenia krótkich tekstów pisemnych, w których opisuje fakty, przedstawia i argumentuje swoje opinie, udziela rad;

  • kształci swoje kompetencje obywatelskie w multikulturowym społeczeństwie.

Strategie uczenia się:

  • strategie pamięciowe: słuchanie, czytanie, słowa w kontekście;

  • strategie kognitywne: analizowanie informacji i wnioskowanie; ćwiczenia – jednokrotny/wielokrotny wybór, porządkowanie elementów, wstawianie słów w tekst, dobieranie właściwych słów, prawda‑fałsz, ocena tekstu audio, uzupełnianie krzyżówek, łączenie elementów (o różnych nośnikach: audio/pisemne), katalogowanie, zadania otwarte;

  • strategie kompensacyjne: odgadywanie znaczenia słów pisanych i słuchanych, rozpoznawanie synonimów;

  • strategie społeczne: współpraca z rówieśnikami, rozwijanie kompetencji społecznych oraz empatii.

Metody/techniki nauczania:

  • metoda podająca: praca z tekstem źródłowym, opis;

  • metoda praktyczna: ćwiczenia przedmiotowe, studium przypadku;

  • metoda problemowa: metoda aktywizująca – burza mózgów;

  • metoda programowa: przy użyciu komputera, zadania interaktywne.

Formy zajęć:

  • praca indywidualna,

  • praca całego zespołu klasowego.

Środki dydaktyczne:

komputer, tablety/smartfony, dostęp do internetu

PRZEBIEG LEKCJI

Faza wprowadzająca:

W TRAKCIE LEKCJI:

Nauczyciel podaje cele i temat lekcji, a następnie zadaje uczniom pytania, proponując metodę burzy mózgów i zapisując na tablicy cechy wymienione przez uczniów: Czy wiecie, jakie kraje na świecie bądź w Europie charakteryzują się wysoką liczbą imigrantów? Czy potraficie oszacować liczbę osób emigrujących z Polski oraz do niej przybywających w skali roku?

Następnie nauczyciel przystępuje do podsumowania pomysłów zaproponowanych przez uczniów i sam wskazuje na wcześniej przygotowane statystyki (zjawiska migracyjne w Polsce, we Francji, ew. na świecie). W dalszej kolejności, nauczyciel może zadać uczniom następujące pytania:

Czy znacie kogoś, kogo można byłoby określić mianem imigranta? Czy znacie jego/jej doświadczenia w tym zakresie? Może ktoś z waszej rodziny/przyjaciół jest na emigracji? Jak myślicie, czy takie migracje to zjawisko typowo współczesne? Jakie mogą być jej powody?

Faza realizacyjna:

Po wspólnej refleksji w fazie wprowadzającej nauczyciel przystępuje do fazy realizacyjnej: przedstawia specyfikę tekstu źródłowego, tj. jego tytuł i krótki wstęp przed tekstem właściwym. Nauczyciel prosi uczniów o samodzielne zapoznanie się z tekstem źródłowym oraz rozwiązanie ćwiczeń do niego nawiązujących.

W dalszej kolejności uczniowie, z pomocą nauczyciela, sprawdzają swój poziom zrozumienia tekstu. Nauczyciel może zapytać uczniów: czy dowiedzieli się czegoś więcej na temat imigracji? Czy byli świadomi tego, że migrowanie jest zjawiskiem znanym od tak dawna i wręcz potrzebnym ludzkości? Nauczyciel może również zaproponować krótką refleksję na temat innych (niż wymienione w tekście źródłowym) powodów imigracji, bądź poprosić uczniów, by zastanowili się nad tym, jak mógłby wyglądać dzisiaj świat, gdyby żaden człowiek nie wyruszył nigdy w taką podróż. W ostatnim zadaniu z tej części, nauczyciel sam prezentuje statystyki potrzebne do wykonania ćwiczenia, bądź pozwala uczniom poszukać odpowiednich informacji w Internecie.

Po tej części, nauczyciel proponuje uczniom krótki kącik gramatyczny, którego tematykę stanowią struktury pozwalające wyrażać przyczynę i skutek w języku francuskim. Nauczyciel może dodatkowo poprosić uczniów o podanie przez nich własnych przykładów zdań z użyciem zaproponowanych wyrażeń. Po teoretycznej części wprowadzającej, uczniowie przystępują do wykonania ćwiczenia utrwalającego zagadnienie gramatyczne.

W dalszej kolejności nauczyciel proponuje zadanie multimedialne – odsłuchanie pliku audio w formie nagrania audycji radiowej. Po zapoznaniu się z nagraniem uczniowie realizują ćwiczenia związane z formą multimedialną, sprawdzające zrozumienie przedstawionych tam treści. W ostatnim zadaniu z tej części, uczniowie próbują się zastanowić, jakie rady można dać osobie opisanej w multimedium i wskazanej w poleceniu, by odniosła sukces, będąc imigrantką w trudnej sytuacji życiowej. Nauczyciel może to zadanie zrealizować w formie ustnej, przeprowadzając przy okazji dyskusję na temat tego, czy wszyscy imigranci mają równe szanse w nowym kraju i od czego będą one potencjalnie zależeć.

Faza podsumowująca:

Nauczyciel sprawdza wiedzę i umiejętności nabyte przez uczniów, proponując wybrane przez siebie ćwiczenia z części Sprawdź się. Nauczyciel może zaadaptować zadania otwarte do wypowiedzi ustnej. W tej fazie może również poprosić jednego z uczniów, by wskazał, które elementy i treści lekcji były dla niego najbardziej przydatne, pouczające, wzbogacające itd. Uczeń może zostać również poproszony o określenie, czy zrealizowanie takiego tematu pozwoliło mu rozwinąć świadomość i wrażliwość na tak istotną kwestię społeczną, jaką jest imigracja i bycie imigrantem.

Praca domowa:

Ćwiczenie 7. i/lub 8. z katalogu ćwiczeń interaktywnych. Można również poprosić uczniów o przygotowanie krótkiej prezentacji ustnej na temat polityki migracyjnej w Polsce bądź w innych krajach frankofońskich.

Materiały pomocnicze:

Można wykorzystać różne strony internetowe, by zdobyć informacje na temat oficjalnych statystyk migracyjnych, bądź by dowiedzieć się więcej na temat polityki migracyjnej wybranych państw.

Wskazówki metodyczne opisujące różne zastosowania danego multimedium:

Treść materiału zawartego w katalogu multimedialnym może posłużyć jako uzupełnienie tematu dotyczącego cyklu życia człowieka, bądź dotyczącego zagadnienia pracy. Może również stanowić wstęp do debaty oksfordzkiej na temat zagrożeń oraz korzyści związanych z wielkimi falami imigrantów. Debata ta dotyczyć może również alternatywnych sposobów wspierania imigrantów przez władze europejskie/światowe zarówno w zakresie możliwości powrotu do swoich ojczyzn, jak też w zakresie wspierania ich w harmonijnym dostosowywaniu się do nowych środowisk w obcym kraju (przyjmującym).

Słownik