Temat

Konsekwencje zagrożeń w internecie i sposoby ich unikania

Etap edukacyjny

Drugi

Podstawa programowa

Klasa IV‑VI

III. Posługiwanie się komputerem, urządzeniami cyfrowymi i sieciami komputerowymi. Uczeń:

2) wykorzystuje sieć komputerową (szkolną, sieć internet):

a) do wyszukiwania potrzebnych informacji i zasobów edukacyjnych, nawigując między stronami.

V. Przestrzeganie prawa i zasad bezpieczeństwa. Uczeń:

1) posługuje się technologią zgodnie z przyjętymi zasadami i prawem; przestrzega zasad bezpieczeństwa i higieny pracy;

2) uznaje i respektuje prawo do prywatności danych i informacji oraz prawo do własności intelektualnej;

3) wymienia zagrożenia związane z powszechnym dostępem do technologii oraz do informacji i opisuje metody wystrzegania się ich.

Czas

45 minut

Cel ogólny

Bezpieczne posługiwanie się internetem.

Cele szczegółowe

1. Rozpoznawanie zagrożeń w internecie.

2. Przeciwdziałanie niebezpieczeństwu w sieci.

Efekty uczenia

1. Uczeń rozpoznaje zagrożenia w internecie.

2. Uczeń stosuje zabezpieczenia w internecie.

Metody kształcenia

1. Dyskusja.

2. Uczenie się przez obserwację.

Formy pracy

1. Praca w grupie.

2. Praca indywidualna.

Etapy lekcji

Wprowadzenie do lekcji

Nauczyciel przeprowadza krótką dyskusję.

Uczniowie przypominają, do czego najczęściej używają internetu.

Internet jest bardzo przydatny. Jednak aby z niego skorzystać z pożytkiem, trzeba posiadać pewną wiedzę i trzymać się zestawu określonych reguł. Nie wszystkie znajdujące się tam wiadomości są wiarygodne i aktualne, a z jego wykorzystaniem łączą się również pewne zagrożenia. Internet, jak każde inne narzędzie, bywa wykorzystywany do nadużyć.

Realizacja lekcji

Zadanie

Nauczyciel dzieli uczniów na cztery grupy. Pierwsze dwie grupy mają za zadanie wskazać jak najwięcej korzyści wynikających z korzystania z internetu (z uwzględnieniem portali społecznościowy, komunikatorów, gier online oraz usług e‑commerce, np. e‑zakupów, aukcji internetowych). Dwie pozostałe grupy mają za zadanie wskazać zagrożenia i niebezpieczeństwa, z jakimi może spotkać się internauta w analogicznych sytuacjach. Każda z grup otrzymuje duży karton, na którym spisuje swoje spostrzeżenia. Po wykonaniu zadania uczniowie porównują efekty swojej pracy.

[Ilustracja interaktywna]

Korzystając z internetu, możesz zostać narażony na kontakt z treściami, z którymi nie chciałbyś mieć do czynienia. Mogą to być np.:

- treści nawołujące do przemocy,

- treści promujące postawy i zachowania zagrażające zdrowiu, np. hazard, używki, anoreksję, zaangażowanie w działalność sekt itp.,

- treści nawołujące do popełniania przestępstw,

- treści pochwalające dyskryminację rasową.

Część z tych materiałów publikowana jest w sieci nielegalnie, inne – mimo szkodliwości wobec najmłodszych internautów – są zgodne z prawem. Z większością z nich spotkasz się przypadkowo. Dlatego tak ważna jest umiejętność krytycznej oceny treści w internecie.

Innego rodzaju zagrożeniem jest korzystanie z internetu niezgodnie z prawem. Przede wszystkim należy pamiętać, że nie wszystko, co znajduje się w sieci, jest bezpłatne. Już wiesz, że programy komputerowe, filmy, muzyka czy książki publikowane są w internecie na licencjach. Są one objęte prawami autorskimi. Ważne jest, aby ich przestrzegać. Pobierając pliki z nielegalnych źródeł:

- łamiemy prawo, za co możemy ponieść konsekwencje,

- narażamy swój komputer na zagrożenia ze strony hakerów (wirusy, konie trojańskie dołączane od krakowanych programów).

Korzystając z portali internetowych, pamiętaj, że nie możesz ufać każdej osobie po drugiej stronie. Może zdarzyć się, że ktoś będzie chciał wyłudzić informacje na twój temat, a nawet cię skrzywdzić. Nie umawiaj się z osobami poznanymi w internecie bez wiedzy rodziców.

[Rysunek 1]

W sytuacji zagrożenia w internecie możesz skorzystać z pomocy oferowanej pod numerem telefonu: 116‑111. Pomocne informacje znajdziesz również na stronie Fundacji Dajemy Dzieciom Siłę.

[Rysunek 2]

Zadanie

Zastanów się, do kogo mógłbyś się zwrócić w podanych poniżej sytuacjach. Kto najlepiej i najszybciej pomoże rozwiązać problem? Przygotuj prezentację multimedialną, która mogłaby by być poradnikiem dla twoich kolegów.

1. Ktoś nagrywa cię telefonem komórkowym bez Twojej zgody.

2. Ktoś ubliża ci w internecie.

3. Dostajesz nieprzyjemne SMS‑y lub MMS‑y.

4. Ktoś cię straszy lub szantażuje.

5. Ktoś zamieścił w internecie informacje na twój temat, które są kłamliwe lub opublikowane bez twojej zgody.

6. Ktoś włamał się na twoje konto, np. w portalu społecznościowym.

Podsumowanie lekcji

Zapamiętaj:

1. Jeśli planujesz spotkanie z kimś, kogo znasz z internetu, to powiedz o tym rodzicom.

2. Jeśli otrzymasz informacje wprawiające cię w zakłopotanie, to powiedz o tym swoim bliskim.

3. Nie ufaj obcym. Bądź ostrożny wobec tych, którzy zbyt dużo chcą się dowiedzieć o tobie (np. poznać twoje nazwisko, numer telefonu, adres zamieszkania).