Strzałki na rysunku przedstawiają kierunek wzrostu właściwości pierwiastków i grupy układu okresowego. Na podstawie rysunku zaznacz odpowiednie komórki tabeli dotyczącej zmian niektórych właściwości pierwiastków.
Strzałki na rysunku przedstawiają kierunek wzrostu właściwości pierwiastków i grupy układu okresowego. Na podstawie opisu rysunku zaznacz odpowiednie komórki tabeli dotyczącej zmian niektórych właściwości pierwiastków.
RGyiL0QkhctAN
Ilustracja przedstawia puste pola układu okresowego. Po lewej stronie układu jest pionowa czerwona strzałka skierowana w dół i opisana numerem , po prawej niebieska pionowa skierowana w górę opisana numerem .
Źródło: GroMar Sp. z o.o., licencja: CC BY-SA 3.0.
RH8FEaEmXBCwj
Łączenie par. . promień atomu. Możliwe odpowiedzi: jeden, dwa. energia jonizacji. Możliwe odpowiedzi: jeden, dwa. ładunek jądra. Możliwe odpowiedzi: jeden, dwa. liczba atomowa. Możliwe odpowiedzi: jeden, dwa. liczba masowa. Możliwe odpowiedzi: jeden, dwa. elektroujemność. Możliwe odpowiedzi: jeden, dwa. liczba powłok. Możliwe odpowiedzi: jeden, dwa. liczba elektronów w atomie. Możliwe odpowiedzi: jeden, dwa. charakter metaliczny. Możliwe odpowiedzi: jeden, dwa. charakter niemetaliczny. Możliwe odpowiedzi: jeden, dwa
Łączenie par. . promień atomu. Możliwe odpowiedzi: jeden, dwa. energia jonizacji. Możliwe odpowiedzi: jeden, dwa. ładunek jądra. Możliwe odpowiedzi: jeden, dwa. liczba atomowa. Możliwe odpowiedzi: jeden, dwa. liczba masowa. Możliwe odpowiedzi: jeden, dwa. elektroujemność. Możliwe odpowiedzi: jeden, dwa. liczba powłok. Możliwe odpowiedzi: jeden, dwa. liczba elektronów w atomie. Możliwe odpowiedzi: jeden, dwa. charakter metaliczny. Możliwe odpowiedzi: jeden, dwa. charakter niemetaliczny. Możliwe odpowiedzi: jeden, dwa
11
Ćwiczenie 2
Połącz w pary pierwiastki z odpowiadającymi im wartościami promieni atomowych.
R1B22fzjFdNgq
Ilustracja przedstawia układ okresowy pierwiastków. Pierwiastek o symbolu należy do trzynastej grupy, drugiego okresu, liczba atomowa , masa atomowa . Pierwiastek o symbolu należy do trzynastej grupy, trzeciego okresu, liczba atomowa , masa atomowa ; pierwiastek o symbolu należy do trzynastej grupy, czwartego okresu, liczba atomowa , masa atomowa ; pierwiastek o symbolu należy do trzynastej grupy, piątego okresu, liczba atomowa , masa atomowa .
Źródło: GroMar Sp. z o.o., na podstawie Atkins P., Jones L., Chemia ogólna. Cząsteczki, materia, reakcje, Warszawa 2016., licencja: CC BY-SA 3.0.
RlgEkAXTyV8kc
G a Możliwe odpowiedzi: 1. sto czterdzieści trzy pm, 2. osiemdziesiąt osiem pm, 3. sto sześćdziesiąt trzy pm, 4. sto dwadzieścia dwa pm A l Możliwe odpowiedzi: 1. sto czterdzieści trzy pm, 2. osiemdziesiąt osiem pm, 3. sto sześćdziesiąt trzy pm, 4. sto dwadzieścia dwa pm B Możliwe odpowiedzi: 1. sto czterdzieści trzy pm, 2. osiemdziesiąt osiem pm, 3. sto sześćdziesiąt trzy pm, 4. sto dwadzieścia dwa pm I n Możliwe odpowiedzi: 1. sto czterdzieści trzy pm, 2. osiemdziesiąt osiem pm, 3. sto sześćdziesiąt trzy pm, 4. sto dwadzieścia dwa pm
G a Możliwe odpowiedzi: 1. sto czterdzieści trzy pm, 2. osiemdziesiąt osiem pm, 3. sto sześćdziesiąt trzy pm, 4. sto dwadzieścia dwa pm A l Możliwe odpowiedzi: 1. sto czterdzieści trzy pm, 2. osiemdziesiąt osiem pm, 3. sto sześćdziesiąt trzy pm, 4. sto dwadzieścia dwa pm B Możliwe odpowiedzi: 1. sto czterdzieści trzy pm, 2. osiemdziesiąt osiem pm, 3. sto sześćdziesiąt trzy pm, 4. sto dwadzieścia dwa pm I n Możliwe odpowiedzi: 1. sto czterdzieści trzy pm, 2. osiemdziesiąt osiem pm, 3. sto sześćdziesiąt trzy pm, 4. sto dwadzieścia dwa pm
Zlokalizuj wymienione pierwiastki w układzie okresowym i przypomnij sobie, jak zmienia się promień atomowy pierwiastków w tym układzie.
21
Ćwiczenie 3
Połącz w pary pierwiastki z odpowiadającymi im wartościami elektroujemności wg skali Paulinga.
RDY5C2yOhHGsz
Możliwe odpowiedzi: 1. , 2. , 3. , 4. Możliwe odpowiedzi: 1. , 2. , 3. , 4. Możliwe odpowiedzi: 1. , 2. , 3. , 4. Możliwe odpowiedzi: 1. , 2. , 3. , 4.
Możliwe odpowiedzi: 1. , 2. , 3. , 4. Możliwe odpowiedzi: 1. , 2. , 3. , 4. Możliwe odpowiedzi: 1. , 2. , 3. , 4. Możliwe odpowiedzi: 1. , 2. , 3. , 4.
2,0, 3,0, 2,1, 1,9
Elektroujemność to zdolność do przyciągania elektronów. Im silniej pierwiastek przyciąga elektrony, tym większą wartość elektroujemności posiada.
Silniejsze przyciąganie elektronu występuje wtedy, gdy promień jest mniejszy. Oznacza to, że elektroujemność pierwiastka jest wyższa, jeśli promień jest mniejszy. Aby ocenić promień atomu, możesz skorzystać z układu okresowego z poprzedniego ćwiczenia.
2
Ćwiczenie 4
Uszereguj metale: , , według:
R1LCWmGlY4H7f
- rosnącej aktywności chemicznej (na górze najmniej aktywny): Elementy do uszeregowania: 1. K, 2. L i, 3. N a
- rosnącej aktywności chemicznej (na górze najmniej aktywny): Elementy do uszeregowania: 1. K, 2. L i, 3. N a
RQRCV1VsZTjG4
- malejącego promienia atomowego (na górze o największym promieniu): Elementy do uszeregowania: 1. N a, 2. K, 3. L i
- malejącego promienia atomowego (na górze o największym promieniu): Elementy do uszeregowania: 1. N a, 2. K, 3. L i
RpFsXcq65ZnPV
- rosnącej energii jonizacji (na górze o najmniejszej energii): Elementy do uszeregowania: 1. N a, 2. L i, 3. K
- rosnącej energii jonizacji (na górze o najmniejszej energii): Elementy do uszeregowania: 1. N a, 2. L i, 3. K
Są to pierwiastki grupy układu okresowego, metale ułożone w kolejności: , , .
21
Ćwiczenie 5
Wyjaśnij, z czego wynika podobieństwo właściwości chemicznych sodu i potasu.
R1Jwz0zwkN5CT
Odpowiedź: (Uzupełnij).
Odpowiedź:
Ustal położenie atomów sodu i potasu w układzie okresowym.
Sód i potas znajdują się w pierwszej grupie układu okresowego, co oznacza, że oba posiadają po jednym elektronie walencyjnym.
Podobieństwo właściwości chemicznych sodu i potasu wynika z tej samej liczby elektronów walencyjnych obu atomów.
2
Ćwiczenie 6
Uzupełnij poniższe zdania dotyczące charakteru metalicznego. Wstaw odpowiednie słowa, wybierając z poniższych.
RiClhIP4Syz25
Charakter metaliczny pierwiastków wzrasta wraz ze wzrostem 1. dalej od, 2. promienia atomowego, 3. niskie. Wynika to z faktu, iż im 1. dalej od, 2. promienia atomowego, 3. niskie jadra atomowego znajduje się elektron, tym łatwiej jest go oderwać. W związku z powyższym, pierwiastki o silnym charakterze metalicznym posiadają 1. dalej od, 2. promienia atomowego, 3. niskie wartości energii jonizacji.
Charakter metaliczny pierwiastków wzrasta wraz ze wzrostem 1. dalej od, 2. promienia atomowego, 3. niskie. Wynika to z faktu, iż im 1. dalej od, 2. promienia atomowego, 3. niskie jadra atomowego znajduje się elektron, tym łatwiej jest go oderwać. W związku z powyższym, pierwiastki o silnym charakterze metalicznym posiadają 1. dalej od, 2. promienia atomowego, 3. niskie wartości energii jonizacji.
Charakter metaliczny pierwiastków polega na łatwym oddawaniu elektronu lub elektronów walencyjnych.
RwTLssETEVvGL3
Ćwiczenie 7
Uzupełnij poniższe zdania dotyczące promieni atomowych, jonowych oraz energii jonizacji wybranych pierwiastków. Użyj słów przedstawionych poniżej. Promień atomu bromu jest 1. maleje, 2. większa, 3. mniejszą, 4. mniejszy, 5. większa, 6. większy, 7. zwiększa się, 8. mniejszy, 9. mniejsza, 10. większa, 11. mniejsza, 12. mniejsza, 13. mniejszy, 14. mniejszy, 15. większy, 16. wzrasta, 17. większy, 18. zmniejsza się, 19. większy, 20. większą od promienia atomu fluoru. Anion chlorkowy jest 1. maleje, 2. większa, 3. mniejszą, 4. mniejszy, 5. większa, 6. większy, 7. zwiększa się, 8. mniejszy, 9. mniejsza, 10. większa, 11. mniejsza, 12. mniejsza, 13. mniejszy, 14. mniejszy, 15. większy, 16. wzrasta, 17. większy, 18. zmniejsza się, 19. większy, 20. większą od anionu bromkowego. Atom magnezu posiada 1. maleje, 2. większa, 3. mniejszą, 4. mniejszy, 5. większa, 6. większy, 7. zwiększa się, 8. mniejszy, 9. mniejsza, 10. większa, 11. mniejsza, 12. mniejsza, 13. mniejszy, 14. mniejszy, 15. większy, 16. wzrasta, 17. większy, 18. zmniejsza się, 19. większy, 20. większą promień od atomu wapnia. Kation strontu jest 1. maleje, 2. większa, 3. mniejszą, 4. mniejszy, 5. większa, 6. większy, 7. zwiększa się, 8. mniejszy, 9. mniejsza, 10. większa, 11. mniejsza, 12. mniejsza, 13. mniejszy, 14. mniejszy, 15. większy, 16. wzrasta, 17. większy, 18. zmniejsza się, 19. większy, 20. większą od kationu wapnia. Wraz ze wzrostem liczby atomowej pierwiastków chemicznych należących do tej samej grupy, promień atomowy 1. maleje, 2. większa, 3. mniejszą, 4. mniejszy, 5. większa, 6. większy, 7. zwiększa się, 8. mniejszy, 9. mniejsza, 10. większa, 11. mniejsza, 12. mniejsza, 13. mniejszy, 14. mniejszy, 15. większy, 16. wzrasta, 17. większy, 18. zmniejsza się, 19. większy, 20. większą, ponieważ liczba powłok elektronowych wypełnionych elektronami 1. maleje, 2. większa, 3. mniejszą, 4. mniejszy, 5. większa, 6. większy, 7. zwiększa się, 8. mniejszy, 9. mniejsza, 10. większa, 11. mniejsza, 12. mniejsza, 13. mniejszy, 14. mniejszy, 15. większy, 16. wzrasta, 17. większy, 18. zmniejsza się, 19. większy, 20. większą.
Pierwsza energia jonizacji atomu węgla jest 1. maleje, 2. większa, 3. mniejszą, 4. mniejszy, 5. większa, 6. większy, 7. zwiększa się, 8. mniejszy, 9. mniejsza, 10. większa, 11. mniejsza, 12. mniejsza, 13. mniejszy, 14. mniejszy, 15. większy, 16. wzrasta, 17. większy, 18. zmniejsza się, 19. większy, 20. większą od pierwszej energii jonizacji atomu krzemu, ponieważ im mniejszy promień atomowy, tym energia jonizacji jest 1. maleje, 2. większa, 3. mniejszą, 4. mniejszy, 5. większa, 6. większy, 7. zwiększa się, 8. mniejszy, 9. mniejsza, 10. większa, 11. mniejsza, 12. mniejsza, 13. mniejszy, 14. mniejszy, 15. większy, 16. wzrasta, 17. większy, 18. zmniejsza się, 19. większy, 20. większą. Atom selenu posiada 1. maleje, 2. większa, 3. mniejszą, 4. mniejszy, 5. większa, 6. większy, 7. zwiększa się, 8. mniejszy, 9. mniejsza, 10. większa, 11. mniejsza, 12. mniejsza, 13. mniejszy, 14. mniejszy, 15. większy, 16. wzrasta, 17. większy, 18. zmniejsza się, 19. większy, 20. większą wartość energii jonizacji od atomu siarki, ponieważ im większy promień atomowy, tym wartość energii jonizacji jest 1. maleje, 2. większa, 3. mniejszą, 4. mniejszy, 5. większa, 6. większy, 7. zwiększa się, 8. mniejszy, 9. mniejsza, 10. większa, 11. mniejsza, 12. mniejsza, 13. mniejszy, 14. mniejszy, 15. większy, 16. wzrasta, 17. większy, 18. zmniejsza się, 19. większy, 20. większą.
Uzupełnij poniższe zdania dotyczące promieni atomowych, jonowych oraz energii jonizacji wybranych pierwiastków. Użyj słów przedstawionych poniżej. Promień atomu bromu jest 1. maleje, 2. większa, 3. mniejszą, 4. mniejszy, 5. większa, 6. większy, 7. zwiększa się, 8. mniejszy, 9. mniejsza, 10. większa, 11. mniejsza, 12. mniejsza, 13. mniejszy, 14. mniejszy, 15. większy, 16. wzrasta, 17. większy, 18. zmniejsza się, 19. większy, 20. większą od promienia atomu fluoru. Anion chlorkowy jest 1. maleje, 2. większa, 3. mniejszą, 4. mniejszy, 5. większa, 6. większy, 7. zwiększa się, 8. mniejszy, 9. mniejsza, 10. większa, 11. mniejsza, 12. mniejsza, 13. mniejszy, 14. mniejszy, 15. większy, 16. wzrasta, 17. większy, 18. zmniejsza się, 19. większy, 20. większą od anionu bromkowego. Atom magnezu posiada 1. maleje, 2. większa, 3. mniejszą, 4. mniejszy, 5. większa, 6. większy, 7. zwiększa się, 8. mniejszy, 9. mniejsza, 10. większa, 11. mniejsza, 12. mniejsza, 13. mniejszy, 14. mniejszy, 15. większy, 16. wzrasta, 17. większy, 18. zmniejsza się, 19. większy, 20. większą promień od atomu wapnia. Kation strontu jest 1. maleje, 2. większa, 3. mniejszą, 4. mniejszy, 5. większa, 6. większy, 7. zwiększa się, 8. mniejszy, 9. mniejsza, 10. większa, 11. mniejsza, 12. mniejsza, 13. mniejszy, 14. mniejszy, 15. większy, 16. wzrasta, 17. większy, 18. zmniejsza się, 19. większy, 20. większą od kationu wapnia. Wraz ze wzrostem liczby atomowej pierwiastków chemicznych należących do tej samej grupy, promień atomowy 1. maleje, 2. większa, 3. mniejszą, 4. mniejszy, 5. większa, 6. większy, 7. zwiększa się, 8. mniejszy, 9. mniejsza, 10. większa, 11. mniejsza, 12. mniejsza, 13. mniejszy, 14. mniejszy, 15. większy, 16. wzrasta, 17. większy, 18. zmniejsza się, 19. większy, 20. większą, ponieważ liczba powłok elektronowych wypełnionych elektronami 1. maleje, 2. większa, 3. mniejszą, 4. mniejszy, 5. większa, 6. większy, 7. zwiększa się, 8. mniejszy, 9. mniejsza, 10. większa, 11. mniejsza, 12. mniejsza, 13. mniejszy, 14. mniejszy, 15. większy, 16. wzrasta, 17. większy, 18. zmniejsza się, 19. większy, 20. większą.
Pierwsza energia jonizacji atomu węgla jest 1. maleje, 2. większa, 3. mniejszą, 4. mniejszy, 5. większa, 6. większy, 7. zwiększa się, 8. mniejszy, 9. mniejsza, 10. większa, 11. mniejsza, 12. mniejsza, 13. mniejszy, 14. mniejszy, 15. większy, 16. wzrasta, 17. większy, 18. zmniejsza się, 19. większy, 20. większą od pierwszej energii jonizacji atomu krzemu, ponieważ im mniejszy promień atomowy, tym energia jonizacji jest 1. maleje, 2. większa, 3. mniejszą, 4. mniejszy, 5. większa, 6. większy, 7. zwiększa się, 8. mniejszy, 9. mniejsza, 10. większa, 11. mniejsza, 12. mniejsza, 13. mniejszy, 14. mniejszy, 15. większy, 16. wzrasta, 17. większy, 18. zmniejsza się, 19. większy, 20. większą. Atom selenu posiada 1. maleje, 2. większa, 3. mniejszą, 4. mniejszy, 5. większa, 6. większy, 7. zwiększa się, 8. mniejszy, 9. mniejsza, 10. większa, 11. mniejsza, 12. mniejsza, 13. mniejszy, 14. mniejszy, 15. większy, 16. wzrasta, 17. większy, 18. zmniejsza się, 19. większy, 20. większą wartość energii jonizacji od atomu siarki, ponieważ im większy promień atomowy, tym wartość energii jonizacji jest 1. maleje, 2. większa, 3. mniejszą, 4. mniejszy, 5. większa, 6. większy, 7. zwiększa się, 8. mniejszy, 9. mniejsza, 10. większa, 11. mniejsza, 12. mniejsza, 13. mniejszy, 14. mniejszy, 15. większy, 16. wzrasta, 17. większy, 18. zmniejsza się, 19. większy, 20. większą.
311
Ćwiczenie 8
Zaprojektuj doświadczenie chemiczne, którego przebieg pozwoli wykazać, jak zmienia się aktywność metali w grupie. Do przeprowadzenia doświadczenia użyj takich samych mas metalu.
Źródło: GroMar Sp. z o.o., licencja: CC BY-SA 3.0.
RyM4XOQNQDu8M
Obserwacje: (Uzupełnij). Wnioski: (Uzupełnij).
Obserwacje:Wnioski:
Aktywność metali rośnie, im chętniej metal oddaje elektron (elektrony) walencyjny i staje się kationem.
R1KaDD63PQftF
Ilustracja
Źródło: GroMar Sp. z o.o., licencja: CC BY-SA 3.0.
R4oOCW04tCNN7
Obserwacje:
W obu probówkach metale roztwarzają się, jednak w probówce z sodem metal roztwarza się szybciej, niż w probówce z litem. W obu probówkach roztwór barwi się na malinowo, jednak w probówce z sodem dzieje się to wcześniej. Wnioski:
Aktywność metali rośnie w grupie.
Obserwacje:
W obu probówkach metale roztwarzają się, jednak w probówce z sodem metal roztwarza się szybciej niż w probówce z litem. W obu probówkach roztwór barwi się na malinowo, jednak w probówce z sodem dzieje się to wcześniej.
Wnioski:
Aktywność metali rośnie w grupie.
3
Ćwiczenie 8
RRL4UIWLP9X3w
Wskaż zdanie prawdziwe. Możliwe odpowiedzi: 1. Aktywność metali rośnie, im chętniej metal oddaje elektron (elektrony) walencyjny i staje się kationem., 2. Aktywność metali rośnie, im chętniej metal oddaje elektron (elektrony) walencyjny i staje się anionem., 3. Aktywność metali maleje, im chętniej metal oddaje elektron (elektrony) walencyjny i staje się kationem.
Wskaż zdanie prawdziwe.
Aktywność metali rośnie, im chętniej metal oddaje elektron (elektrony) walencyjny i staje się kationem.
Aktywność metali rośnie, im chętniej metal oddaje elektron (elektrony) walencyjny i staje się anionem.
Aktywność metali maleje, im chętniej metal oddaje elektron (elektrony) walencyjny i staje się kationem.