RVNUGE2L3HCPX
Tryptyk malarski przedstawiający Sąd Ostateczny. W centrum stoi archanioł w zbroi z wagą i mieczem, oddzielający dusze zbawionych od potępionych. Po lewej stronie nagie postacie prowadzone są ku niebu przez anioły, po prawej tłum nagich ludzi miotany jest w stronę piekła, pełnego chaosu, ognia i demonów. Scena jest dynamiczna, dramatyczna, z dużą liczbą splecionych ciał i wyraźnym kontrastem między porządkiem zbawienia a grozą potępienia.

Malarstwo niderlandzkie XV wieku. Technika malarska i symbolika w dziełach van Eycka

Hans Memling, Sąd Ostateczny (fragment), ok. 1467‑1473, Muzeum Narodowe, Gdańsk
Źródło: Eugene a,, dostępny w internecie: Wikipedia.org, domena publiczna.

Znane treści, nowe cele

magenta
Już wiesz

Wiesz już, że sztuka gotycka miała jasno określony cel – nie tylko zachwycać formą, lecz przede wszystkim prowadzić do Boga. Jest to przykład teocentryzmu – wszystko w gotyku podporządkowane jest Bogu. Znasz cechy gotyku w architekturze: strzeliste łuki, smukłe wieże, witraże przepuszczające światło. Potrafisz dostrzec je także w malarstwie książkowym, gdzie każdy gest, kompozycja i kolor mają znaczenie duchowe. Tematyka tych dzieł czerpana była głównie ze Starego i Nowego Testamentu, a także z żywotów świętych. Historie biblijne, życie Chrystusa czy Najświętszej Maryi Panny były podstawą obrazów i iluminacji, które nie tylko opowiadały historię, lecz także uczyły i wzmacniały wiarę. Wiesz, że witraże i iluminacje były pełne symboliki: błękit oznaczał niebo i czystość, czerwień męczeństwo i miłość Bożą, a złoto  światło boskie. Światło przechodzące przez kolorowe szkło symbolizowało obecność Boga w świecie ludzi, a każdy element kompozycji miał znaczenie religijne. Dzięki temu patrząc na te dzieła, potrafisz dostrzegać nie tylko piękno, lecz także duchową prawdę, którą twórca chciał przekazać wiernym.

green
Ćwiczenie 1
RE15M6PXGHHMU
bg‑gray2
yellow
Nauczysz się
  • rozpoznawać i opisywać cechy malarstwa niderlandzkiego XV wieku; 

  • analizować znaczenie techniki olejnej; jej rozwój i zastosowanie przez Jana van Eycka oraz wpływ na późniejsze malarstwo europejskie;

  • identyfikować dzieła  głównych przedstawicieli malarstwa niderlandzkiego XV wieku;

  • interpretować wskazane dzieła i dokonywać ich analizy formalnej oraz odczytywać zawarta w nich symbolikę;

  • wyjaśniać rolę mecenatu dworskiego i mieszczańskiego; 

  • określać znaczenie artystów w rozwoju malarstwa północnego renesansu.