Trening czyni Mistrza!

R1HZ6CV3A5NDM

Ćwiczenie 1

Wybierz prawidłowe dokończenie zdania:

Rzeka to Możliwe odpowiedzi: 1. naturalny ciek wodny, wypływający ze źródła i płynący zgodnie z nachyleniem terenu do ujścia., 2. obszar, z którego wody spływają do morza., 3. szczeliny skalne, lodowce, jeziora lub bagna.

R26U8NCDGAC6A

Ćwiczenie 2

Połącz w pary typy cieków z ciągłością ich zasilania. Cieki epizodyczne Możliwe odpowiedzi: 1. Cieki występujące w obszarach, na których opady pojawiają się przez cały rok., 2. Cieki występujące w klimatach z jedną lub dwiema porami suchymi., 3. Cieki charakterystyczne dla klimatu zwrotnikowego suchego, ich koryta noszą nazwę uedy. Cieki stałe Możliwe odpowiedzi: 1. Cieki występujące w obszarach, na których opady pojawiają się przez cały rok., 2. Cieki występujące w klimatach z jedną lub dwiema porami suchymi., 3. Cieki charakterystyczne dla klimatu zwrotnikowego suchego, ich koryta noszą nazwę uedy. Cieki okresowe Możliwe odpowiedzi: 1. Cieki występujące w obszarach, na których opady pojawiają się przez cały rok., 2. Cieki występujące w klimatach z jedną lub dwiema porami suchymi., 3. Cieki charakterystyczne dla klimatu zwrotnikowego suchego, ich koryta noszą nazwę uedy.

R1PE48R8MS9V4

Ćwiczenie 3

Wybierz prawidłową odpowiedź. System rzeczny tworzy: Możliwe odpowiedzi: 1. rzeka główna, 2. rzeka główna wraz ze swoimi dopływami., 3. zlewnia ze zlewiskiem

R9M5VZRHVLPLM

Ćwiczenie 4

Wymyśl pytanie na kartkówkę związane z tematem materiału.

Ćwiczenie 5

Wyjaśnij, dlaczego w strefie klimatów równikowych występuje gęsta sieć rzeczna.

R1SKOUNNRSG1S

(Uzupełnij).

Przypomnij sobie, czym charakteryzuje się klimat równikowy. Zwróć uwagę na ilość opadów występującą w klimacie równikowym.

Gęsta sieć rzeczna występuje w strefie klimatów równikowych, czyli na obszarach, gdzie opady są wysokie i częste oraz znacznie przewyższają parowanie.

Ćwiczenie 6

Wyjaśnij, dlaczego na obszarach krasowych jest mało wód powierzchniowych.

R1SKOUNNRSG1S

(Uzupełnij).

Zastanów się, na czym polega i jak przebiega krasowienie.

Na obszarach krasowych wody opadowe przesiąkają przez szczeliny skalne powstałe w wyniku krasowienia, dlatego woda spływa pod powierzchnię terenu i tam krąży.

R1G98XBNVK6P3

Ćwiczenie 7

Uzupełnij tekst, wstawiając odpowiednie wyrazy w puste miejsca : „...W zależności od warunków klimatycznych rzeki prowadzą wodę przez cały rok (rzeki 1. niewielkie, 2. stałe, 3. równikowego, umiarkowanego i polarnego, 4. intensywne, 5. okresowe i epizodyczne, 6. zwrotnikowych, 7. suchej, 8. stałe) bądź też tylko przez jakiś czas (rzeki 1. niewielkie, 2. stałe, 3. równikowego, umiarkowanego i polarnego, 4. intensywne, 5. okresowe i epizodyczne, 6. zwrotnikowych, 7. suchej, 8. stałe). W porze 1. niewielkie, 2. stałe, 3. równikowego, umiarkowanego i polarnego, 4. intensywne, 5. okresowe i epizodyczne, 6. zwrotnikowych, 7. suchej, 8. stałe koryta rzek okresowych, choć nie prowadzą wody, wyróżniają się w krajobrazie zazwyczaj znacznie bujniejszą roślinnością niż występująca w otoczeniu doliny. Rzeki okresowe i epizodyczne występują głównie w klimatach 1. niewielkie, 2. stałe, 3. równikowego, umiarkowanego i polarnego, 4. intensywne, 5. okresowe i epizodyczne, 6. zwrotnikowych, 7. suchej, 8. stałe i podzwrotnikowych suchych, gdzie opady są 1. niewielkie, 2. stałe, 3. równikowego, umiarkowanego i polarnego, 4. intensywne, 5. okresowe i epizodyczne, 6. zwrotnikowych, 7. suchej, 8. stałe, a parowanie bardzo 1. niewielkie, 2. stałe, 3. równikowego, umiarkowanego i polarnego, 4. intensywne, 5. okresowe i epizodyczne, 6. zwrotnikowych, 7. suchej, 8. stałe. W warunkach klimatu 1. niewielkie, 2. stałe, 3. równikowego, umiarkowanego i polarnego, 4. intensywne, 5. okresowe i epizodyczne, 6. zwrotnikowych, 7. suchej, 8. stałe zdecydowanie dominują rzeki 1. niewielkie, 2. stałe, 3. równikowego, umiarkowanego i polarnego, 4. intensywne, 5. okresowe i epizodyczne, 6. zwrotnikowych, 7. suchej, 8. stałe.

Czubla Piotr, Kobojek Sławomir, Nowak Andrzej, Turczyn Marcin, 2018. Rzeki świata. Wyd. SBM, Warszawa, s.6‑7

Ćwiczenie 8

Korzystając z dostępnych źródeł informacji, określ, do jakiego typu rzek należą australijskie creek. Podaj inne regionalne nazwy rzek o tym typie ciągłości przepływu wody, a także podaj nazwę polskiej rzeki tego typu.

R2QPZV42DQT8Z

(Uzupełnij).

Polska rzeka o tym typie przepływu płynie w okolicy Piły, w północnej części województwa wielkopolskiego, jest lewym dopływem Gwdy.

Creek to australijskie określenie rzeki epizodycznej, w Afryce do określenia tego typu przepływu stosuje się nazwy ued lub wadi. Polskim przykładem rzeki epizodycznej jest rzeka Pankawa, płynąca w okolicach Piły i wpływająca do Gwdy.

Ćwiczenie 9

Na podstawie wykresu, własnej wiedzy i innych dostępnych źródeł opisz sieć rzeczną Europy.

Na podstawie opisu wykresu, własnej wiedzy i innych dostępnych źródeł opisz sieć rzeczną Europy.

R29J2MJ6Z37XO

Wykres kołowy ilustruje udział zlewisk oceanów. Ocean Arktyczny ma 16% udziału, Ocean Atlantycki - 65% udziału, a obszary bezodpływowe - 19%.

Udział zlewisk oceanów

RJLMADA91X4L9

(Uzupełnij).

Europa jest w porównaniu z innymi małym kontynentem. Europejskie rzeki są więc krótkie.

Rzeki europejskie są jednymi z najkrótszych (poza Dunajem i Renem) rzek świata. Wpływa na to stosunkowo niewielka powierzchnia, rozczłonkowanie lądu i występowanie łańcuchów górskich m.in. Alp i Karpat. Sieć rzeczna Europy jest gęsta i równomierna. Najdłuższa rzeka w Europie, czyli Wołga, uchodzi do Morza Kaspijskiego. Dłuższe rzeki kontynentu płyną na Nizinie Wschodnioeuropejskiej, krótsze na zachodzie kontynentu. Większość z nich uchodzi pośrednio lub bezpośrednio do Oceanu Atlantyckiego, rzeki znajdujące się na północy do Oceanu Arktycznego, do obszaru bezodpływowego, czyli zlewiska Morza Kaspijskiego, wpływa prawie jedna piąta europejskich rzek.

Ćwiczenie 10

Rozpoznaj przedstawiony na wykresie typ rzeki ze względu na ciągłość zasilania. Podaj nazwę strefy klimatycznej, w której występuje.

R1S6XBO3RFUNC

Ilustracja — Źródło: Englishsquare.pl sp. z o.o., oprac. na podstawie R. Malarz, M. Więckowski, Oblicza geografii 1, Nowa Era, Warszawa 2019, licencja: CC BY-SA 3.0.

RCT3RM8MKTH5F

(Uzupełnij).

Przypomnij sobie, jakie przepływy charakteryzują różne typy rzek.

Przeanalizuj wykres pod kątem odpływów i pór roku.

Przypomnij sobie, w jaki sposób są zasilane poszczególne typy rzek.

Na wykresie przedstawiono rzekę stałą. Znajduje się ona w strefie klimatów równikowych.

Ćwiczenie 10

R1UBZ4D55SGP8

Uzupełnij tekst: Ze względu na ciągłość przepływu wyróżniamy rzeki:
1. Rzeki stałe (permanentne), 2. Sporadycznie wysychające, 3. Epizodyczne, 4. Okresowe (periodyczne) – prowadzą wodę przez cały rok. Występują na obszarach, na których opad jest większy od parowania. Zasilane są wodami podziemnymi i wodami pochodzącymi ze spływu powierzchniowego pochodzącego z deszczów i roztopów. Ze względu na rodzaj i wielkość zasilania cieki te różnią się przebiegiem wezbrań i wydajnością.
1. Rzeki stałe (permanentne), 2. Sporadycznie wysychające, 3. Epizodyczne, 4. Okresowe (periodyczne) – zasilane przez wody podziemne i spływ powierzchniowy, podobnie jak rzeki stałe. Zanikają sporadycznie w czasie długotrwałej suszy, a wysychanie wody w korycie jest związane z obniżeniem zwierciadła wody podziemnej lub brakiem spływu powierzchniowego.
1. Rzeki stałe (permanentne), 2. Sporadycznie wysychające, 3. Epizodyczne, 4. Okresowe (periodyczne) – okresowo, ale regularnie prowadzące wodę w porze wilgotnej, deszczowej. Zasilane są głównie spływem powierzchniowym, częściowo także płytkimi wodami podziemnymi.
1. Rzeki stałe (permanentne), 2. Sporadycznie wysychające, 3. Epizodyczne, 4. Okresowe (periodyczne) – sporadycznie i nieregularnie prowadzące wodę przez krótki czas. Występują w strefie suchej, gdzie opady spadają rzadko. Przykładem są doliny pustynne‑wadi, które są przez długi czas suche, aby po jednym deszczu na kilka godzin zamienić się w rwącą rzekę.

Ćwiczenie 11

Rozpoznaj przedstawione systemy rzeczne. Wyjaśnij różnicę w ilości dopływów.

R1V69R5PGFMC4

R1LD57JZJ4E51

(Uzupełnij).

W swoim wyjaśnieniu uwzględnij wpływ klimatu na przedstawione systemy rzeczne.

Rysunek A ukazuje Amazonkę, a B Nil. Różnica w ilości dopływów wynika z typu klimatu, w którym położone są te rzeki. Amazonka położona w klimacie równikowym jest obficie zasilana opadami deszczu, Nil swe źródła ma w klimacie równikowym, natomiast przepływa przez obszary o klimacie zwrotnikowym, co sprawia, że na ok. 3000 km odcinku nie ma stałych dopływów.

Ćwiczenie 11

R19Q1HQX145CO

Zaznacz prawidłową odpowiedź. Dopływ to: Możliwe odpowiedzi: 1. ciek wodny wpadający do rzeki głównej (może być prawy lub lewy), 2. obszar, z którego wszystkie wody spływają do rzeki głównej, 3. naturalny ciek wodny dużych rozmiarów wpływający bezpośrednio do oceanu, morza lub jeziora, 4. rzeka główna wraz z otaczającymi ją terenami

Rozmieszczenie rzek - grafika interaktywna

Trening czyni Mistrza!