Tron we krwi Akira Kurosawa

Makbet Wiliama Szekspira jest jednym z najbardziej uniwersalnych dzieł ukazujących naturę ludzką opętaną żądzą władzy. To jedno z najbardziej europejskich dzieł mistrza ze Stratfordu, a jednocześnie jest ono zrozumiałe pod każdą szerokością geograficzną. Dzieje się tak dlatego, że natura ludzka wszędzie jest... taka sama. Oczywiście nie bez znaczenia są czynniki kulturowe, kształtujące mieszkańców różnych państw i kontynentów, jednakże potrzeby, pragnienia i ludzkie namiętności są wszędzie identyczne. I nie ma znaczenia, czy dotyczą średniowiecznego tana, czy japońskiego samuraja. Udowodnił to Akira Kurosawa w filmie Tron we krwi.

O reżyserze

R1Qm9NkC0ijId1

Zdjęcie przedstawia twarz Japończyka. Mężczyzna spogląda ukosem w górę, na głowie ma białą czapkę z małym rondem.

Akira Kurosawa był japońskim reżyserem, scenarzystą i producentem filmowym. Urodził się w 1910 w Tokio. Zadebiutował w 1943 Sagą o judo. Akcja najbardziej znanych filmów Kurosawy toczy się w feudalnej Japonii. Fabułę ponad połowy jego obrazów stanowią adaptacjeadaptacjaadaptacje dzieł Szekspira, np.: Tron we krwi został oparty na Makbecie, Zły śpi spokojnie na Hamlecie, Ran na Królu Learze. Wyreżyserował również adaptacje kilku rosyjskich powieści, m.in. Idioty Dostojewskiego i Na dnie Gorkiego. Inne znane filmy Kurosawy to: Rashōmon, Siedmiu samurajów (na podstawie którego nakręcono później western Siedmiu wspaniałych), Madadayo, Sobowtór, Rudobrody, Niebo i piekło, Sanjūrō: samuraj znikąd, Ukryta forteca, Pojedynek w ciszy. Akira Kurosawa był laureatem wielu najważniejszych nagród w świecie filmu, m.in. dwóch Oscarów dla najlepszego filmu nieanglojęzycznego, honorowego Oscara za całokształt twórczości. Zmarł w 1998 roku w Tokio.

Twórcza zdrada – adaptacja Makbeta

R1YbzOuDVqHkP1

Rysunek przedstawia postać samuraja. Twarz ma pociągłą, włosy zaczesane i spięte u góry. Ubrany jest w szeroki, długi strój przewiązany w pasie. Na nogach ma założone japonki.

Tron we krwi Akiry Kurosawy to ta forma adaptacji Makbeta Wiliama Szekspira, którą za Alicją HelmanAlicja HelmanAlicją Helman można nazwać twórczą zdradą. Japoński reżyser wykorzystuje fabułę i główną myśl Szekspira, ale przenosi akcję do średniowiecznej Japonii. Bohaterami filmu nie są średniowieczni rycerze, a samurajowiesamurajsamurajowie. Kurosawa, dokonując adaptacji dzieła Szekspira, nadał nowe imiona bohaterom literackim, wyeliminował postaci drugoplanowe, skrócił tekst oraz zmienił wymowę niektórych fragmentów, w tym zakończenia.

Audiobook

RIHtNUjwmhPOA

Zdjęcie przedstawia fragment parku z zielonymi klombami oraz kwitnącymi drzewami wiśni. Z tyłu wysoki kamienny mur, nad którym wznosi się kilkupoziomowy biały budynek ze spadzistymi dachami, typowy dla architektury japońskiej.

1

Ćwiczenie 1

W Tronie we krwi pojawia się motyw błądzenia, który symbolicznie odzwierciedlać ma człowieczy los. Wskaż scenę, w której błądzenie staje się istotnym elementem świata przedstawionego.

R1cOgKwGYe36P

(Uzupełnij).

Wskazówki i klucze odpowiedzi

Pokaż podpowiedź

ROysjBwNZ1Q5n

Czarno‑białe zdjęcie przedstawia dwóch samurajów na koniach. Są ubrani w samurajskie zbroje na głowach mają hełmy w ręku piki, a na plecach przymocowane chorągwie. Mężczyźni błądzą w gęstej mgle.

Pokaż odpowiedź

Wędrówka we mgle.
Powracanie wciąż do tego samego miejsca w lesie.

Studium zła

Jak pisze Michał Bobrowski, inspiracja dramatem Szekspira była dla Kurosawy niezbędna, by przeprowadzić w dziele filmowym pogłębioną analizę motywacji żądzy władzy:

Makbet cierpi

RDazCKcYDCgxV

Rycina przedstawia trzy postacie w długich szatach sięgających ziemi i kapturach na głowie. Postacie zdają się tańczyć w kole. Mają uniesione do góry dłonie.

RnP7zlTKkW2XE

Ilustracja przedstawia szesnaście różnych masek teatralnych. Są to twarze mężczyzn w różnym wieku. Każda z nich przedstawia inny wyraz twarzy: cierpienie, złość, radość, zadumanie, strach, zdziwienie itp.

Działanie Washizu jest precyzyjnie przemyślane. Podejmując decyzję o zbrodni, rozpoczyna wykalkulowaną, krwawą grę o zdobycie władzy, a potem o jej utrzymanie. Niemniej wyrzuty sumienia, lęk przed wyjawieniem zbrodni światu, cierpienie i udręka są tragicznym przeżyciem, które staje się udziałem i Makbeta Szekspira, i Makbeta Kurosawy. Obaj świadomi są swego występku i właśnie ta świadomość czyni ich los tragicznym. Ambicja miesza się z przerażeniem: okazuje się, że Makbet zdobywa władzę po to, by odkryć, że nie zdobył nic. Washizu, obejmując tron Zamku Pajęcze Gniazdo, wkracza w strefę zła absolutnego, symbolizowanego tu przez pająka (oryginalny japoński tytuł filmu brzmi właśnie Pajęczy zamek). Film Kurosawy, mimo tylu zmian inscenizacyjnych, nadal więc pozostaje analizą moralnej klęski człowieka.

Makbet Kurosawy jest prostolinijny. To samuraj, postępujący według kodeksu buszido (Bushidō), którego podstawą jest lojalność i wierność przełożonemu i przyjaciołom. Tym okrutniej zapłaci Washizu za złamanie praw, które do tej pory były dla niego święte. Kodeks ten zawiera 7 prawd:

• GI – prawość, moralność, uczciwość, sprawiedliwość,

• YUUKI – odwaga, brak strachu, męstwo,

• JIN – miłość, łaskawość, współczucie,

• REI – uprzejmość, grzeczność, kultura, szacunek,

• MAKOTO – prawda, prawdomówność,

• MEIYO – honor,

• CHUUGI – lojalność, wierność, oddanie.

Prezentacja multimedialna

Słownik