Zadanie z arkusza maturalnego. Sprawdź, czy umiesz je rozwiązać.

1
Ćwiczenie 1

Zadanie 8. (0‑2)
Przeczytaj fragment Mitologii Jana Parandowskiego oraz Tren X Jana Kochanowskiego.

Tekst 1.

Jan Parandowski
Mitologia

W poszarpanej szacie, z rozwiązanymi włosami, pełnymi prochu i popiołu, idzie […] Demeter. [...] Przymglone oczy, w których już łez nie ma, wloką się z przedmiotu na przedmiot, zawiedzione i bezradne. Matka szuka zaginionej córki.
Oto zostawiła ją na łące, nad brzegiem Oceanu, bawiącą się z nimfami. Odchodząc, zabroniła jej zbierać narcyzów, kwiatów zwodniczych, poświęconych bóstwom podziemnym. [...]
Persefona obejrzała się wokoło, czy jej nikt nie widzi, i prędko zerwała kwiat. Upiła się jego zapachem, oczy jej zaszły mgłą i ciemność ogarnęła duszę. Wtedy rozwarła się ziemia i Hades, bóg piekiel, porwał Persefonę na wozie zaprzężonym w czarne rumaki. Gdy się ocknęła, wołała, krzyczała. Żaden bóg nie słyszał jej głosu, żadna z nimf, z którymi bawiła się na łące, nie nadbiegła z pomocą. [...]
Na próżno matka pytała o nią każdego przechodnia. Ani bóg, ani człowiek, ani ptak żaden nie podał jej wieści o córce.

Jan Parandowski, Mitologia, Warszawa 1979.

Tekst 2.

Jan Kochanowski
Tren X
Orszulo moja wdzięczna, gdzieś mi sie podziała? 
W którą stronę, w którąś sie krainę udała? 
Czyś ty nad wszystki nieba wysoko wzniesiona 
I tam w liczbę aniołków małych policzona? 
Czyliś do raju wzięta? Czyliś na szcześliwe 
Wyspy zaprowadzona? Czy cię przez teskliwe
 Charon jeziora wiezie i napawa zdrojem
 Niepomnym, że ty nie wiesz nic o płaczu mojem? 
 Czy, człowieka zrzuciwszy³ i myśli dziewicze, 
 Wzięłaś na się postawę i piórka słowicze? 
 Czyli sie w czyścu czyścisz, jesli z strony ciała
 Jakakolwiek zmazeczka na tobie została? 
 Czyś po śmierci tam poszła, kędyś pierwej była, 
 Niżeś sie na mą ciężką żałość urodziła? 
 Gdzieśkolwiek jest, jesliś jest, lituj mej żałości. 
 A nie możesz li w onej dawnej swej całości
 Pociesz mię, jako możesz, a staw sie przede mną 
 Lubo snem, lubo cieniem, lub marą nikczemną .

 Jan Kochanowski, Tren X, [w:] tegoż, Treny, Wrocław 2019.

Indeks górny Na szcześliwe wyspy - mityczne wyspy, na których panowała wieczna radość. Indeks górny koniec
Indeks górny Teskliwe [...] jeziora - smutne jeziora, właściwie wszelkie wody, bagna i rzeki podziemne.  Indeks górny koniec
Indeks górny Człowieka zrzuciwszy pozbywszy się ludzkiej postaci.  Indeks górny koniec
Indeks górny Postawa - tu: postać.  Indeks górny koniec
Indeks górny W onej dawnej swej całości z duszą i z ciałem.  Indeks górny koniec
Indeks górny Mara nikczemna - złudne widziadło, zjawa. Indeks górny koniec

Czy postawa podmiotu lirycznego w Trenie X Jana Kochanowskiego jest podobna do postawy Demeter? W uzasadnieniu odpowiedzi odwołaj się do Trenu X oraz do zacytowanego fragmentu Mitologii Jana Parandowskiego. (0‑1-2)

R321RVDKO6ZKN

Indeks górny Źródło: CKE,  Indeks górny koniecIndeks górny Egzamin maturalny. Język polski. Poziom podstawowy, Indeks górny koniec Indeks górny maj 2024 (Formuła 2023), zad. 8 Indeks górny koniec