Układ oddechowy
Sprawdź co umiesz
Na wykresie przedstawiono powinowactwo barwników oddechowych do tlenu.
Pulsoksymetria to metoda pomiaru saturacji krwi, czyli nasycenia krwi tętniczej gazami, na przykład tlenem. Jest to szczególnie istotne podczas zabiegów chirurgicznych, tlenoterapii pacjenta lub u pacjentów będących w ciężkim stanie ogólnym. Wynik badania podaje się w procentach oznaczających procent hemoglobiny we krwi wysyconej tlenem, czyli zawartości oksyhemoglobiny. Wynik saturacji poniżej 90% oznacza niedotlenienie i wymaga pilnej interwencji lekarskiej.
Zapoznaj się z wypowiedziami dwóch specjalistów, a następnie wykonaj polecenie poniżej:
Potrzebujemy spirometrii do tego, żeby znaleźć kolejnych pacjentów chorych na POChP i uratować im życie. Im wcześniej rozpoznamy to schorzenie, tym możemy więcej pacjentowi zaoferować.
Indeks górny dr n. med. Piotr Dąbrowiecki, konferencja prasowa zorganizowana w ramach Polskiego Dnia Spirometrii, 27.06.2013 r. Indeks górny koniecdr n. med. Piotr Dąbrowiecki, konferencja prasowa zorganizowana w ramach Polskiego Dnia Spirometrii, 27.06.2013 r.
U chorych na astmę spirometria pozwala sprawdzić, czy choroba postępuje i czy jest dobrze leczona. Jest ono również ważne w diagnozowaniu astmy związanej z wysiłkiem fizycznym.
Indeks górny prof. dr hab. n. med. Piotr Kuna, konferencja prasowa zorganizowana w ramach Polskiego Dnia Spirometrii, 27.06.2013 r. Indeks górny koniecprof. dr hab. n. med. Piotr Kuna, konferencja prasowa zorganizowana w ramach Polskiego Dnia Spirometrii, 27.06.2013 r.
Na schemacie przedstawiono drogę cząsteczek tlenu uczestniczących w wymianie gazowej.
Wraz ze spadkiem temperatury w tych samych warunkach ciśnienia parcjalnego tlenu hemoglobina wiąże więcej tego pierwiastka. Na wykresie przedstawiono przebieg krzywej wysycenia hemoglobiny (krzywej dysocjacji hemoglobiny) w temperaturze 23°C.
Na wykresie przedstawiono krzywą wysycenia hemoglobiny tlenem w zależności od ciśnienia parcjalnego tlenu w powietrzu, którym oddychają lamy zamieszkujące wysokie partie gór, a także krzywą dla innych ssaków żyjących na terenach nizinnych.
Powyższy wykres przedstawia rozkład procentowy stacji diagnostycznych wykazujących poszczególne, średnie roczne pomiary stężenia cząsteczek PMIndeks dolny 2,52,5. W nawiasach podane są liczby stacji diagnostycznych.
Z wykresu wynika, że dla higieny układy oddechowego i sercowo‑naczyniowego, najkorzystniejsze jest funkcjonowanie w rejonach miejskichrejonach wiejskich.
Analizowana cecha | ogółem (n=274) | zgony (n=113) | ozdrowieńcy (n=161) |
|---|---|---|---|
średni wiek: | 62,0 | 68,0 | 51,0 |
< 40 lat | 53 (19%) | 0 (0%) | 53 (33%) |
40–60 lat | 68 (25%) | 19 (17%) | 49 (30%) |
≥ 60 lat | 153 (56%) | 94 (83%) | 59 (37%) |
płeć: | |||
kobieta | 103 (38%) | 30 (27%) | 73 (45%) |
mężczyzna | 171 (62%) | 83 (73%) | 88 (55%) |
narażenie na kontakt z Targiem Owoców Morza Huanan | 5 (2%) | 4 (4%) | 1 (1%) |
bliski kontakt z osobami zakażonymi | 47 (17%) | 14 (12%) | 33 (20%) |
palenie papierosów w wywiadzie: | 19 (7%) | 9 (8%) | 10 (6%) |
palacze | 12 (4%) | 7 (6%) | 5 (3%) |
byli palacze | 7 (3%) | 2 (2%) | 5 (3%) |
pracownicy służby zdrowia | 19 (7%) | 1 (1%) | 18 (11%) |
kobiety w ciąży | 4 (1%) | 0 (0%) | 4 (2%) |
obecność chorób współistniejących: | 133 (49%) | 71 (63%) | 62 (39%) |
nadciśnienie | 93 (34%) | 54 (48%) | 39 (24%) |
cukrzyca | 47 (17%) | 24 (21%) | 23 (14%) |
choroby układu sercowo‑naczyniowego | 23 (8%) | 16 (14%) | 7 (4%) |
przewlekła niewydolność serca | 1 (< 1%) | 1 (1%) | 0 (0%) |
przewlekłe choroby płuc | 18 (7%) | 11 (10%) | 7 (4%) |
obecność antygenów WZW B we krwi | 11 (4%) | 5 (4%) | 6 (4%) |
infekcja wirusem HIV | 0 (0%) | 0 (0%) | 0 (0%) |
choroby mózgowo‑naczyniowe | 4 (1%) | 4 (4%) | 0 (0%) |
przewlekłe choroby nerek | 4 (1%) | 4 (4%) | 1 (1%) |
choroby układu pokarmowego | 3 (1%) | 1 (1%) | 2 (1%) |
choroby autoimmunologiczne | 2 (1%) | 1 (1%) | 1 (1%) |
Indeks górny Na podstawie: T. Chen i wsp., Clinical characteristics of 113 deceased patients with coronavirus disease 2019: retrospective study; The BMJ; 2020. Indeks górny koniecNa podstawie: T. Chen i wsp., Clinical characteristics of 113 deceased patients with coronavirus disease 2019: retrospective study; The BMJ; 2020.
Powyższa tabela przedstawia wyniki badań 274. osób cierpiących na Covid‑19 i leczonych w szpitalu Tongji leżącym w chińskim mieście Wuhan. Dane pochodzą z przełomu lat 2019 i 2020. Liczba „n” oznacza liczbę pacjentów opisywanych w danej kolumnie tabeli. W nawiasach podane są wartości procentowe.
Przyczyną mukowiscydozy jest mutacja genu, który odpowiada za właściwy transport soli i wody w komórkach. W rezultacie organizm chorego wytwarza nadmiernie lepki śluz, który powoduje zaburzenia we wszystkich narządach posiadających gruczoły śluzowe (głównie w układzie oddechowym, pokarmowym i rozrodczym). W przypadku układu oddechowego nadmierna produkcja gęstego i lepkiego śluzu sprawia, że zaczyna on zalegać w oskrzelach. Chorym towarzyszy uciążliwy kaszel, duszność. Nawracające zapalenia oskrzeli i płuc, trudno poddające się typowemu leczeniu, prowadzą z biegiem czasu do rozstrzenia oskrzeli i włóknienia płuc. Wszystko to wpływa na duże trudności z oddychaniem – potocznie mówi się, że osoby cierpiące na mukowiscydozę „toną od środka”.
Indeks górny Źródło: Marta Koblańska, Czy życie z mukowiscydozą w Polsce może być dłuższe?, https://www.termedia.pl/pulmonologia/Czy-zycie-z-mukowiscydoza-w-Polsce-moze-byc-dluzsze-,33115.html. Indeks górny koniecŹródło: Marta Koblańska, Czy życie z mukowiscydozą w Polsce może być dłuższe?, https://www.termedia.pl/pulmonologia/Czy-zycie-z-mukowiscydoza-w-Polsce-moze-byc-dluzsze-,33115.html.
Wyjaśnij, dlaczego chorzy na mukowiscydozę są bardziej narażeni na choroby bakteryjne (zapalenie oskrzeli, zapalenie płuc) niż reszta populacji.
Astma oskrzelowa jest przewlekłym stanem zapalnym dróg oddechowych. Charakteryzuje się występowaniem napadów duszności, które są spowodowane zwężeniem światła oskrzeli. Zachorowanie na astmę wiąże się z czynnikami genetycznymi (np. predyspozycje genetyczne, płeć żeńska) oraz środowiskowymi (alergeny, zakażenia dróg oddechowych, wzrost zanieczyszczenia środowiska). Objawy napadu astmy to: uczucie duszności, kaszel, świszczący oddech i uczucie ściskania w klatce piersiowej. Aby zdiagnozować astmę, stosuje się testy oddechowe, takie jak spirometria. Rozpoznanie alergenu wywołującego atak astmy następuje m.in. na podstawie wyników alergologicznych testów skórnych. W zależności od nasilenia objawów stosuje się: leki kontrolujące chorobę (przyjmowane codziennie pozwalają zapobiec atakom duszności), leki stosowane doraźnie (szybko działające leki rozszerzające oskrzela, które hamują ostre objawy).
Indeks górny Źródło: Biologia na czasie 2,Nowa Era, s. 162–163. Indeks górny koniecŹródło: Biologia na czasie 2,Nowa Era, s. 162–163.
W oparciu o powyżej przedstawiony tekst zapisz trzy zalecenia, których powinien przestrzegać chory na astmę oskrzelową i uzasadnij swój wybór.
Objaw/Choroba | Występowanie wilgoci w mieszkaniu (n=114) | Brak wilgoci w mieszkaniu (n=595) | Razem (n=709) | |||
|---|---|---|---|---|---|---|
świszczący oddech w ciągu ostatnich 12. miesięcy | n=19 | 16,7% | n=36 | 6% | n=55 | 7,8% |
napady duszności ze świszczącym lub gwiżdżącym oddechem w ciągu ostatnich 12. miesięcy | n=5 | 4,4% | n=19 | 3,2% | n=24 | 3,4% |
astma | n=3 | 2,6% | n=23 | 3,9% | n=26 | 3,7% |
pyłkowica | n=13 | 11,4% | n=50 | 8,4% | n=63 | 10,6% |
uczulenie na pyłki lub kurz | n=14 | 12,3% | n=103 | 17,3% | n=117 | 16,5% |
Indeks górny Na podstawie: M. Skiba i wsp., Wpływ czynników środowiskowych i społeczno‑ekonomicznych na występowanie objawów i chorób układu oddechowego u dzieci szkolnych zamieszkałych w Sosnowcu, Medycyna Środowiskowa – Environmental Medicine; 2012. Indeks górny koniecNa podstawie: M. Skiba i wsp., Wpływ czynników środowiskowych i społeczno‑ekonomicznych na występowanie objawów i chorób układu oddechowego u dzieci szkolnych zamieszkałych w Sosnowcu, Medycyna Środowiskowa – Environmental Medicine; 2012.
Powyższa tabela przedstawia częstości występowania objawów i chorób ze strony układu oddechowego u dzieci szkolnych zamieszkałych w Sosnowcu, w zależności od obecności wilgoci w mieszkaniu. Literą „n” opisana jest liczba dzieci.
Powyższy wykres przedstawia częstości występowania objawów i chorób ze strony układu oddechowego u dzieci szkolnych zamieszkałych w Sosnowcu w zależności od liczby osób zamieszkujących wspólnie z badanym dzieckiem.