Jaki jest wpływ handlu międzynarodowego i innych zależności gospodarczych na jakość życia ludzi w różnych częściach świata?
Wyjaśnisz istotę handlu międzynarodowego.
Ocenisz znaczenie importu i eksportu.
Przeanalizujesz wpływ handlu międzynarodowego i innych zależności gospodarczych na jakość życia ludzi.
Po przeczytaniu zamieszczonego tekstu źródłowego, wykonaj zadania, pracując w parach.
Globalna wioska?Pierwszy raz tego sformułowania użył Hubert Marshall McLuhan [czyt.: marszal macluan] w swojej książce Galaktyka Gutenberga. Nazywając świat globalną wioską, porównał go do zwykłej wioski, w której ludzie żyjąc w niedalekiej odległości, są sobie bliscy, dzielą się wzajemnie swoimi radościami i smutkami.
Źródło: Małgorzata Trębicka, dostępny w internecie: http://rozprawy-spoleczne.pswbp.pl/pdf/ii_8_malgorzata_trebicka.pdf [dostęp 27.09.2021].
Odwołując się do własnego doświadczenia, podaj przykłady potwierdzające tezę postawioną przez Huberta Marshall McLuhan.
Wypisz procesy, które doprowadziły do przekształcenia świata w globalną wioskę.
Zastanów się, czy funkcjonowanie w globalnej wiosce oznacza rzeczywiste zbliżenie, czy izolowanie ludzi. Przeprowadźcie krótką dyskusję w klasie.Świat się skurczył pod względem nawiązywania kontaktów międzyludzkich i przepływu informacji. Portale społecznościowe i komunikatory [Skype, Facebook, Twitter, Instagram], łączą ludzi z odległych stron świata. Na całym świecie obowiązuje ta sama moda, ludzie jeżdżą podobnymi samochodami, używają podobnych urządzeń elektronicznych, słuchają takiej samej muzyki, oglądają te same filmy.
Na czym polega gospodarczy wymiar globalizacji?
Globalizacja oznacza likwidowanie ograniczeń w handlu. W konsekwencji towary, pochodzące z różnych państw, mogą pojawiać się na bardzo odległych rynkach. Dzięki likwidacji barier w handlu międzynarodowym, firmy z różnych kontynentów i krajów konkurują na poszczególnych rynkach. Duże przedsiębiorstwa (korporacje) działają w wielu państwach i na różnych kontynentach.
Skąd się biorą smartfony? Mapa świata z podziałem na kontynenty. Na schemacie zaznaczono państwa, które biorą udział w produkcji smartfonów.
Państwa zaznaczone na schemacie:
Chiny,
Mongolia,
Korea Południowa,
Stany Zjednoczone.
Państwa zostały oznaczone na mapie cyframi:
Chiny i Mongolia jako numer 1,
Korea Południowa jako numer 2,
Chiny jako numer 3,
Stany Zjednoczone jako numer 4.
W Chinach i Mongolii wydobywana jest większość surowców mineralnych niezbędnych do budowy elektroniki.
W Korei Południowej projektowane są podzespoły, takie jak wyświetlacze i procesory.
W Chinach urządzenie jest składane.
W Stanach Zjednoczonych tworzone są najbardziej dochodowe aplikacje do urządzeń mobilnych.
Propagowanie przez korporacje określonych stylów życia i konkretnych produktów sprawia, że rozprzestrzenia się konsumpcjonizm, czyli postawa charakteryzująca się dążeniem do zdobywania jak największej ilości dóbr i usług.
Wybierz pięć przedmiotów, które zabrałeś dzisiaj ze sobą do szkoły.
Czy potrafisz określić, w jakim państwie zostały wyprodukowane? Poszukaj informacji na ten temat.Czas wielkich zakupów. Sprawdź, które z produktów nabytych przez twoją rodzinę w supermarkecie (lub innym sklepie spożywczo‑przemysłowym) zostały wyprodukowane w Polsce.
Wymiana i handel towarzyszą człowiekowi od tysięcy lat. Uwarunkowania przyrodnicze, intensywność produkcji rolnej, bogactwa naturalne wpływają na znaczenie państwa w wymianie międzynarodowej. Wiele państw prowadzi określoną politykę mającą na celu stworzenie powiązań produkcyjnych, technologicznych, finansowych i instytucjonalnych między ich gospodarkami. Podział pracy ma duże znaczenie gospodarcze.
Zapoznaj się z poniższymi definicjami i wykonaj ćwiczenie.
Encyklopedia PWN: handel międzynarodowyekon. łączna wymiana towarów i usług grupy krajów lub wszystkich krajów świata (handel światowy) z ich wszystkimi zagranicznymi kontrahentami
Źródło: Encyklopedia PWN: handel międzynarodowy, dostępny w internecie: encyklopedia.pwn.pl [dostęp 1.12.2020]: handel międzynarodowy.
Encyklopedia PWN: handel zagranicznyekon. odpłatna wymiana towarów lub usług z partnerami posiadającymi stałą siedzibę poza granicą celną państwa; dział gospodarki narodowej; pochodna powstania i rozwoju międzynarodowego podziału pracy
Źródło: Encyklopedia PWN: handel zagraniczny, dostępny w internecie: encyklopedia.pwn.pl [dostęp 1.12.2020].
Oczywisty wydaje się fakt, że państwa powinny eksportować towary mniej kosztowne od wytwarzanych za granicą, a importować dobra, które za granicą produkowane są taniej. Ma to sens w przypadku, gdy koszty wyprodukowania danego towaru znacznie się różnią. Dlatego też widoczny jest proces, w którym państwa wysoko rozwinięte czerpią większe korzyści z wymiany niż kraje ubogie, które dostarczają im surowce i żywność w zamian za produkty wysoko przetworzone. Zachodzi tu efekt Leontiefa polegający na bogaceniu się krajów dostarczających rozwinięte technologie do państw ubogich, które mogą zaoferować jedynie surowce lub żywność. Dla krajów najbogatszych wymiana międzynarodowa kreuje popyt na określone towary, a masowość ich produkcji powoduje obniżkę kosztów.
Efekt Leontiefa polega na bogaceniu się krajów dostarczających rozwinięte technologie do państw ubogich, które mogą zaoferować jedynie surowce lub żywność. Możliwe odpowiedzi: 1. prawda, 2. fałsz
Zapoznaj się z tabelą i wykonaj ćwiczenie.
2000 | 2005 | 2010 | 2015 | 2016 | |
handel towarowy | |||||
eksport | 0,5 | 0,86 | 1,02 | 1,20 | 1,27 |
import | 0,9 | 0,94 | 1,13 | 1,15 | 1,22 |
usługi | |||||
eksport | 0,7 | 0,67 | 0,88 | 0,91 | 1,02 |
import | 0,5 | 0,60 | 0,82 | 0,70 | 0,72 |
Indeks górny Źródło: Wanda Dugiel, Miejsce Polski w handlu międzynarodowym: znaczenie wspólnej polityki handlowej Unii Europejskiej, dostępny w internecie: ssl‑kolegia.sgh.waw.pl [dostęp 1.12.2020 r.]. Indeks górny koniecŹródło: Wanda Dugiel, Miejsce Polski w handlu międzynarodowym: znaczenie wspólnej polityki handlowej Unii Europejskiej, dostępny w internecie: ssl‑kolegia.sgh.waw.pl [dostęp 1.12.2020 r.].
W jaki sposób import i eksport wpływają na jakość naszego życia?
Znaczenie eksportu i importu oraz ich wzajemne relacje (deficyt lub nadwyżka obrotów handlowych) są różne w zależności od stopnia rozwoju danego kraju. Państwo może jednak uczestniczyć w racjonalnym międzynarodowym podziale pracy. Handel zagraniczny umożliwia rozwój produkcji, pobudza postęp techniczny, sprzyja większej efektywności gospodarowania i wydajności pracy.
Handel zwiększa obfitość i różnorodność towarów na rynku wewnętrznym, przyczyniając się do zaspokojenia konsumpcyjnych potrzeb społeczeństwa. Tempo wzrostu handlu międzynarodowego decyduje o podnoszeniu poziomu technologicznego przedsiębiorstw produkcyjnych, a w przypadku niektórych małych państw rozwiniętych jest wiodącym czynnikiem rozwoju. W ostatnim czasie widoczna jest aktywizacja handlu międzynarodowego. Po zniknięciu konfrontacji politycznej między Wschodem a Zachodem dynamicznie wzrastają obroty wymiany międzynarodowej, która sięga 11 bln dolarów rocznie w skali świata. Handel międzynarodowy stanowi bodziec do rozwoju.
Jednak dysproporcja między krajami rozwiniętymi a ubogimi krajami Południa wciąż się pogłębia. Kraje bogate czerpią bowiem większe korzyści z wymiany niż kraje ubogie. Dominującą pozycję w handlu międzynarodowym utrzymują Stany Zjednoczone, Kanada, państwa Unii Europejskiej, Japonia i azjatyckie tygrysy, czyli kraje Azji Wschodniej. Państwa te są głównymi uczestnikami obrotów handlowych świata. Specjalizacja produkcji państw spowodowała konieczność uzupełniania potrzeb przez import, dlatego najwięksi eksporterzy są jednocześnie największymi importerami.
Do największych eksporterów i importerów zaliczyć możemy (biorąc pod uwagę obroty w imporcie i eksporcie na jednego mieszkańca) silnie rozwinięte, małe kraje lub państwa o niewielkiej liczbie mieszkańców. Są to np. kraje Beneluksu, Szwajcaria, Skandynawia, Irlandia, Hongkong, Singapur. Wyjątkiem są tu Niemcy, które przy liczbie mieszkańców sięgającej 83 mln uzyskują wysokie obroty w handlu zagranicznym, co może świadczyć o proeksportowym charakterze gospodarki. Udział handlu zagranicznego wynosi w tym przypadku jednej trzeciej PKB i jest znacznie wyższy niż w USA i Japonii. Świadczy to o silnej pozycji gospodarki niemieckiej w Europie, jej konkurencyjności i atrakcyjności. Z kolei bardzo mały wskaźnik PKB na jednego mieszkańca osiągają kraje najbiedniejsze, które w niewielkim stopniu uczestniczą w wymianie gospodarczej świata.
Zapoznaj się z tekstem i wykonaj ćwiczenie.
Gospodarka otwarta a zamkniętadanego kraju, nie prowadzi wymiany, handlu zagranicznego. Ogranicza się i skupia na swojej, krajowej gospodarce. Analogicznie gospodarka otwarta – prowadzi handel z innymi państwami, wymienia towary i usługi, a nawet kapitał z innymi krajami. (…) Oba systemy mają swoje wady i zalety, jednak dążąc za aktualną tendencją należy przyjąć, że więcej pozytywnych skutków niesie gospodarka otwarta, są to m.in.:
poprawienie jakości wytwarzanych dóbr poprzez umożliwienie większego wyspecjalizowania się w danej dziedzinie dzięki temu, że dany kraj nie musi wytwarzać wszystkich dóbr (może skupić się na konkretnych),
zwiększenie konkurencyjności poprzez wprowadzenie na rynek danego kraju firm zagranicznych, konkurencyjność (w założeniu) poprawia jakość produktów (firmy, chcąc sprzedać swoje dobra, muszą je udoskonalać),
wprowadzenie obcego kapitału może pomóc rozwinąć gospodarkę w danym kraju, zwłaszcza tam, gdzie dane obszary pozostają pod konsekwencjami różnych wydarzeń (wojen, zmian ustroju, klęsk),
urozmaicenie rynku dóbr poprzez import – na obszarze danego kraju możemy korzystać z produktów naturalnie niewystępujących na danym obszarze (np.: egzotyczne owoce czy rośliny, przedmioty ściśle związane kulturą i specjalistyczną techniką wykonania, np. specjalne instrumenty czy ostre japońskie noże).
Źródło: Gospodarka otwarta a zamknięta, dostępny w internecie: naukowiec.org [dostęp 1.12.2020].
Od czego zależy jakość życia?
Zamieszczony poniżej film przybliży Ci przyczyny zróżnicowania jakości życia na świecie.
Film dostępny pod adresem /preview/resource/RfMTQVnNP0OoW
Film nawiązujący do treści materiału - dotyczy jakości życia człowieka oraz przyczyn jego zróżnicowania na świecie.
Scharakteryzuj zróżnicowanie jakości życia ludności na świecie według wskaźników ekonomicznych.
Oceń, czy wskaźniki ekonomiczne są dobrym miernikiem jakości życia. Przedstaw argumenty potwierdzające lub negujące tę opinię.
Podsumowanie
Ocena jakości życia opiera się przede wszystkim na określeniu potrzeb materialnych oraz niematerialnych człowieka, które próbuje on zaspokajać lub realizować. We współczesnym, zglobalizowanym świecie, wymiana handlowa między państwami ma coraz większe znaczenie. Państwa przestały być samowystarczalne i aby się rozwijać, potrzebują produktów zagranicznych. Z tego powodu nie tylko przedsiębiorcom, ale i rządzącym zależy, aby handel międzynarodowy kwitł.
Zapoznaj się z tekstem i wykonaj ćwiczenie.
Znaczenie handlu zagranicznego w rozwoju gospodarczymWysoki poziom eksportu w sytuacji dodatniego bilansu handlowego może oznaczać ograniczenia konsumpcji wewnętrznej, czego skutkiem może być pogorszenie poziomu życia w kraju. Kraje rozwijające się w sytuacji spadku cen na produkty pracochłonne często starają się zwiększyć poziom eksportu, co może prowadzić do pogłębienia spadku cen i pogarszania relacji cen tych towarów do cen towarów importowanych. W wyniku tych procesów pogłębia się nierównowaga w bilansach płatniczych i handlowych tych krajów. Kraje wpadają w pułapkę zadłużenia, a zwiększony eksport w tych przypadkach prowadzi do zubożenia kraju.
Źródło: Michał Jaszczyński, Znaczenie handlu zagranicznego w rozwoju gospodarczym, dostępny w internecie: cejsh.icm.edu.pl [dostęp 1.12.2020].
Słownik
sprzedaż wytwarzanych w danym kraju towarów lub usług podmiotom zagranicznym
proces gospodarczy polegający na sprzedaży, czyli na wymianie dóbr i usług na pieniądze bądź na inne towary lub usługi
odpłatna wymiana towarów lub usług z partnerami posiadającymi stałą siedzibę poza granicą celną państwa; odnosi się do dóbr materialnych sprzedawanych za granicę lub kupowanych za granicą
zakup towarów lub usług poza granicami kraju w celu wykorzystania ich na rynku wewnętrznym (krajowym)