R14ERA5B8S8QH
Grafika przedstawia otwarty laptop, na ekranie widać arkusz kalkulacyjny z wieloma kolumnami wypełnionymi danymi. Dane są wyróżnione różnymi kolorami. Na podstawce laptopa stoi filiżanka z parującą kawą.

I_P_W08_M06 Graficzna prezentacja danych

Źródło: Ilustracja wygenerowana za pomocą narzędzia Leonardo.ai. Opublikowana na licencji CC0 (Public Domain).

Różnica między wykresem kolumnowym a słupkowym:

  • Wykres kolumnowy przedstawia dane za pomocą pionowych prostokątów (kolumn).
    Stosowany najczęściej, gdy chcemy pokazać zmiany lub porównać wartości w czasie (np. sprzedaż w kolejnych miesiącach).Najlepiej sprawdza się wtedy, gdy chcemy pokazać zmiany w czasie lub porównać wartości w kolejnych okresach (np. sprzedaż w poszczególnych miesiącach).

  • Wykres słupkowy wykorzystuje poziome prostokąty (słupki). 
    Jest wygodniejszy, gdy porównujemy kategorie o długich nazwach lub gdy mamy dużo elementów do zestawienia (np. liczba uczniów w różnych klasach).

Typy wykresów słupkowych i kolumnowych w MS Excel i Libre Office Calc

Istnieją trzy główne typy wykresów kolumnowych i słupkowych:

Tworzenie i formatowanie

W pliku klasa znajdują się dane dotyczące wyników egzaminu z informatyki. Chcemy przedstawić na wykresie kolumnowym lub słupkowym, jakie wyniki uzyskały poszczególne klasy w różnych kategoriach egzaminu.

W komórkach od B2 do F9 zapisano odsetki uczniów, którzy zaliczyli daną sekcję egzaminu (określoną w nagłówku kolumny). Klasy będą pełnić rolę kategorii, natomiast wyniki klas - wartości przypisanych do tych kategorii.

Ponieważ nazwy klas są krótkie, najlepiej sprawdzi się wykres kolumnowy, który zapewni czytelne porównanie wyników.

R1YlpyERewkeg

Przycisk do pobrania pliku ZIP z treścią zadania.

Plik ZIP o rozmiarze 43.32 KB w języku polskim

Wybierz arkusz kalkulacyjny, w którym pracujesz, a następnie kliknij w odpowiednią zakładkę.

1
MS Excel

Wykres utworzymy w zgodnie z instrukcją:

  1. Zaznaczamy dane, z których chcemy stworzyć wykres.

R12PKSPXCK3EE
Ilustracja przedstawia dane zapisane w Excelu. Jest sześć kolumn oznaczonych literami od A do F oraz dziewięć wierszy. Wiersze są oznaczone cyframi od jeden do dziewięciu. W kolumnie A jest napis Klasa, w kolumnie B Analiza algorytmu, w kolumnie C zdania prawda/fałsz, w kolumnie D Arkusz kalkulacyjny, w kolumnie E Bazy danych, w kolumnie F Programowanie. W wierszach kolumny o nazwie Klasa są wpisane różne klasy różnych liceów. W pozostałych kolumnach są wartości procentowe.
Źródło: Contentplus.pl Sp. z o.o., licencja: CC BY-SA 3.0.

  1. Przechodzimy do zakładki Wstawianie, a następnie klikamy przycisk Wstaw wykres słupkowy lub kolumnowy.

R6HFC94DX9A4Q
Zrzut ekranu na okno w Excelu. Na tle danych dotyczących klas liceów oraz wartości procentowych kolumn po naciśnięciu zakładki Wstawianie i wyborze wykresu pojawia się okno z przykładami wykresów: kolumnowy 2D, kolumnowy 3D, słupkowy 2D, słupkowy 3D.
Źródło: Contentplus.pl Sp. z o.o., licencja: CC BY-SA 3.0.

  1. Pojawią się podtypy wykresów np. Kolumnowy 2D/3D czy Słupkowy 2D/3D – wybieramy jeden z nich.

RKMM5UD8BQOUS
Ilustracja przedstawia wykres kolumnowy. Na osi Y są wartości procentowe, na osi X klasy liceów. Każda klasa ma pięć kolumn, których kolory oznaczają: analizę algorytmu, zadania prawda/fałsz, arkusz kalkulacyjny, bazy danych, programowanie. Kolumny wykresu mają różne wysokości.
Źródło: Contentplus.pl Sp. z o.o., licencja: CC BY-SA 3.0.

4) Zaznaczamy pole wykresu – na wstążce pojawią się wtedy zakładki Projekt wykresu i Formatowanie.

R291OA6VCB9X5
Ilustracja przedstawia zrzut ekranu na arkusz Excela z kolumnami i wierszami dotyczącymi poszczególnych wartości procentowych dla danej klasy liceum. Zaznaczono kolumny do B do F, czyli z danymi dotyczącymi kolejno: analizy algorytmu, zadań prawda/fałsz, arkusza kalkulacyjnego, baz danych, programowanie. Poniżej widoczny na podstawie procentowych danych z arkusza pojawia się wykres kolumnowy dla każdej z klas liceum.
Źródło: Contentplus.pl Sp. z o.o., licencja: CC BY-SA 3.0.

5. W zakładce Projekt wykresu wybieramy odpowiedni styl wykresu.

RRGP2KL71KT2T
Ilustracja przedstawia zakładkę Projekt Na początku zakładki znajduje się paleta z różnymi barwami. Pod nią napis: Zmień kolory. Obok wyświetlają się różne opcje stylów wykresu.
Źródło: Contentplus.pl Sp. z o.o., licencja: CC BY-SA 3.0.

6. Zaznaczamy tytuł wykresu, aby go zmienić. Wpisujemy „Porównanie wyników egzaminu z informatyki”.

RLXF7PJB82AD1
Ilustracja przedstawia wykres kolumnowy. Nad wykresem jest jego tytuł: Porównanie wyników egzaminu z informatyki. Na osi X są poszczególne klasy liceum, na osi Y wartości procentowe. Po prawej stronie wykresu pojawia się okienko: Elementy wykresu, otwarte po naciśnięciu kwadratowego przycisku ze znakiem plus. Na szaro podświetlona jest opcja: Tytuł wykresu.
Źródło: Contentplus.pl Sp. z o.o., licencja: CC BY-SA 3.0.

7. W zakładce Projekt wykresu wybieramy opcję Dodaj element wykresu, a następnie Tytuły osi.

R6VL8FJPZ8OBS
Ilustracja przedstawia wykres kolumnowy. Nad wykresem jest jego tytuł: Porównanie wyników egzaminu z informatyki. Na osi X są poszczególne klasy liceum, na osi Y wartości procentowe. Przy osi Y jest w ramce napis: Tytuł osi, można wpisać dowolny tytuł. Po prawej stronie wykresu pojawia się okno: Elementy wykresu, otwarte po naciśnięciu kwadratowego przycisku ze znakiem plus. Na szaro podświetlona jest opcja z listy: Tytuł osi.
Źródło: Contentplus.pl Sp. z o.o., licencja: CC BY-SA 3.0.

8. Teraz w polach tekstowych, które pojawią się przy osiach, umieszczamy odpowiednie tytuły dla osi.

R17NCCXU7KZK1
Ilustracja przedstawia wykres kolumnowy. Na osi Y są wartości procentowe, na osi X klasy liceów. Każda klasa ma pięć słupków. Słupki wykresu mają różne kolory i wysokości. Nad wykresem jest jego tytuł: Porównanie wyników egzaminu z informatyki. Pod osią X jest napis: Klasa, wzdłuż osi Y jest napis: Procent uczniów, którzy zaliczyli zadanie z sekcji. Poniżej osi X jest legenda dotycząca kolorów kolumn: kolor niebieski oznacza analizę algorytmu, kolor czerwony zadania prawda/fałsz, kolor zielony arkusz kalkulacyjny, kolor fioletowy - bazy danych, kolor niebieski - programowanie.
Źródło: Contentplus.pl Sp. z o.o., licencja: CC BY-SA 3.0.
LibreOffice Calc

Na wykresie kolumnowym bądź słupkowym chcemy przedstawić te same dane, które zostały zaprezentowane w Excelu. Klasy będą pełnić rolę kategorii, natomiast wyniki klas - wartości przypisanych do tych kategorii.

W tym przypadku skorzystamy z wykresu kolumnowego, który zapewni czytelne porównanie wyników.

Wykres utworzymy w zgodnie z instrukcją:

  1. Zaznaczamy dane, z których chcemy stworzyć wykres.

RlKylqQWAdcBv1
Ilustracja przedstawia kolumny oraz wiersze z Excela. Kolumna A dotyczy klasy, B - analizy algorytmu, C zadań prawda/fałsz, D arkusza kalkulacyjnego, E baz danych, F programowania. W wierszach są nazwy poszczególnych klas liceów oraz wartości procentowe. Wszystkie kolumny i wiersze są podświetlone na niebiesko.
Źródło: Contentplus.pl Sp. z o.o., licencja: CC BY-SA 3.0.

  1. Z menu głównego wybieramy Wstaw >Wykres... Pojawią się podtypy wykresów – wybieramy jeden z nich.

    R1aXvJwLmj8Vj
    Ilustracja przedstawia zrzut ekranu na okno dotyczące kreatora wykresu. W Krokach zaznaczono punkt pierwszy: Typ wykresu. Następnie można wybrać typ wykresu - pojawiają się obrazki z przykładami. Można także wybrać: Wygląd 3D, figura: Słupek, Walec, Stożek, Ostrosłup. Poniżej są przyciski: Pomoc, Wstecz, Dalej, Zakończ i Anuluj. Zaznaczony jest przycisk: Zakończ.
    Źródło: Contentplus.pl Sp. z o.o., licencja: CC BY-SA 3.0.

  2. W zakładce Typ wykresu wybieramy wykres kolumnowy.

    RbyNEupFt53F7
    Ilustracja przedstawia wykres kolumnowy z kolumnami o różnej wysokości i kolorach. Na osi X są poszczególne klasy liceów, na osi Y wartości procentowe od zera do stu procent. Po prawej stronie wykresu jest legenda dotycząca kolorów kolumn. Kolor niebieski - analiza algorytmu, kolor czerwony - zadania prawda/fałsz, kolor żółty - arkusz kalkulacyjny, kolor zielony - bazy danych, kolor brązowy programowanie.
    Źródło: Contentplus.pl Sp. z o.o., licencja: CC BY-SA 3.0.

  3. W zakładce Elementy wykresu zmieniamy tytuł wykresu oraz nazywamy osie.

    RX0Wt3r8a3gPQ
    Ilustracja przedstawia zrzut ekranu na okno dotyczące kreatora wykresu. W Krokach zaznaczono punkt czwarty: Elementy wykresu. Następnie można wybrać tytuły, legendy i ustawienia siatki. Jako Tytuł wpisano: Porównanie wyników egzaminu z informatyki. Oś X wpisano: KLASA. Oś Y wpisano: Procent uczniów, którzy zaliczyli zadanie z sekcji. Poniżej można zaznaczyć: Wyświetl siatki. Oś X, Oś Y, Oś Z - zaznaczono Oś Y. Po prawej stronie okna z wyborem tytułu jest lista: Wyświetl legendę, z opcjami poniżej - Lewo, Prawo, Góra, Dół. Zaznaczono: Prawo. Poniżej okna są przyciski: Pomoc, Wstecz, Dalej, Zakończ, Anuluj. Wybrano przycisk: Zakończ.
    Źródło: Contentplus.pl Sp. z o.o., licencja: CC BY-SA 3.0.
    R1OzV9omZDpBK
    Ilustracja przedstawia wykres kolumnowy z kolumnami o różnej wysokości i kolorach. Na osi X są poszczególne klasy liceów, na osi Y wartości procentowe od zera do stu procent. Wykres zatytułowany: Porównanie wyników egzaminu z informatyki. Oś X zatytułowana: Klasa, oś Y: Procent uczniów, którzy zaliczyli zadanie z sekcji. Po prawej stronie wykresu jest legenda dotycząca kolorów kolumn. Kolor niebieski - analiza algorytmu, kolor czerwony - zadania prawda/fałsz, kolor żółty - arkusz kalkulacyjny, kolor zielony - bazy danych, kolor brązowy programowanie.
    Źródło: Contentplus.pl Sp. z o.o., licencja: CC BY-SA 3.0.
Wykres kolumnowy grupowany1
Wykres skumulowany1
Wykres 100% skumulowany1

Porównanie zastosowania wykresów kolumnowych i słupkowych

Warto podkreślić, że wykresy słupkowy i kolumnowy można stosować zamiennie. W niektórych przypadkach sprowadza się to tylko do zamiany orientacji wykresu z pionowej na poziomą.

Trzeba jednak pamiętać, że szerokość ekranu jest ograniczona (podobnie jak strona wydruku), a na wykresie może być bardzo dużo serii danych. W takiej sytuacji lepiej jest przedstawiać serie jedną nad drugą (wykres słupkowy).

RTG9C4D91PVRK1
Ilustracja przedstawia wykres kolumnowy z dużą liczbą kolorowych kolumn. Na osi X podano klasy, na osi Y Procent uczniów, którzy zaliczyli zadanie z sekcji. Wykres ma tytuł: Porównanie wyników egzaminu z informatyki. Poniżej osi X jest legenda dotycząca kolorów kolumn. Kolor niebieski - analiza algorytmu, kolor czerwony - zadania prawda/fałsz, kolor zielony - arkusz kalkulacyjny, kolor fioletowy - bazy danych, kolor niebieski - programowanie. Wykres dotyczy dwudziestu czterech klas.
Źródło: Contentplus.pl Sp. z o.o., licencja: CC BY-SA 3.0.
R4ORRS426K9CT1
Ilustracja przedstawia wykres słupkowy z dużą liczbą słupków. Na osi X podano: Procent uczniów, którzy zaliczyli zadanie z sekcji, na osi Y Klasy. Wykres ma tytuł: Porównanie wyników egzaminu z informatyki. Poniżej osi X jest legenda dotycząca kolorów słupków. Kolor niebieski - analiza algorytmu, kolor czerwony - zadania prawda/fałsz, kolor zielony - arkusz kalkulacyjny, kolor fioletowy - bazy danych, kolor niebieski - programowanie. Na wykresie słupki dotyczą dwudziestu czterech klas. Wykres ma gęsty układ słupków. Są one poziome. Wykres dotyczy dwudziestu czterech klas liceum.
Źródło: Contentplus.pl Sp. z o.o., licencja: CC BY-SA 3.0.

Gdy przyjrzymy się powyższym ilustracjom, możemy stwierdzić, że wykres kolumnowy jest w tym przypadku czytelniejszy.

W innym wypadku nazwy kategorii mogą być rozwinięte, a serii danych nie jest dużo. Wówczas także bardziej przejrzystym sposobem wizualizacji danych może się okazać wykres słupkowy a nie kolumnowy.

R1ZMZ579ZNHMR
Ilustracja przedstawia wykres słupkowy. Na osi X podano: Procent uczniów, którzy zaliczyli zadanie z sekcji, na osi Y Klasy. Wykres ma tytuł: Porównanie wyników egzaminu z informatyki. Poniżej osi X jest legenda dotycząca kolorów słupków. Kolor niebieski - analiza algorytmu, kolor czerwony - zadania prawda/fałsz, kolor zielony - arkusz kalkulacyjny, kolor fioletowy - bazy danych, kolor niebieski - programowanie. Wykres dotyczy dwudziestu czterech klas. Słupki wykresu są poziome. Wykres dotyczy ośmiu klas liceum.
Źródło: Contentplus.pl Sp. z o.o., licencja: CC BY-SA 3.0.
R69HAPL4SGLEK
Ilustracja przedstawia wykres kolumnowy. Na osi X podano poszczególne klasy liceów. Na osi Y: Procent uczniów, którzy zaliczyli zadanie z sekcji. Wykres ma tytuł: Porównanie wyników egzaminu z informatyki. Poniżej osi X jest legenda dotycząca kolorów kolumn. Kolor niebieski - analiza algorytmu, kolor czerwony - zadania prawda/fałsz, kolor zielony - arkusz kalkulacyjny, kolor fioletowy - bazy danych, kolor niebieski - programowanie. Na wykresie kolumny dotyczą ośmiu klas.
Źródło: Contentplus.pl Sp. z o.o., licencja: CC BY-SA 3.0.

Jak widać na powyższych przykładach, w tym wypadku lepiej sprawdzi się wykres słupkowy.

Na dobry początek
Misja: Ćwicz i zwyciężaj