Przewodnik po projekcie
Projekt: „Środowisko pod lupą – Polska i mój region”
Cel projektu
Twoim zadaniem jest sprawdzić, w jakim stanie jest środowisko w Polsce i w rodzinnym regionie, korzystając z map, danych statystycznych i/lub prostych aplikacji GIS, a potem wyciągnąć wnioski i zaproponować działania poprawiające stan środowiska.
Stwórzcie trzy osobowe zespoły i ustalcie, kto za co odpowiada:
np. jedna osoba – mapy, druga – dane, trzecia – prezentacja).
Wybierzcie temat szczegółowy.
Wybierz jeden główny temat, np.:
- Jakość powietrza (smog, pyły PM10/PM2.5, benzo(a)piren),
- Stan wód (rzeki, jeziora),
- Hałas (przy drogach, w mieście),
- Zmiany pokrycia terenu (urbanizacja, wylesianie),
- Obszary chronione (parki narodowe, rezerwaty),
- Zagrożenia środowiskowe (powodzie, susze, smog).
Możesz też połączyć 2–3 elementy, ale pamiętaj, żeby dało się to zrobić w wyznaczonym na pracę czasie.
Określcie obszar badań.
Musicie analizować dwa poziomy:
ogólny obraz sytuacji w kraju - Polska
np. Twój region: województwo, powiat, gmina, miasto (np. Kraków).
Zapiszcie, jaki region wybieracie.
Zbierzcie materiały i dane.
Waszym zadaniem jest znaleźć mapy i dane, które pomogą odpowiedzieć na pytanie:
„Jaki jest stan środowiska w Polsce i w moim regionie?”
Możesz skorzystać z:
map tematycznych (tabele, wykresy),
danych statystycznych (np. z mapami zanieczyszczeń),
aplikacji lub stron internetowych.
Wasze minimum:
dla Polski: 2 mapy + 1 tabela lub wykres,
dla regionu:3 mapy / zrzuty ekranu / wizualizacje.
Zapisujcie źródła (np. nazwa strony, rok).
Wybierzcie formę prezentacji.
prezentacja multimedialna (PowerPoint, Canva),
raport (dokument tekstowy, PDF),
(format A3/A2),
plakat / poster,
mapa interaktywna z omówieniem wyników,
krótkie nagranie wideo
W pracy powinny się znaleźć:
tytuł projektu,
temat i obszar (Polska + Wasz region),
mapy, wykresy, tabele,
opisy i wnioski,
propozycje działań,
bibliografia.
Analiza Polski
Na podstawie zebranych map i danych:
Opisz krótko sytuację w Polsce
gdzie jest najgorsza jakość powietrza,
gdzie wody są najbardziej zanieczyszczone,
gdzie jest najwięcej terenów zurbanizowanych,
gdzie jest dużo obszarów chronionych.
Zrób krótkie podsumowanie (3–5 zdań): „W skali Polski największym problemem jest…”, „Najlepsza sytuacja jest w…”.
Analiza własnego regionu.
Teraz skupcie się na Waszym regionie:
Pokażcie mapy (np. zanieczyszczenia powietrza, wody, hałasu, obszarów chronionych).
Opiszcie, co widzicie:
Czy powietrze jest czyste czy zanieczyszczone?
Czy są w pobliżu rzeki o złej jakości wód?
Czy są parki narodowe, rezerwaty, parki krajobrazowe?
Czy widać dużo zabudowy, mało lasów?
Porównajcie region z Polską:
Czy Twój region wypada lepiej, gorzej, podobnie? W czym jest największy problem?
Wyciągnijcie wnioski.
Na podstawie analizy Polski i regionu:
Zapiszcie 3‑5 najważniejsze wnioski , np.:
„Mój region ma gorszą jakość powietrza niż średnia w Polsce.”
„W moim regionie jest dużo obszarów chronionych, co pozytywnie wpływa na stan środowiska.”
Zwróćcie uwagę, czy sytuacja:
poprawia się, pogarsza, pozostaje bez większych zmian czy (jeśli masz dane z kilku lat).
Zaproponujcie działania.
Zastanówcie się, co można zrobić, aby poprawić stan środowiska w Waszym regionie.
Zapiszcie co najmniej 3 propozycje, np.:
ograniczenie ruchu samochodowego w centrum,
rozwój komunikacji publicznej,
więcej nasadzeń drzew,
edukacja ekologiczna mieszkańców,
lepsza kontrola spalania odpadów w piecach.
Sprawdźcie przed oddaniem.
Przed oddaniem pracy lub prezentacją na lekcji sprawdźcie:
Czy wszystko jest czytelne?
Czy mapy i wykresy są podpisane?
Czy są wnioski i propozycje działań?
Czy podałeś/podałaś źródła danych (np. nazwa strony, rok)?
Z jakich stron i materiałów możesz korzystać?
Możesz korzystać z dowolnych wiarygodnych źródeł, które zawierają mapy, dane statystyczne lub informacje o stanie środowiska. Poniżej znajdziesz listę najważniejszych i najłatwiejszych w użyciu stron:
opisy do rozwinięcia
-GIOŚ – Państwowy Monitoring Środowiska (jakość powietrza, wód, hałas, monitoring środowiska)
- Geoportal.gov.pl (mapy tematyczne, ortofotomapy, warstwy środowiskowe)
- IMGW (mapy zagrożeń: powodzie, susze, opady, klimat)
BDL GUS – Bank Danych Lokalnych (dane o środowisku, lesistości, odpadach, emisjach)
GUS – Ochrona środowiska
(raporty, zestawienia, statystyki)
Google Earth / Google Maps (porównanie zdjęć satelitarnych, analiza przestrzenna)
Copernicus Land Monitoring Service (zmiany pokrycia terenu, urbanizacja, lasy)
Airly (mapy smogu, pomiary lokalne)
LookO2 (lokalne czujniki jakości powietrza
Kryteria oceny projektu
Zawartość merytoryczna: poprawność i rzetelność informacji, zgodność z tematem, trafność analizy, logiczne wnioski.
- informacje są prawidłowe, aktualne i oparte na wiarygodnych źródłach,
- projekt obejmuje analizę stanu środowiska w Polsce i w wybranym regionie,
- wykorzystane mapy, dane statystyczne lub aplikacje GIS są właściwie dobrane,
- opis i interpretacja danych są trafne i spójne,
- wnioski wynikają bezpośrednio z analizy i są logiczne,
- zaproponowane działania są adekwatne do zidentyfikowanych problemów.
Jakość opracowania: estetyka i czytelność tabel, przejrzystość zapisów, oryginalność ujęcia tematu, staranność wykonania.
- projekt jest uporządkowany, czytelny i estetyczny,
- tabele, wykresy i mapy są podpisane i poprawnie wstawione,
- tekst jest zrozumiały, logiczny i dobrze zorganizowany,
- praca wyróżnia się pomysłowością lub ciekawym sposobem przedstawienia danych,
- zachowana jest staranność językowa i graficzna.
Dokumentacja pracy zespołu: rzetelne uzupełnienie tabeli przebiegu pracy, podział zadań, wykorzystanie źródeł, zaangażowanie wszystkich członków zespołu.
- tabela przebiegu pracy jest wypełniona dokładnie i zgodnie z rzeczywistym procesem,
- podział zadań jest jasny i sprawiedliwy,
- każdy członek zespołu wnosi widoczny wkład w projekt,
- źródła są poprawnie zapisane i różnorodne,
- współpraca w grupie przebiegała efektywnie i odpowiedzialnie.