Słownik

równowaga chemiczna
równowaga chemiczna

stan, do którego dąży układ reakcyjny w trakcie przebiegu reakcji odwracalnej

reakcja uprzywilejowana
reakcja uprzywilejowana

reakcja podczas której energia swobodna jest mniejsza od zera

reakcja egzoenergetyczna
reakcja egzoenergetyczna

reakcja chemiczna, która przebiega z wydzieleniem energii z układu reakcyjnego do otoczenia

reakcja endoenergetyczna
reakcja endoenergetyczna

reakcja chemiczna, która przebiega z pochłanianiem energii z otoczenia do układu reakcyjnego

entalpia reakcji
entalpia reakcji

ciepło pochłaniane lub wydzielane w czasie reakcji chemicznej, które zostało zmierzone w stałych warunkach ciśnienia i temperatury w stosunku do reagentów

reakcja nieodwracalna
reakcja nieodwracalna

reakcja przebiegająca tylko w jednym kierunku

reakcja odwracalna
reakcja odwracalna

reakcja, która przebiega w obu kierunkach, celem osiągnięcia stanu równowagi

reguła przekory (reguła Le ChatelieraBrauna)
reguła przekory (reguła Le ChatelieraBrauna)

reguła mówiąca, że jeśli na układ, który znajduje się w stanie równowagi, działa jakiś bodziec powodujący jego wytrącenie ze stanu równowagi, to układ ten będzie dążył do przeciwstawienia się działaniu tego bodźca

stała równowagi chemicznej
stała równowagi chemicznej

współczynnik opisujący stan równowagi reakcji odwracalnych; jest ona równa ilorazowi iloczynu stężeń produktów do iloczynu stężeń substratów (podniesionych do potęg zgodnych ze współczynnikami stechiometrycznymi), które zostały zmierzone w stanie równowagi

równowaga chemiczna
równowaga chemiczna

stan, do którego dąży układ reakcyjny w trakcie przebiegu reakcji odwracalnej

reakcja nieodwracalna
reakcja nieodwracalna

reakcja przebiegająca tylko w jednym kierunku

reakcja odwracalna
reakcja odwracalna

reakcja, która przebiega w obu kierunkach celem osiągnięcia stanu równowagi

stała równowagi chemicznej
stała równowagi chemicznej

współczynnik opisujący stan równowagi reakcji odwracalnych; równa ilorazowi iloczynu stężeń produktów i iloczynu stężeń substratów (podniesionych do potęg zgodnych ze współczynnikami stechiometrycznymi), które zostały zmierzone w stanie równowagi

katalizator
katalizator

substancja, która wprowadzona do mieszaniny reakcyjnej, przyspiesza reakcję chemiczną, ale nie zużywa się w jej trakcie. Katalizator można odzyskać po zakończeniu reakcji chemicznej; zastosowanie katalizatora nie wpływa na położenie stanu równowagi, ale tylko ułatwia jego osiągnięcie; katalizator zawsze przyspiesza reakcję zachodzącą zarówno od substratów do produktów, jak i w stronę przeciwną

reakcja nieodwracalna
reakcja nieodwracalna

reakcja, która zachodzi wyłącznie w jednym kierunku

reakcja odwracalna
reakcja odwracalna

reakcja, która może zachodzić w obu kierunkach (w kierunku produktów lub substratów), celem osiągnięcia stanu równowagi

Reguła przekory
Reguła przekory

jeżeli układ znajdujący się w stanie równowagi chemicznej zostanie poddany działaniu nowego czynnika zewnętrznego, to układ będzie dążył do zmniejszenia wpływu czynnika zewnętrznego i osiągnięcia nowego stanu równowagi, zbliżonego do stanu równowagi wyjściowej

stała równowagi
stała równowagi

stosunek iloczynu równowagowych stężeń produktów podniesionych do potęgi (wartości potęg równe są wartościom współczynników stechiometrycznych) do iloczynu równowagowych stężeń substratów podniesionych do potęgi (wartości potęg równe są wartościom współczynników stechiometrycznych); jej wartość jest charakterystyczna dla danej reakcji i zmienia się wraz z temperaturą

energia potencjalna
energia potencjalna

część energii układu, jest zależna od rozmieszczenia elementów układu i ich położenia

energia kinetyczna
energia kinetyczna

część energii układu, zależna od jego prędkości

termochemia
termochemia

(wł. termo „temperatura”; chimico „chemiczny”) dział chemii, który zajmuje się efektami energetycznymi reakcji chemicznych i przemian fazowych

układ
układ

wyodrębniona część przestrzeni, której zawartość jest badana lub obserwowana

układ otwarty
układ otwarty

układ, w którym może nastąpić wymiana z otoczeniem zarówno energii, jak i masy

układ zamknięty
układ zamknięty

układ, w którym może nastąpić tylko wymiana energii z otoczeniem

układ izolowany
układ izolowany

układ, w którym nie ma wymiany ani energii, ani masy z otoczeniem

energia całkowita
energia całkowita

suma energii kinetycznej, energii potencjalnej oraz energii wewnętrznej układu

energia wewnętrzna
energia wewnętrzna

suma energii wszystkich składników układu

termochemia
termochemia

dział chemii fizycznej, który zajmuje się efektami energetycznymi reakcji chemicznych

układ
układ

wyodrębniona część przestrzeni, której zawartość jest badana lub obserwowana

entalpia (∆H)
entalpia (∆H)

efekt cieplny równy energii wymienianej na sposób ciepła między układem a otoczeniem podczas przemiany zachodzącej w warunkach izobarycznych (pod stałym ciśnieniem)

efekt cieplny
efekt cieplny

efekt energetyczny reakcji jest definiowany jako ilość energii przekazanej z otoczenia do układu lub z układu do otoczenia

kalorymetr
kalorymetr

przyrząd służący do pomiaru ilości ciepła, które zostało wydzielone lub pochłonięte przez układ podczas przemiany chemicznej lub fizycznej