Argumentacja

Kategorie
Filozofia
Liceum ogólnokształcące i technikum

Licencja: CC BY 3.0

Element jest częścią modułowego podręcznika pt. "Kompas filozoficzny. Filozofia - zakres rozszerzony". Kliknij tutaj, aby przejść do spisu treści.

W rozdziale tym zajmiemy się sztuką argumentacji i granicą między uczciwym przekonywaniem a manipulacją. Zaczniemy od rozróżnienia trzech starożytnych dyscyplin: retoryki (sztuki skutecznego i etycznego przekonywania), dialektyki (uczciwego dochodzenia do prawdy w dyskusji) oraz erystyki (sztuki pokonywania przeciwnika bez względu na prawdę), odwołując się do nowożytnego opisu tej ostatniej w Sztuce prowadzenia sporów Artura Schopenhauera. Następnie omówimy, czym jest argumentacja uczciwa, oparta na prawidłowych wnioskach i prawdziwych przesłankach, a czym chwyty erystyczne, które świadomie łamią zasady logiki lub manipulują odbiorcą. Poznamy konkretny katalog nieuczciwych sposobów przekonywania: od argumentu ad hominemad personam, przez odwołania do autorytetu (ad verecundiam), próżności (ad vanitatem) i emocji tłumu (ad populum), po wykorzystywanie niewiedzy słuchaczy (ad ignorantiam), ucząc się zarówno ich rozpoznawać, jak i na nie reagować.

Bibliografia

  • Źródło: Mirosław Korolko, Sztuka retoryki, Warszawa 1990, s. 47–48.
  • Źródło: Artur Schopenhauer, Sztuka prowadzenia sporów, tłum. J. Lorentowicz, s. 3.