[fr. dadaïsme], awangardowy ruch artystyczno‑literacki rozwijający się od 1916 do ok. 1923, głównie w Szwajcarii, Niemczech, Francji

(fr. Les Fauves – dzikie zwierzęta, drapieżniki) kierunek w malarstwie francuskim początku XX w. o bardzo żywej i oderwanej od rzeczywistości kolorystyce dzieł

(gr. katharsis – oczyszczenie) pojęcie wprowadzone do filozofii i literatury przez Arystotelesa ze Stagiry, który opisał je w VI księdze Poetyki; jedno z podstawowych pojęć teorii sztuki, które oznacza stan duchowy (psychiczny) oparty na uczuciach zatrwożenia i współczucia (współodczuwania), jaki pojawia się przy przeżywaniu dzieła sztuki (zwłaszcza utworu scenicznego); jego efektem miało być oczyszczenie z tych emocji, dzięki ich silnemu przeżyciu; warunkiem oczyszczenia jest mimetyczny świat przedstawiony

(łac. creatio – tworzenie) sposób przedstawiania rzeczywistości oparty na budowaniu jej według zasad i możliwości wyobraźni; strategią twórczą w takim przypadku jest zatem nie odtwarzanie, lecz – tworzenie

(gr. mimesis – imitacja, podobieństwo) zasada naśladowania natury lub autorów naśladujących naturę w dziełach sztuki; nazwa pochodzi od Arystotelesa ze Stagiry, który opisał to zjawisko w Poetyce; zdaniem Stagiryty był to jedyny właściwy sposób tworzenia dzieł sztuki

[łac. realis ‘rzeczywisty’], : 1) Naśladowczy sposób przedstawiania rzeczywistości w sztuce. Znamienny zwłaszcza dla sztuki europejskiej lub powstającej pod wpływami europejskimi, występował w różnych okresach, w których dominowało pojmowanie sztuki jako naśladowania rzeczywistości (m.in. klasyczna sztuka grecka, renesans włoski, malarstwo holenderskie XVII w.). Termin wieloznaczny ze względu na różne definicje rzeczywistości oraz wielość artystycznych konwencji realistycznego przedstawiania. Nieostra jest także definicyjna granica między realizmem a naturalizmem. 2) Kierunek artystyczny w malarstwie 2. połowy XIX w., zakładający wierne i bezpośrednie odtwarzanie wyłącznie rzeczywistości postrzeganej zmysłowo

nadrealizm, awangardowy kierunek literacko‑artystyczny, rozwijający się w latach międzywojennych głównie we Francji i stąd oddziałujący na inne kraje, także pozaeuropejskie (USA i kraje Ameryki Południowej)