R1KQ7RZ7BAB1T
Ilustracja przedstawia ornament złożony z naprzemiennych motywów roślinnych, ozdobionych płaskorzeźbą głowy ludzkiej; jest to osiem powtarzających się elementów ozdobnych, mających wspólną podstawę.

 Sztuka na styku kultur – Etruskowie

Antefiks z ornamentem antemionu
Źródło: Reinhard Kirchner, dostępny w internecie: Wikipedia.org, licencja: CC BY-SA 3.0.

Znane treści, nowe cele

Znasz już dorobek Greków z okresu archaicznego. Dowiedziałeś się, że to właśnie wtedy zaczęli tworzyć swoje pierwsze monumentalne dzieła – posągi młodzieńców (kurosów) i dziewcząt (kor), które, choć sztywne w postawie, miały w sobie coś wyjątkowego: lekki uśmiech, wyraz spokoju i siły.

Pamiętasz też, że Grecy budowali świątynie z kolumnami w porządku doryckim i jońskim, a ich architektura zaczęła wyznaczać wzorce na całe wieki. W ceramice pojawił się styl czarnofigurowy – czarne postacie na czerwonym tle, przedstawiające sceny z mitologii, życia codziennego, walk i uczt.

Jesteś świadomy, że Grecja archaiczna to czas intensywnego rozwoju sztuki – nie tylko pięknej, ale też pełnej znaczeń. To właśnie wtedy artyści zaczęli eksperymentować z proporcjami, ruchem i emocjami. Ich dzieła nie były jeszcze realistyczne, ale już wyrażały coś więcej niż tylko kształt.

Musisz wiedzieć, że ten styl, ta estetyka, ten sposób myślenia o sztuce nie pozostały tylko w Grecji. Inne kultury, które rozwijały się w tym samym czasie, obserwowały, uczyły się i inspirowały. Wśród nich byli Etruskowie – ale o nich dowiesz się więcej już w kolejnej części.

bg‑gray2
Nauczysz się
  • określać warunki rozwoju i podział sztuki Etrusków;

  • rozpoznawać charakterystyczne cechy sztuki etruskiej;

  • analizować funkcje i symbolikę dzieł sztuki sepulkralnej;

  • odróżniać styl etruski od sztuki greckiej i rzymskiej, wskazując na lokalne innowacje i wpływy kulturowe;

  • interpretować znaczenie dekoracji architektonicznej;

  • posługiwać się przykładami dzieł sztuki etruskiej jako ilustracją omawianych zagadnień;

  • formułować wnioski na temat wartości estetycznych i ideowych w kulturze etruskiej.