[gr. allēgoría < allēgoreín ‘mówić w przenośni’, ‘obrazowo’],  motyw lub zespół motywów, który poza znaczeniem dosłownym i bezpośrednio przedstawionym ma ukryte znaczenie dodatkowe, pozostawione domyślności czytelnika lub wyjaśnione przez autora; znaczenie to, zwane alegorycznym, jest połączone ze znaczeniem dosłownym zwykle w sposób umowny, mający oparcie w tradycji literackiej, kulturalnej, religijnej; sens alegorii jest ścisłe określony i ustalony konwencjonalnie (w przeciwieństwie do symbolu); alegoria jako zasada kompozycyjna utworów literackich jest właściwa np. przypowieści lub bajce zwierzęcej; dominowała w literaturze średniowiecznej (tzw. średniowieczny alegoryzm); w sztukach plastycznych znana od starożytności, popularna w baroku; zwykle występuje w formie personifikacji wyposażonej w określone atrybuty, wyobrażającej pojęcia oderwane, np. alegoria sprawiedliwości (kobieta z przepaską na oczach, z mieczem i wagą).

[fr. diagonal < późnołac. (linea) diagonalis ‘linia skośna’, ‘przekątna’< gr. diagṓnios], szt. plast. zasada kompozycyjna, polegająca na akcentowaniu osi ukośnych (diagonalnych.

[fr. grotesque ‘dziwaczny’, ‘dziwaczność’], szt. plast. ornament roślinny składający się z wici, w które są wplecione motywy figuralne i zwierzęce, owoce, kwiaty, panoplia, fragmenty architektoniczne i elementy fantastyczne; groteska powstała w sztuce rzymskiej w I w. n.e.; w renesansie i klasycyzmie była, wraz z arabeską, jednym z najbardziej charakterystycznych motywów dekoracji malarskiej i rzeźbiarski.

część poliptyku, skrzydło boczne lub część środkowa

[łac. passio ‘męka’, ‘cierpienie’], szt. plast. cykl scen obrazujących mękę Jezusa Chrystusa,  oparty na opisie męki zawartym w 4 Ewangeliach lub w średniow. tzw. traktatach pasyjnych; od wczesnego średniowiecza aż po dzień dzisiejszy pasja stanowi częsty temat przedstawień rel. w malarstwie i rzeźbie.

perspektywa zbieżna, perspektywa geometryczna, perspektywa linearna, mat. sposób przedstawiania sytuacji przestrzennych na płaszczyźnie, wykorzystujący fakt, że dalszy z 2 równoległych odcinków widać pod mniejszym kątem; prowadzi to do następujących 2 zasad wykonywania rysunków: 1) proste równoległe oddalające się od obserwatora przedstawia się jako przecinające się — powstały punkt przecięcia jest zwany punktem zbiegu lub punktem w nieskończoności; wszystkie proste równoległe w całej przestrzeni mają jeden punkt zbiegu; 2) punkty zbiegu wszystkich prostych leżących na jednej płaszczyźnie leżą na jednej prostej, zwanej horyzontem tej płaszczyzny; płaszczyzny równoległe mają wspólny horyzont. Perspektywa jest idealizacją doświadczeń malarstwa europejskiego XIII–XVII w. Matematyzacją perspektywy jest geometria rzutowa. W obrazach otrzymanych za pomocą standardowego aparatu fotograficznego obowiązują zasady perspektywy.

[gr. polýptychos‘ wielokrotnie złożony’], wieloskrzydłowa nastawa ołtarzowa (ołtarz); składa się ze środkowej szafy oraz bocznych skrzydeł; może być 2‑skrzydłowy (tryptyk), 4‑skrzydłowy, w tym 2 skrzydła nieruchome (pentaptyk); wypełniony rzeźbą lub malowidłami; u podstawy element poziomy, zwany predellą.

rozłożenie świateł i cieni w obrazie, grafice lub rysunku przez zastosowanie różnego natężenia barw lub zagęszczenia kreski

część ruchoma poliptyku

1) poliptyk składający się z trzech części: środkowej, nieruchomej i dwóch ruchomych zamykanych skrzydeł; 2) trzyczęściowa kompozycja malarska lub rzeźbiarska.