R1BH48Z7M79H6
Symetryczny dziedziniec otoczony dwukondygnacyjnymi arkadami prowadzi do barokowego kościoła z jasną, cylindryczną kopułą i smukłą, spiralnie zwieńczoną wieżą z krzyżem na szczycie; na brukowanym placu stoją nieliczni ludzie, a nad całością rozciąga się bezchmurne, błękitne niebo.

Od kontrreformacji do skomplikowanych układów w architekturze włoskiego baroku

Kościół Sant’ Ivo della Sapienza w Rzymie
Źródło: Paris Orlando, dostępny w internecie: Wikipedia.org, licencja: CC BY-SA 4.0.

Znane treści, nowe cele

green
Już wiesz

Wiesz już, że architektura renesansowa opierała się na przekonaniu o istnieniu uniwersalnego, racjonalnego porządku świata, który można wyrazić za pomocą matematyki, geometrii i proporcji. Znasz też rozwój architektury dojrzałego renesansu, w którym dążenie do harmonii osiągnęło swój szczyt. Wiesz, że pojawiają się wówczas monumentalne realizacje sakralne, projektowane przez najwybitniejszych twórców epoki, w których centralny plan, kopuła oraz wyraźnie zarysowana oś kompozycyjna stają się nośnikami idei doskonałości i boskiego porządku. Jednocześnie zauważasz, że im bardziej renesans dążył do ideału, tym wyraźniej ujawniały się napięcia między teorią a praktyką, między doskonałą formą a realnymi potrzebami liturgii i wiernych.

Wiesz również, że pod koniec XVI wieku zmienia się sytuacja polityczna i religijna Europy, pojawiają się konflikty wyznaniowe, a Kościół katolicki staje wobec konieczności nowego sposobu oddziaływania na wiernych. Architektura sakralna, która dotąd była przede wszystkim wyrazem harmonii i ładu, zaczyna stopniowo przejmować funkcje komunikacyjne i perswazyjne.

Ćwiczenie 1
R1NSX2V1LVRP6red
bg‑gray2
gold
Nauczysz się
  • określać genezę baroku na tle przemian kulturowych, religijnych i społecznych Europy nowożytnej; 

  • rozpoznawać i analizować cechy architektury baroku oraz wskazywać jej związek z rzeźbą i malarstwem; 

  • omawiać twórczość najwybitniejszych architektów epoki baroku, w tym charakteryzować  dorobek Francesca Borrominiego; 

  • wymieniać i opisywać najważniejsze budowle barokowe, ze szczególnym uwzględnieniem twórczości Borrominiego;

  • analizować wskazane plany, rozwiązania przestrzenne oraz charakterystyczne cechy architektoniczne kościołów; 

  • identyfikować dzieła architektury, rozpoznając je na podstawie charakterystycznych cech formalnych, układów przestrzennych i rozwiązań fasadowych; 

  • wyjaśniać wpływ kontrreformacji na architekturę.