R1THUEXATASAU
Alegoryczna scena przedstawiająca wnętrze antycznej budowli z bogato zdobioną architekturą. W centralnej części, na tle dekorowanej niszy, znajduje się skrzydlaty młodzieniec symbolizujący Natchnienie, otoczony nagimi i półnagimi postaciami kobiecymi. Po lewej stronie ukazano sceny związane z Tragedią, a po prawej – Psyche, Muzykę i Śpiew. Na pierwszym planie, na wzorzystym kobiercu, siedzi kobieta w jasnej szacie obok półnagiego błazna w czerwonej czapce. Wokół znajdują się liczne postacie, antyczne rzeźby i ozdobne elementy architektoniczne. Kompozycja utrzymana jest w jasnych, złocistych i kremowych barwach, kontrastujących z ciemniejszą lewą stroną obrazu. Jest to projekt kurtyny Henryka Siemiradzkiego dla Teatru Miejskiego w Krakowie, obecnie Teatru im. Juliusza Słowackiego, z 1894 roku.

Akademizm w malarstwie - między ideałem a opowieścią historyczną. Twórczość Henryka Siemiradzkiego

Henryk Siemiradzki, Kurtyna teatru krakowskiego, szkic, 1893 - 1894, Muzeum Narodowe w Warszawie
Źródło: EdwardPan, dostępny w internecie: Wikipedia.org, domena publiczna.

Słownik pojęć

alegoria
alegoria

(gr. allēgoría - allēgoreín - mówić w przenośni, obrazowo) motyw lub zespół motywów, który poza znaczeniem dosłownym i bezpośrednio przedstawionym ma ukryte znaczenie dodatkowe, pozostawione domyślności czytelnika lub wyjaśnione przez autora.

pejzaż
pejzaż

w sztukach plastycznych, głównie w malarstwie i grafice: 1) gatunek obejmujący wyobrażenia widoków natury; 2) przedstawienie takiego widoku (obraz, rycina); postacie ożywiające krajobraz nazywa się sztafażem; krajobraz o przewadze motywów architektonicznych nazywa się wedutą, morskich - mariną; krajobraz skomponowany z motywów częściowo albo całkowicie wytworzonych w fantazji artysty nazywa się fantastycznym, idealnym lub kaprysem architektonicznym; twórca krajobrazów nazywany jest pejzażystą.

portret
portret

(franc. portrait) dawniej zwany też konterfektem, przedstawienie malarskie, rzeźbiarskie, graficzne lub rysunkowe wyglądu konkretnego człowieka (modela). Istnieją różne ujęcia portretowe: wizerunek głowy, popiersie, półpostać, ujęcie całopostaciowe (en pied); model może być przedstawiony z profilu, frontalnie (en face) lub „w trzech czwartych” (en trois quarts), tzn. częściowo zwrócony w bok. Najczęściej ukazany jest z akcesoriami, atrybutami jego stanu, władzy, zawodu (np. władca z insygniami, uczony z księgą itp.). Ważne jest upozowanie modela i sceneria, w której został przedstawiony. W portrecie reprezentacyjnym (np. dworskim) model może być wyobrażony na tronie lub stać w monumentalnej, godnej pozie, odziany w bogaty strój, z akcesoriami władzy lub stanowiska, pokazany na tle bogatej architektury lub udrapowanej kotary; odmianą portretu reprezentacyjnego jest portret konny. W portrecie niereprezentacyjnych ujęcie jest skromniejsze, uwaga skupiona na prostym oddaniu podobieństwa postaci lub jej cech psychologicznych. Ten rodzaj portretu nazywany bywa portretem realistycznym - niesłusznie, gdyż realistyczny bywa także portret reprezentacyjny. Wielopostaciowe portrety, ukazujące rodzinę (m.in. p. małżeński), krąg osób zaprzyjaźnionych, władcę ze swym dworem, członków bractwa cechowego, korporacji lub syndykatu, nazywane są portretami zbiorowymi (grupowymi).

rodzajowe malarstwo, rodzajowe przedstawienie, genre
rodzajowe malarstwo, rodzajowe przedstawienie, genre

przedstawienie w malarstwie, grafice, rzeźbie sceny z życia codziennego, również sceny związane ze zwyczajami lub obrzędami, a także z życiem towarzyskim. Znane już w starożytności (reliefy i drobna plastyka egipska, wazy greckie i etruskie, freski pompejańskie) i średniowieczu (rzeźbione głowice romańskie, miniatury); włoskie i francuskie malarstwo renesansowe podejmowało tematy rodzajowe bardzo rzadko; jako odrębny gatunek malarski rozwinęło się w xvi w., a w xvii w. W okresie baroku, zwłaszcza we Flandrii i Holandii, rozpowszechniło się również w innych krajach Europy; w xviii w. Występowało głównie w dwóch odmianach: jako scena ogrodowa, sielankowa oraz jako scena moralizatorska; w drugiej połowie xix wieku - szczyt popularności tematyki rodzajowej.

Salon, Salon Paryski, Salon Oficjalny
Salon, Salon Paryski, Salon Oficjalny

oficjalna, państwowa doroczna wystaw malarska w Paryżu zapewniająca artystom reklamę i uznanie, a wraz z tym możliwość sprzedaży obrazów wśród wpływowych mieszczan.