Hiperrealizm, czyli więcej niż realizm?
Hiperrealizm
Hiperrealizm - co to znaczy?
W sztuce lat 60. XX wieku pojawiły się tendencje do wiernego naśladowania rzeczywistości – z języka greckiego hyper oznacza „nad”, „ponad”.
Artyści wręcz fotograficznie, na wielkich płótnach odzwierciedlali przedmioty i codzienność z taką precyzją, że obrazy przypominały fotografie.
Hiperrealizm
Na czym polega związek hiperrealistów z fotografią?
Ze względu na zainteresowanie hiperrealistów światłem - jego odbiciem i refleksami na różnych powierzchniach - fotografia umożliwiała im wnikliwą obserwację zatrzymanych w kadrze takich „momentów świetlnych”.
Aby oddać wierność detali, hiperrealiści często wspomagają się fotografiami malowanych obiektów, przenoszą je za pomocą rzutników lub skanów, a następnie precyzyjnie odwzorowują ostateczny obraz na płótnie za pomocą pędzla lub aerografuaerografu.
Malarze hiperrealistyczni jednak nie kopiowali całkowicie zgodnie z fotografią – chętnie dodawali do obrazów element nieistniejący w rzeczywistości.
Hiperrealizm
Jak malowali hiperrealiści?
Wszystkie tekstury, powierzchnie, cienie i efekty świetlne malowali tak, aby były wyraziste. Dbali także o szczegółowość, dlatego używali projektorów multimedialnych, stosowali metodę siatki, która pomagała im wiernie oddać każdy detaldetal.
W obrazach stosowali płynne przejścia jednego koloru (gradacjagradacja).
Na przykład prace Rona Kleemanna to zazwyczaj lśniące pojazdy, w których artysta skupiał się na detalachdetalach, refleksach odbicia światła. Faktura jego dzieł jest gładka, lśniąca, a płynne przejścia zostały wykonane metodą laserunkulaserunku.

Amman, teoretyk sztuki wyznaczył 6 kryteriów superrealizmu: wzorowanie się na fotografii, kompozycja na bazie rzutu, odrzucenie indywidualności artystycznej, precyzja rysunku, tematyka dnia codziennego oraz traktowanie zdjęcia jako bazy całego dzieła.
Hiperrealizm
Jaka tematyka interesowała hiperrealistów?
Szczególnym zainteresowaniem hiperrealistów w zakresie tematyki cieszyły się wystawy sklepowe z odbitymi w szybie widokami miejskimi, motoryzacja i produkty żywnościowe.
W malarstwie przedstawicielami są m.in.: Ron Kleemann, Don Eddy, Robert Gniewek, Richard Estes. W rzeźbie przedstawicielami byli m.in.: Duane Hanson czy Ron Mueck.
Zwróć uwagę na poniższe dwie prace – pierwsza jest dziełem malarstwa, druga - dziełem rzeźbiarskim.
Jakie byłoby Twoje pierwsze skojarzenie? Czy pomyślałbyś/pomyślałabyś, że to fotografie?
Artyści hiperrealiści potrafili z fotograficzną dokładnością oddać to, co widzieli - taki był ich cel. Ponieważ prace wykonywane były przez nich przede wszystkim w pracowniach, w ich wiernej realizacji pomagały zdjęcia detali.detali.
Duane Hanson w swojej rzeźbie zastosował technikę mieszaną, w której posłużył się m.in. silikonem.
Hiperrealizm
Kilka przykładów dzieł hiperrealistów
Jeden z głównych przedstawicieli ruchu fotorealistycznego, Ron Kleemann, jest znany ze swoich drobiazgowych obrazów samochodów wyścigowych, ciężarówek, samolotów i innych obiektów, które uważał za amerykańskie ikony.
Pracując bezpośrednio ze zdjęć, Kleemann interesował się obrazami, które rejestrują odbicia i dynamiczne kąty widzenia.

Dzięki stosowaniu celuloidu, silikonów i innych tworzyw sztucznych współcześni artyści tworzą hiperrealistyczne rzeźby, których faktura łudząco przypomina ludzką skórę. Na przykład Ron Mueck w gigantycznych rozmiarów rzeźbie „Maska II” w wierny, realistyczny sposób oddał swoje podobieństwo.

Don Eddy karierę rozpoczął od malowania tematów motoryzacyjnych na podstawie własnych fotografii. W latach 80. konstruował i fotografował misterne martwe natury składające się ze szkła, sztućców i zabawek ułożonych na odblaskowych szklanych półkach. Zamiast tworzyć realistyczne przedstawienie materii, Don Eddy na nowo zinterpretował obraz, przerysował kolory i połączył elementy kilku różnych fotografii. Choć wykonany w realistycznym stylu, obraz jest wytworem kreatywności i interpretacji artysty.

Robert Gniewek maluje sceny z amerykańskiej kultury przydrożnej połowy XX wieku i współczesne pejzaże miejskie. Artysta tworzy wielkoformatowe obrazy kin, moteli, stacji benzynowych, kawiarni i miejskich widoków znajdujących się zazwyczaj w rodzinnym Detroit. Utrwala ślady lat 40. i 50., przedstawiając je czasem jako zaniedbane i znużone, wyrażające nostalgię za minioną epoką. Łączy trzy lub cztery fotograficzne wizerunki swoich bohaterów.


Hiperrealizm
Podsumowanie
Hiperrealizm powstał w II połowie XX wieku w Stanach Zjednoczonych.
Artyści hiperrealiści tworzyli przede wszystkim obrazy, ale także dzieła rzeźby.
Głównymi tematami dzieł hiperrealistycznych były karoserie pojazdów, witryny sklepowe, portrety.
Przy tworzeniu swoich prac artyści hiperrealiści często korzystali z fotografii.
Malarze i rzeźbiarze hiperrealizmu wykonywali swoje dzieła z dbałością o precyzyjne oddanie szczegółów.
Ewa Kuryluk to jedna z przedstawicielek hiperrealizmu w Polsce.




