Zastanów się, jak w Weselu łączą się różne dziedziny sztuki – np. teatr, poezja, malarstwo i muzyka oraz w jaki sposób Wyspiański wykorzystuje je, by wyrazić swoje przesłanie.

Synteza sztuk w Weselu polega na połączeniu różnych dziedzin artystycznych – literatury (poezja i dramat), malarstwa (np. inspirowanie się obrazami Matejki i Włodzimierza Tetmajera), muzyki (obecność tańców i śpiewów ludowych) oraz symboliki scenicznej. Wyspiański tworzy dzieło, w którym tekst, obraz i dźwięk współgrają, by pogłębić sens przekazu – ukazać duchowy i społeczny stan narodu. Przykładowo:

• malarskość – np. „ożywające” obrazy w chacie bronowickiej, malowniczość scenerii, zarówno w chacie, jak i na zewnątrz, wyczulenie na barwę, układ postaci,

• muzyczność – weselna kapela ludowa, nadająca szczególny rytm aktowi I, przygrywka Chochoła, kończąca akt III,

• mistrzostwo sztuki słowa – indywidualizacja języka, świetnie „podsłuchane” charakterystyczne cechy mowy postaci; technika szopki (przemyślany ruch sceniczny, gest).

Zwróć uwagę na to, w których momentach dramatu pojawia się postać Chochoła, co może symbolizować, do czego nawiązuje.

Sprawdź, czy w twojej odpowiedzi zostały wymienione następujące funkcje: rozpoczęcie wizyjnej części dramatu; symbol sił nadprzyrodzonych, życia wewnętrznego narodu, marazmu i braku woli walki; podsumowanie akcji w ostatniej scenie dramatu; nawiązanie do folkloru wiejskiego.

Zwróć uwagę na strój postaci, jej atrybuty, na to, w jakiej sytuacji została przedstawiona. Zastanów się nad symboliką wizerunku malarskiego i literackiego.

Podobieństwa: Zawisza Czarny jako symbol dawnej chwały narodu polskiego, cnót rycerskich, siły, woli walki.

Różnice: nastrój tajemnicy towarzyszący wizji widma Zawiszy w Weselu; przyłbica noszona przez zjawę Rycerza.

Zwróć uwagę na kontekst, w którym pojawiają się charakterystyczne dla Nietzschego stwierdzenia o względności prawd moralnych, możliwościach wybitnych jednostek, potrzebie zerwania z krępującymi wzorcami kulturowymi.

Sprawdź, czy twoja odpowiedź uwzględnia niejednoznaczność postępowania bohaterów, tragiczność ich decyzji, zawieszenie osądu moralnego dokonywanych przez nich wyborów. Ważne jest też zwrócenie uwagi na jednoznacznie optymistyczny wydźwięk filozofii Nietzschego w przeciwieństwie do ponurej wizji człowieczeństwa wynikającej zarówno z Czasu apokalipsy Coppoli, jak i Jądra ciemności Conrada.

Przypomnij sobie cechy charakteryzujące nietzscheańskiego nadczłowieka: nie podlega on zewnętrznym nakazom, sam tworzy swoje zasady, jest całkowicie niezależny, jest wyższym stadium rozwoju człowieka, odnajduje siłę w sobie samym.

Sprawdź, czy w twojej odpowiedzi zostały wskazane: podobieństwa postaci Kurtza i wykreowanego przez Nietzschego wizerunku nadczłowieka; wątpliwości co do stanu psychicznego Kurtza; postulaty nietzscheańskie doprowadzone do postaci skrajnej i wypaczonej.

Sprawdź w słowniku języka polskiego znaczenie słowa obrzęd.

Obrzędy związane z kalendarzem liturgicznym wyznaczają bieg życia mieszkańców. Te praktykowane jesienią związane były z Dniem Zadusznym. Modlono się wówczas za dusze zmarłych podczas mszy świętej. Wierni składali ofiarę na Kościół za dusze zmarłych, następnie ksiądz wyczytywał ich imiona w czasie wypominków. Odbywały się również nieszpory i szła procesja z kościoła na cmentarz, gdzie modlono się i zapalano świece. Elementem pogańskim tradycji obrzędowej było rozsypywanie kawałków chleba na grobie, które stanowiły pokarm dla dusz czyśćcowych.