RPHFK6839ZF15
Fotografia przedstawia postać anioła z rozpostartymi skrzydłami. Ma on złożone ręce do modlitwy. Unosi oczy ku niebu.

Czy modlitwa jest możliwa w czasie wojny? Poezja religijna Krzysztofa Kamila Baczyńskiego  (Kopia)

Tadeusz Popiel, Anioł, ok. 1885–1910
Źródło: Muzeum Narodowe w Warszawie, domena publiczna.

Wybuch II wojny światowej zmienił życie całego pokolenia, do którego należał Krzysztof Kamil Baczyński. Przez kilka kolejnych lat młodzi ludzie musieli mierzyć się z tragedią, na którą nie byli przygotowali. Walczyli, szukając ucieczki, sensu oraz ocalenia w namiastkach codzienności, nauce, miłości, sztuce i w religii.

Józef Wittlin Stabat Mater

Można by się spodziewać, że w czasach, gdy masowo ginęli zupełnie niewinni ludzie, gdy los uśmiechał się do narodu oficjalnie bezczeszczącego prawa ludzkie i boskie, nastąpi zatracenie wiary i odwrót od religii. Tymczasem stało się inaczej. Olbrzymi wzrost religijności w Warszawie okupowanej potwierdzają źródła historyczne, poświadcza go także ludzka pamięć.

1 Źródło: Józef Wittlin, Stabat Mater, [w:] Ryszard Matuszewski Szarota, Poezja polska 1939–1996. Antologia, Warszawa 1998, s. 59.

Poświadcza to także powstająca wówczas poezja. Religijność czasów wojny była szczególnie ukierunkowana na uratowanie człowieczeństwa w nieludzkich czasach.

Twoje cele
  • Wyjaśnisz, co łączy Modlitwę do Bogarodzicy Krzysztofa Kamila Baczyńskiego ze średniowieczną pieśnią Bogurodzica.

  • Określisz, na czym polega modlitewny charakter wiersza Krzysztofa Kamila Baczyńskiego.

  • Wymienisz środki językowe w wierszu Baczyńskiego, służące modlitewnej stylizacji utworu.

  • Porównasz wybrane wiersze religijne Baczyńskiego z dziełami malarskimi.

  • Przypomnisz sobie średniowieczny motyw Stabat Mater i dostrzeżesz jego realizację w twórczości Baczyńskiego i Józefa Wittlina.