R1DHXMEUKNVXZ
Zdjęcie przedstawia tłum, który idzie naprzeciwko dymiących wagonów kolejowych. Na pierwszym planie znajduje się grupka ludzi. Są ustawieni w rzędzie przed dwoma żołnierzami. Jeden z nich kładzie rękę na ramieniu kobiety, która stoi przed nim. Ma ona na głowie beret. Jest ubrana w bluzkę, spódnicę za kolana i rozpięty płaszcz. Na stopach ma buty do połowy łydki. Obok niej, po lewej stronie stoi kobieta w chustce na głowie. Ma na sobie koszulę, sweter, długą spódnicę do kostek i buty na nogach. Obok kobiety, po lewej stronie stoi kobieta w chustce na głowie i płaszczu. Zasłania ją żołnierz. Za jego plecami znajdują się trzej więźniowie i jedna osadzona. Na głowach mają czapki w paski, pasiaste koszule z długim rękawem i długie spodnie w paski. Obok więźniarki stoi kosz z jedzeniem. Więźniowie patrzą w kierunku przybyłych ludzi. Koło żołnierzy przechodzi kobieta z niemowlęciem na rękach. Ma na głowie chustkę. Jest ubrana w spódnicę i płaszcz. W ramionach tuli niemowlę. Kobieta jest odwrócona tyłem do widza. W oddali znajduje się brama wejściowa do obozu.

Ludzie, którzy szli Tadeusza Borowskiego i inne świadectwa Holocaustu. Obraz człowieka zlagrowanego (Kopia)

Rozładowywanie transportu i selekcja przybyłych do Auschwitz
Źródło: Wikimedia Commons, domena publiczna.

Doświadczenie obozu koncentracyjnego to rzeczywistość skrajna, w której załamują się dotychczasowe kategorie moralne, wyobrażenia o człowieczeństwie i granice ludzkiej wrażliwości. W Ludziach, którzy szli Borowski pokazuje tę rzeczywistość poprzez narrację behawioralną – rejestruje tylko zewnętrzne zachowania, gesty i sceny, bez komentarza emocjonalnego, jakby „kamera” śledziła obóz. W takim świecie rodzi się figura „człowieka zlagrowanego” – więźnia, który dla przetrwania przyjmuje logikę lagru, obojętnieje na cudzą śmierć i uczy się funkcjonować w systemie opartym na przemocy i selekcji.

Twoje cele
  • Poznasz opowiadanie Tadeusza Borowskiego Ludzie, którzy szli.

  • Nauczysz się analizować narrację behawioralną w prozie Tadeusza Borowskiego i wskazywać jej cechy charakterystyczne.

  • Poznasz mechanizmy powstawania figury „człowieka zlagrowanego” i nauczysz się wyjaśniać, w jaki sposób doświadczenie obozu koncentracyjnego wpływa na moralność i psychikę człowieka.

  • Poznasz tematykę wiersza Słonimskiego „Elegia miasteczek żydowskich”, dotyczącego nieistniejących już żydowskich miasteczek, i nauczysz się interpretować jego przesłanie o pamięci i stracie.

  • Porównasz sposób przedstawienia Zagłady w „Elegii miasteczek żydowskich” Antoniego Słonimskiego i w „Ludziach, którzy szli” Tadeusza Borowskiego.