forminga – używany w starożytnej Grecji instrument strunowy podobny do liry; gra na formindze towarzyszyła recytacji poematów
interdykt
interdykt (łac. interdictum) - prawny nakaz pod adresem oskarżonego, aby coś uczynił lub czegoś zaniechał
1
Ćwiczenie 1
Jak wyglądały obrzędy pogrzebowe w starożytnej Grecji? Opisz je własnymi słowami, korzystając z odpowiedniego fragmentu Iliady.
R1CZ31BR6U9Z8
(Uzupełnij).
Uważnie przeczytaj fragment Iliady przedstawiający pogrzeb Patroklesa. Zwróć uwagę na to, kto bierze udział w pogrzebie i jakie czynności wykonuje.
Twoja odpowiedź powinna wskazać na uroczysty charakter pogrzebu ważnego wojownika greckiego.
1
Ćwiczenie 2
Czy w świecie opisanym przez Homera wojownicy mogli objawiać czułość, czy też powinni powstrzymywać się od emocji? Odpowiedź uzasadnij.
RUZFNOCC9LSZM
(Uzupełnij).
Zwróć uwagę np. na zachowanie wojowników w trakcie pogrzebu Patroklesa.
Twoja odpowiedź powinna wskazać na to, że podczas pogrzebu emocje wykazywał nie tylko Achilles, który był najbliższym przyjacielem Patroklesa, ale również – inni wojownicy.
1
Ćwiczenie 3
Czy wydarzenia przedstawione przez Hefajstosa na tarczy Achillesa wiążą się tematycznie z głównym tematem Iliady? Odpowiedź uzasadnij. Przywołaj właściwy cytat z utworu Homera.
R19915NLLH8L6
(Uzupełnij).
Przypomnij sobie: -jaki jest główny temat eposu Homera, -co Hefajstos wyrzeźbił na tarczy Achillesa.
1
Ćwiczenie 4
Przeczytaj trzy fragmenty popularnonaukowej pracy Émile’a MireauxŻycie codzienne w Grecji w epoce homeryckiej. Następnie skonfrontuj zamieszczone tam informacje z podanymi fragmentami Iliady. Wyjaśnij, czy literacki opis obyczajów przedstawiony przez Homera pokrywa się z tym, co sądził francuski uczony.
Zapoznaj się z trzema fragmentami popularnonaukowej pracy Émile’a MireauxŻycie codzienne w Grecji w epoce homeryckiej. Następnie skonfrontuj zamieszczone tam informacje z podanymi fragmentami Iliady. Wskaż, czy literacki opis obyczajów przedstawiony przez Homera pokrywa się z tym, co sądził francuski uczony.
Émile MireauxŻycie codzienne w Grecji w epoce homeryckiej
Właściwa ceremonia ślubna polegała zasadniczo na uroczystym przeniesieniu panny młodej z domu jej ojca do domu męża. Przeniesienie poprzedzała wesoła biesiada […]; wydawał ją ojciec dziewczyny. Z nadejściem wieczoru odbywało się przeniesienie – w bogatych rodzinach na wozie, przy świetle pochodni, w mniejszym lub większym orszaku, zależnie od znaczenia rodzin. […] Wysoko niosła się pieśń weselna. Młodzieńcy tańczyli tworząc krąg, a między nimi rozbrzmiewały flety i formingiformingaformingi.
5 Źródło: Émile Mireaux, Życie codzienne w Grecji w epoce homeryckiej, tłum. S. Kołodziejczyk, Warszawa 1962, s. 170–171.
Émile MireauxŻycie codzienne w Grecji w epoce homeryckiej
Ostatecznie, zarówno dla rodziny poczuwającej się do obowiązku zemsty, jak dla rodziny sprawcy i dla samego kraju ważne jest, by zemsta rodowa nie kończyła się krwawą rozprawą. […] Stąd wywodzi się konieczna i powszechna procedura pojednania [….]. Przed zgromadzonym ludem naczelnik […] rzuca interdyktinterdyktinterdykt na winowajcę […]. Od tej chwili zemsta ulega zawieszeniu. […] Zgodnie z tradycją obie strony zaczynają od uczty, potem […] głos zabierają posłowie. Przychodzą jako błagalnicy. […] Jako rekompensatę za zbrodnię, ofiarowują wspaniałe dary […]. Z kolei wstaje i odpowiada poszkodowany. Oczywiście odmawia. Nie może zrobić nic innego. Uchybiłby […] swoim obowiązkom wobec zmarłego […]. Przypomina rozmiary winy, wymownie je wyolbrzymia […]. Ta pierwsza odmowa jest moralnym obowiązkiem, stanowi część ceremoniału. Ale każdy wie, że ów rytualny opór będzie pokonany. Taka jest bowiem w rzeczywistości wola ludzi i bogów. […] Publiczna scena, którą oglądamy, jest tylko ceremonią mającą na celu ocalenie godności znieważonej rodziny – przedstawicieli zmarłego. Winowajca […] spotyka się, zgodnie z rytuałem, z ostatnią, również publiczną, odmową. Tymczasem przeciwnicy […] postanowili zdać się na decyzję starszyzny. […] Rodzina zmarłego może ustąpić […]. Jej honor jest ocalony.
6 Źródło: Émile Mireaux, Życie codzienne w Grecji w epoce homeryckiej, tłum. S. Kołodziejczyk, Warszawa 1962, s. 141–144.
Émile MireauxŻycie codzienne w Grecji w epoce homeryckiej
Druga połowa wiosny […] to pora sianokosów i żniw. Do traw używa się kosy. Jęczmień i pszenice żnie się jeszcze sierpem na terenach górzystych i trudno dostępnych. Na równinach jednak kosi się je kosą […]; skoszone zboże żniwiarze układają w bruzdach; dzieci zbierają pełne naręcza pokosów i zanoszą wiązaczom, którzy wiążą je w snopy. Zboże w snopach, podobnie jak siano, układa się w stogi, by wyschło.
R39E4JTVZVN17
(Uzupełnij).
7 Źródło: Émile Mireaux, Życie codzienne w Grecji w epoce homeryckiej, tłum. S. Kołodziejczyk, Warszawa 1962, s. 170–171.
Przeczytaj fragmenty Iliady zawierające opis tarczy Achillesa.
W twojej odpowiedzi powinno się znaleźć zestawienie ewentualnych podobieństw lub różnic w opisach obyczajowości greckiej autorstwa Homera i Émile’a Mireaux.
1
Ćwiczenie 5
W świecie przedstawionym w Iliadzie dominują opisy działań mężczyzn należących do elit (władców i wojowników). Wyjaśnij, dlaczego tak jest.
R8JMKJ91FMGVV
(Uzupełnij).
Zwróć uwagę na przynależność gatunkową Iliady.
Twoja odpowiedź powinna uwzględniać zależność między światem przedstawionym w Iliadzie a tym, do którego gatunku literackiego zalicza się to dzieło. Epos – z definicji – wymaga, aby ukazywano w nim wybrane grupy bohaterów w określonych sytuacjach.
Praca domowa
Napisz wypracowanie liczące 300 słów, w którym udowodnisz, że Iliada Homera jest bardzo bogatym źródłem wiedzy o świecie istniejącym w czasach wojny trojańskiej oraz o epoce Homera.
Zwróć uwagę na różnorodność elementów świata ukazanego przez Homera w eposie i różne sposoby prezentowania tego świata.