Jak wiesz akwakultura to forma hodowli wybranych rodzajów organizmów wodnych (np. ryb, owoców morza, glonów) w naturalnych lub sztucznych, słodko- lub słonowodnych zbiornikach. Najczęściej stosowaną odmianą akwakultury jest zagwarantowanie sprzyjających warunków do życia dla wybranych gatunków użytkowych. Bardziej zaawansowane akwakultury polegają na hodowli organizmów w specjalnie konstruowanych basenach lub ogromnych, zanurzonych w wodzie pojemnikach (tzw. sadzach). W takim przypadku proces hodowli poddany jest ścisłej kontroli – prowadzi się dokarmianie, zapewniany jest przepływ wody i jej natlenianie, a niekiedy także podgrzewanie. Osłony zbiornika chronią organizmy hodowlane przed drapieżnikami. W takich warunkach hodowane są m.in. ryby łososiowate, przede wszystkim łosoś atlantycki stanowiący 93% całkowitej produkcji w ramach akwakultury.

Łosoś atlantycki

W naturalnych warunkach ryba ta żyje w chłodnych wodach północnego Atlantyku, a rozmnaża się w rzekach po obu stronach oceanu. Łosoś jest anadromiczny, tzn. wylęga się w słodkiej wodzie, migruje do oceanu, a następnie wraca do słodkiej wody, aby się rozmnażać. Tylko niektóre śródlądowe gatunki spędzają w słodkiej wodzie całe życie.

RpDmLJ8vwDSBe1
Występowanie łososia atlantyckiego
Źródło: Englishsquare.pl sp. z o.o., licencja: CC BY-SA 3.0.

Łosoś atlantycki osiąga do 150 cm długości i ponad 20 kg masy ciała. W warunkach naturalnych żywi się skorupiakami, larwami owadów i mniejszymi rybami. Ryba hodowlana ma nieco większe rozmiary i cechuje ją szybszy przyrost masy ciała. Znane są przypadki genetycznej modyfikacji łososia atlantyckiego, który rośnie niemal dwa razy szybciej od dziko żyjących osobników (osiąga odpowiednie rozmiary w wieku 16‑18 miesięcy zamiast 30), jest bardziej odporny na choroby i zimno. Wymaga również o 10% mniej pokarmu.

RJSdXHBrq4RII
Łosoś atlantycki
Źródło: dostępny w internecie: https://en.wikipedia.org/wiki/File:Salmo_salar-Atlantic_Salmon-Atlanterhavsparken_Norway.JPG#/media/File:Salmo_salar-Atlantic_Salmon-Atlanterhavsparken_Norway.JPG, licencja: CC BY-SA 2.5.
R1IMULWf2ynR3
Wędrówka łososia w górę rzeki na tarło
Źródło: dostępny w internecie: https://pixabay.com/pl/photos/zwierz%C4%99-rzeki-wody-kamie%C5%84-ryby-4623023/, domena publiczna.

Akwakultura łososi

Pierwsze akwakultury ryb łososiowatych powstały już w XVIII wieku w Europie. Pod koniec XIX wieku pojawiły się w Ameryce Północnej, a od lat 50. XX wieku rozwijała się intensywna hodowla oparta przede wszystkim na wylęgarniach. Współcześnie stosowane metody hodowli z użyciem klatek morskich wprowadzili Norwedzy pod koniec lat 60. XX wieku.

RiUwFuUISxAem
Akwakultura łososia, XIX wiek, Stany Zjednoczone
Źródło: dostępny w internecie: https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/c/c2/FMIB_33839_Dead_Brook_Inclosure_for_Atlantic_Salmon%2C_Showing_Pens.jpeg, domena publiczna.

Dziś w akwakulturach łososie hoduje się głównie w specjalnie wydzielonych do tego celu basenach. Hodowla łososi jest zwykle dwuetapowa. Narybek jest hodowany na lądzie w zbiornikach słodkowodnych. SmoltysmoltySmolty, czyli młode łososie w wieku 12–18 miesięcy przenoszone są do pływających klatek lub zagród sieciowych zakotwiczonych w osłoniętych zatokach lub fiordach wzdłuż wybrzeża. Pozostają w nich od 12 do 24 miesięcy, po którym to czasie są odławiane.

smolty

Klatki morskie są zwykle wykonane z siatki wzmocnionej metalem lub plastikiem i mają kształt kwadratowy bądź okrągły. Wymiary takiej zagrody wahają się od 10 do 32 m średnicy i sięgają 10 m głębokości. Pojemność pojedynczej klatki wynosi od 1000 do 10 000 mIndeks górny 3. Duża klatka morska może pomieścić kilkadziesiąt tysięcy ryb.

R1CTMMrywflHb
Hodowla łososia atlantyckiego w Nowym Brunszwiku, Kanada
Źródło: dostępny w internecie: https://en.wikipedia.org/wiki/Aquaculture_in_Canada#/media/File:DarkHarbor.jpg, domena publiczna.

Klatki i baseny umożliwiają kontrolę zarówno diety, jak i zdrowia ryb. Łososie są mięsożerne, natomiast w warunkach hodowlanych karmi się je granulatem z mączki rybnej i olejów rybnych. Granulat zawiera też dodatkowe składniki roślinne (zboża, bób, soja itp.), witaminy, sole mineralne i pigment karotenoidowy, który nadaje mięsu łososi charakterystyczną, różowo‑pomarańczową barwę. W akwakulturze regularnie stosowane są też preparaty farmaceutyczne służące zapobieganiu chorobom i zwiększaniu wielkości produkcji.

RhRp7FgxZgh82
Klatka hodowlana
Źródło: dostępny w internecie: https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/d/d7/Merd_%283835618007%29.jpg, licencja: CC BY-SA 2.0.

Produkcja łososia

Konsumpcja łososia nadal dynamicznie rośnie w państwach o wysokim poziomie zamożności, głównie ze względu na bogactwo składników odżywczych, takich jak pełnowartościowe białko i tłuszcze Omega‑3. W 2024 roku ponad 70% atlantyckiego łososia trafiającego na rynek pochodziło z akwakultury, natomiast mniej niż 30% z połowów morskich. Całkowita globalna produkcja łososia w 2024 r. osiągnęła rekordowy poziom ok. 3 mln ton, przy czym szacunkowa wartość rynku przekroczyła 20 mld USD. Hodowla jest prowadzona na skalę przemysłową i kontrolowana przez ogromne korporacje agrobiznesu.agrobiznesagrobiznesu. Największe ilości łososia atlantyckiego hodowane są w Norwegii, Chile, Wielkiej Brytanii, Kanadzie, Irlandii i na Wyspach Owczych. Norwegia odpowiada za ok. połowę globalnej produkcji łososia atlantyckiego.

agrobiznes