Wyrażenia wymierne
2. Mnożenie i dzielenie wyrażeń wymiernych
Mnożąc dwa ułamki zwykłe obliczamy iloczyn liczników oraz iloczyn mianowników. Jeżeli zauważymy wspólny dzielnik, możemy przed mnożeniem dokonać skracania.
Ułamki algebraiczne będziemy mnożyć na tej samej zasadzie.
Jeżeli mamy jakąś liczbę podzielić przez ułamek zwykły, możemy pomnożyć ją przez jego odwrotność. Ułamki algebraiczne możemy dzielić na tej samej zasadzie.
Dzielenie możemy zapisać za pomocą znaku dwukropka. Często używa się też zapisu z pomocą kreski ułamkowej – dzielenie dwóch wyrażeń wymiernych może mieć wtedy postać ułamka piętrowego.
Zastosujesz wiadomości z zakresu wielomianów o rozkładaniu na czynniki do zapisania licznika i mianownika w postaci iloczynowej.
Wykonasz mnożenie tak zapisanych ułamków.
Wykonasz dzielenie wyrażeń wymiernych, zastępując je mnożeniem przez odwrotność.
Sformułujesz warunki, przy których wykonanie podanych działań jest możliwe (określisz założenia).
Aby pomnożyć dwa wyrażenia wymiernewyrażenia wymierne, należy wykonać opisane poniżej operacje.
Jeśli to możliwe, możemy sprowadzić liczniki i mianowniki do postaci iloczynowej.
Jeżeli w licznikach i mianownikach występują wspólne czynniki, możemy je skrócić (czynnik z licznika z takim samym czynnikiem z mianownika tego samego lub drugiego ułamka).
Mnożymy wyrażenia, mnożąc licznik przez licznik i mianownik przez mianownik:
.
Podajemy założenia wynikające z tego, że mianowniki ułamków (również przed ewentualnym skracaniem) nie mogą przyjmować wartości .
Obliczymy iloczyn .
W tym przykładzie ułamków nie da się skrócić, więc wymnażamy licznik przez licznik oraz mianownik przez mianownik.
W zależności od potrzeb wynik mnożenia wyrażeń wymiernych można oczywiście przedstawić w innej postaci, np.:
lub .
DziedzinaDziedzina: .
Obliczymy .
Tam, gdzie to możliwe, zapiszmy wielomiany w postaci iloczynu.
Możemy teraz dokonać skrócenia przez oraz przez .
Pamiętajmy, żeby przy określaniu założeń uwzględnić istnienie wszystkich ułamków, również w postaci przed skracaniem.
Obliczymy .
Zapiszemy na początek wszystkie wielomiany w postaci iloczynowej.
Skracamy powtarzające się czynniki
Możemy oczywiście, jeśli z jakiegoś powodu będzie to potrzebne, zapisać wynik w innej postaci. Przykładowo – jeżeli przemnożymy ułamki bez wcześniejszego skracania, uzyskamy:
przy podanych wyżej założeniach.
Obliczymy .
Postępujemy analogicznie jak poprzednio. Pamiętajmy, że
.
Nie musimy sztucznie tworzyć tego ułamka, ale ważne, żebyśmy na przykład przy skracaniu wyrażenie traktowali jako znajdujące się w liczniku.
Aby wykonać dzielenie wyrażeń wymiernychwyrażeń wymiernych , wykonujemy opisane poniżej kroki.
Zapisujemy je w postaci mnożenia przez odwrotność dzielnika.
Wykonujemy mnożenie.
Podajemy założenia wynikające z zakazu dzielenia przez .
Obliczymy .
Zapiszmy działanie w postaci iloczynu.
Założenia: , czyli .
Obliczymy .
Zamienimy dzielenie na mnożenie przez odwrotność i sprowadzimy wielomiany do postaci iloczynowej.
Obliczymy .
Zamienimy dzielenie na mnożenie przez odwrotność i sprowadzimy wielomiany do postaci iloczynowej, a następnie skrócimy.
Zapisujemy dziedzinędziedzinę, uwzględniając warunki istnienia zarówno drugiego ułamka, jak i jego odwrotności.
Obliczymy .
Zacznijmy od zapisania dzielenia jako mnożenia przez odwrotność i zapisania wielomianów w postaci iloczynowej.
Gry edukacyjne
Zagraj w grę, a następnie wykonaj poniższe polecenia.

Zasób interaktywny dostępny pod adresem https://zpe.gov.pl/a/D3LX67VFZ
- Dla x, należy do, liczby rzeczywiste, minus, otwarcie nawiasu klamrowego, minus, jeden, przecinek, minus, dwa przecinek dwa zamknięcie nawiasu klamrowego, początek ułamka, x, minus, jeden, mianownik, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, plus, trzy x, plus, dwa, koniec ułamka, razy, początek ułamka, x, plus, dwa, mianownik, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, minus, x, minus, dwa, koniec ułamka, równa się=1. początek ułamka, x, minus, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 2. początek ułamka, jeden, mianownik, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, pięć, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 3. początek ułamka, x, minus, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 4. początek ułamka, jeden, mianownik, nawias, x, plus, dwa, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, jeden, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 5. początek ułamka, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 6. początek ułamka, x, minus, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 7. początek ułamka, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, plus, x, plus, jeden, mianownik, nawias, x, minus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, dwa, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, jeden, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 8. początek ułamka, x, minus, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 9. początek ułamka, jeden, mianownik, x, minus, dwa, koniec ułamka.
- Dla x, należy do, liczby rzeczywiste, minus, otwarcie nawiasu klamrowego, dwa, przecinek, minus, trzy przecinek minus, pięć przecinek minus, dwa zamknięcie nawiasu klamrowego, początek ułamka, x, plus, dwa, mianownik, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, plus, x, minus, sześć, koniec ułamka, razy, początek ułamka, x, plus, trzy, mianownik, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, plus, siedem x, plus, dziesięć, koniec ułamka, równa się1. początek ułamka, x, minus, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 2. początek ułamka, jeden, mianownik, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, pięć, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 3. początek ułamka, x, minus, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 4. początek ułamka, jeden, mianownik, nawias, x, plus, dwa, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, jeden, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 5. początek ułamka, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 6. początek ułamka, x, minus, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 7. początek ułamka, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, plus, x, plus, jeden, mianownik, nawias, x, minus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, dwa, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, jeden, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 8. początek ułamka, x, minus, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 9. początek ułamka, jeden, mianownik, x, minus, dwa, koniec ułamka.
- Dla x, należy do, liczby rzeczywiste, minus, otwarcie nawiasu klamrowego, minus, dwa, przecinek, trzy przecinek jeden zamknięcie nawiasu klamrowego, początek ułamka, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, plus, x, plus, jeden, mianownik, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, minus, x, minus, sześć, koniec ułamka, razy, początek ułamka, x, minus, trzy, mianownik, x indeks górny, trzy, koniec indeksu górnego, minus, jeden, koniec ułamka, równa się1. początek ułamka, x, minus, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 2. początek ułamka, jeden, mianownik, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, pięć, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 3. początek ułamka, x, minus, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 4. początek ułamka, jeden, mianownik, nawias, x, plus, dwa, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, jeden, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 5. początek ułamka, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 6. początek ułamka, x, minus, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 7. początek ułamka, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, plus, x, plus, jeden, mianownik, nawias, x, minus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, dwa, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, jeden, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 8. początek ułamka, x, minus, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 9. początek ułamka, jeden, mianownik, x, minus, dwa, koniec ułamka.
- Dla x, należy do, liczby rzeczywiste, minus, otwarcie nawiasu klamrowego, jeden, przecinek, dwa przecinek trzy zamknięcie nawiasu klamrowego, początek ułamka, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, plus, x, plus, jeden, mianownik, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, minus, cztery x, plus, trzy, koniec ułamka, razy, początek ułamka, x, minus, trzy, mianownik, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, minus, trzy x, plus, dwa, koniec ułamka, równa się1. początek ułamka, x, minus, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 2. początek ułamka, jeden, mianownik, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, pięć, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 3. początek ułamka, x, minus, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 4. początek ułamka, jeden, mianownik, nawias, x, plus, dwa, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, jeden, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 5. początek ułamka, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 6. początek ułamka, x, minus, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 7. początek ułamka, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, plus, x, plus, jeden, mianownik, nawias, x, minus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, dwa, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, jeden, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 8. początek ułamka, x, minus, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 9. początek ułamka, jeden, mianownik, x, minus, dwa, koniec ułamka.
- Dla x, należy do, liczby rzeczywiste, minus, otwarcie nawiasu klamrowego, minus, jeden, przecinek, minus, dwa przecinek dwa zamknięcie nawiasu klamrowego, początek ułamka, x, minus, jeden, mianownik, x indeks górny, trzy, koniec indeksu górnego, plus, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, minus, cztery x, minus, cztery, koniec ułamka, razy, początek ułamka, x, plus, dwa, mianownik, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, minus, x, minus, dwa, koniec ułamka, równa się1. początek ułamka, x, minus, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 2. początek ułamka, jeden, mianownik, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, pięć, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 3. początek ułamka, x, minus, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 4. początek ułamka, jeden, mianownik, nawias, x, plus, dwa, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, jeden, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 5. początek ułamka, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 6. początek ułamka, x, minus, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 7. początek ułamka, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, plus, x, plus, jeden, mianownik, nawias, x, minus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, dwa, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, jeden, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 8. początek ułamka, x, minus, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 9. początek ułamka, jeden, mianownik, x, minus, dwa, koniec ułamka.
- Dla x, należy do, liczby rzeczywiste, minus, otwarcie nawiasu klamrowego, minus, jeden, przecinek, minus, dwa przecinek dwa przecinek pięć zamknięcie nawiasu klamrowego, początek ułamka, x, minus, pięć, mianownik, x indeks górny, trzy, koniec indeksu górnego, minus, dwa x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, minus, trzynaście x, minus, dziesięć, koniec ułamka, razy, początek ułamka, x, plus, dwa, mianownik, x, minus, dwa, koniec ułamka, równa się1. początek ułamka, x, minus, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 2. początek ułamka, jeden, mianownik, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, pięć, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 3. początek ułamka, x, minus, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 4. początek ułamka, jeden, mianownik, nawias, x, plus, dwa, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, jeden, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 5. początek ułamka, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 6. początek ułamka, x, minus, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 7. początek ułamka, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, plus, x, plus, jeden, mianownik, nawias, x, minus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, dwa, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, jeden, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 8. początek ułamka, x, minus, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 9. początek ułamka, jeden, mianownik, x, minus, dwa, koniec ułamka.
- Dla x, należy do, liczby rzeczywiste, minus, otwarcie nawiasu klamrowego, minus, jeden, przecinek, minus, dwa przecinek dwa zamknięcie nawiasu klamrowego, początek ułamka, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, minus, trzy x, plus, dwa, mianownik, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, plus, trzy x, plus, dwa, koniec ułamka, razy, początek ułamka, x, plus, dwa, mianownik, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, minus, x, minus, dwa, koniec ułamka, równa się1. początek ułamka, x, minus, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 2. początek ułamka, jeden, mianownik, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, pięć, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 3. początek ułamka, x, minus, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 4. początek ułamka, jeden, mianownik, nawias, x, plus, dwa, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, jeden, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 5. początek ułamka, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 6. początek ułamka, x, minus, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 7. początek ułamka, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, plus, x, plus, jeden, mianownik, nawias, x, minus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, dwa, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, jeden, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 8. początek ułamka, x, minus, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 9. początek ułamka, jeden, mianownik, x, minus, dwa, koniec ułamka.
- Dla x, należy do, liczby rzeczywiste, minus, otwarcie nawiasu klamrowego, jeden, przecinek, minus, dwa przecinek dwa przecinek minus, trzy zamknięcie nawiasu klamrowego, początek ułamka, x, plus, trzy, mianownik, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, plus, x, minus, dwa, koniec ułamka, razy, początek ułamka, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, plus, x, minus, dwa, mianownik, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, plus, x, minus, sześć, koniec ułamka, równa się1. początek ułamka, x, minus, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 2. początek ułamka, jeden, mianownik, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, pięć, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 3. początek ułamka, x, minus, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 4. początek ułamka, jeden, mianownik, nawias, x, plus, dwa, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, jeden, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 5. początek ułamka, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 6. początek ułamka, x, minus, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 7. początek ułamka, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, plus, x, plus, jeden, mianownik, nawias, x, minus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, dwa, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, jeden, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 8. początek ułamka, x, minus, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 9. początek ułamka, jeden, mianownik, x, minus, dwa, koniec ułamka.
- Dla x, należy do, liczby rzeczywiste, minus, otwarcie nawiasu klamrowego, minus, jeden, przecinek, minus, dwa przecinek pięć przecinek dwa zamknięcie nawiasu klamrowego, początek ułamka, x, minus, pięć, mianownik, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, plus, trzy x, plus, dwa, koniec ułamka, razy, początek ułamka, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, plus, x, minus, dwa, mianownik, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, minus, siedem x, plus, dziesięć, koniec ułamka, równa się1. początek ułamka, x, minus, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 2. początek ułamka, jeden, mianownik, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, pięć, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 3. początek ułamka, x, minus, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 4. początek ułamka, jeden, mianownik, nawias, x, plus, dwa, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, jeden, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 5. początek ułamka, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 6. początek ułamka, x, minus, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 7. początek ułamka, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, plus, x, plus, jeden, mianownik, nawias, x, minus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, dwa, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, jeden, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 8. początek ułamka, x, minus, jeden, mianownik, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, nawias, x, plus, jeden, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 9. początek ułamka, jeden, mianownik, x, minus, dwa, koniec ułamka.
Oblicz .
Pamiętaj o skracaniu.
Określ dziedzinę.
Oblicz .
Pamiętaj o skracaniu.
Określ dziedzinę.
Oblicz .
Pamiętaj o skracaniu.
Określ dziedzinę.
Rozwiąż poniższy quiz.
Oblicz .
Pamiętaj o skracaniu.
Określ dziedzinę.
Oblicz .
Pamiętaj o skracaniu.
Określ dziedzinę.
Zestaw ćwiczeń interaktywnych
Wskaż potrzebne założenia. Możliwe odpowiedzi: 1. początek ułamka, dziewięć, mianownik, nawias, dwa x, minus, siedem, zamknięcie nawiasu, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 2. x, należy do, liczby rzeczywiste, minus, nawias klamrowy, dwa, średnik, początek ułamka, siedem, mianownik, dwa, koniec ułamka, zamknięcie nawiasu klamrowego, 3. x, należy do, liczby rzeczywiste, minus, nawias klamrowy, początek ułamka, dwa, mianownik, siedem, koniec ułamka, średnik, dwa, zamknięcie nawiasu klamrowego, 4. x, należy do, liczby rzeczywiste, minus, nawias klamrowy, dwa, średnik, siedem, zamknięcie nawiasu klamrowego, 5. początek ułamka, osiemnaście x, minus, sześćdziesiąt trzy, mianownik, nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, indeks górny, trzy, koniec indeksu górnego, koniec ułamka, 6. początek ułamka, dziewięć, mianownik, nawias, x, plus, dwa, zamknięcie nawiasu, nawias, dwa x, minus, siedem, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 7. początek ułamka, dziewięć, mianownik, dwa x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, minus, czternaście, koniec ułamka, 8. x, należy do, liczby rzeczywiste, minus, nawias klamrowy, początek ułamka, siedem, mianownik, dwa, koniec ułamka, zamknięcie nawiasu klamrowego
trzy, razy, początek ułamka, x, plus, jeden, mianownik, x, plus, trzy, koniec ułamka, równa się 1. początek ułamka, dwa x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, plus, dwa x, mianownik, x, plus, trzy, koniec ułamka, 2. początek ułamka, dwa x indeks górny, trzy, koniec indeksu górnego, plus, dwa x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, mianownik, x, plus, trzy, koniec ułamka, 3. początek ułamka, x, plus, dwa, mianownik, x, plus, trzy, koniec ułamka, 4. początek ułamka, x, minus, dwa, mianownik, x, plus, trzy, koniec ułamka, 5. początek ułamka, trzy x, plus, trzy, mianownik, x, plus, trzy, koniec ułamka
dwa x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, razy, początek ułamka, x, plus, jeden, mianownik, x, plus, trzy, koniec ułamka, równa się 1. początek ułamka, dwa x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, plus, dwa x, mianownik, x, plus, trzy, koniec ułamka, 2. początek ułamka, dwa x indeks górny, trzy, koniec indeksu górnego, plus, dwa x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, mianownik, x, plus, trzy, koniec ułamka, 3. początek ułamka, x, plus, dwa, mianownik, x, plus, trzy, koniec ułamka, 4. początek ułamka, x, minus, dwa, mianownik, x, plus, trzy, koniec ułamka, 5. początek ułamka, trzy x, plus, trzy, mianownik, x, plus, trzy, koniec ułamka
x, razy, początek ułamka, x, plus, dwa, mianownik, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, plus, trzy x, koniec ułamka, równa się 1. początek ułamka, dwa x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, plus, dwa x, mianownik, x, plus, trzy, koniec ułamka, 2. początek ułamka, dwa x indeks górny, trzy, koniec indeksu górnego, plus, dwa x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, mianownik, x, plus, trzy, koniec ułamka, 3. początek ułamka, x, plus, dwa, mianownik, x, plus, trzy, koniec ułamka, 4. początek ułamka, x, minus, dwa, mianownik, x, plus, trzy, koniec ułamka, 5. początek ułamka, trzy x, plus, trzy, mianownik, x, plus, trzy, koniec ułamka
- A, równa sięTu uzupełnij;
- B, równa sięTu uzupełnij;
- C, równa sięTu uzupełnij.
- początek ułamka, x indeks górny, pięć, koniec indeksu górnego, mianownik, x indeks górny, trzy, koniec indeksu górnego, minus, cztery x, koniec ułamka, podzielić na, początek ułamka, x indeks górny, trzy, koniec indeksu górnego, mianownik, x, minus, dwa, koniec ułamka, równa się 1. początek ułamka, jeden, mianownik, x, koniec ułamka, 2. początek ułamka, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, mianownik, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, plus, dwa x, koniec ułamka, 3. x, 4. początek ułamka, x, plus, jeden, mianownik, x nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 5. początek ułamka, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, mianownik, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, minus, dwa x, koniec ułamka, 6. początek ułamka, x indeks górny, trzy, koniec indeksu górnego, mianownik, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, minus, cztery, koniec ułamka
- początek ułamka, x indeks górny, trzy, koniec indeksu górnego, mianownik, x indeks górny, trzy, koniec indeksu górnego, minus, cztery x, koniec ułamka, podzielić na, początek ułamka, jeden, mianownik, x, koniec ułamka, równa się 1. początek ułamka, jeden, mianownik, x, koniec ułamka, 2. początek ułamka, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, mianownik, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, plus, dwa x, koniec ułamka, 3. x, 4. początek ułamka, x, plus, jeden, mianownik, x nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 5. początek ułamka, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, mianownik, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, minus, dwa x, koniec ułamka, 6. początek ułamka, x indeks górny, trzy, koniec indeksu górnego, mianownik, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, minus, cztery, koniec ułamka
- początek ułamka, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, minus, jeden, mianownik, x indeks górny, trzy, koniec indeksu górnego, minus, cztery x, koniec ułamka, podzielić na, początek ułamka, x, minus, jeden, mianownik, x, plus, dwa, koniec ułamka, równa się 1. początek ułamka, jeden, mianownik, x, koniec ułamka, 2. początek ułamka, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, mianownik, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, plus, dwa x, koniec ułamka, 3. x, 4. początek ułamka, x, plus, jeden, mianownik, x nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 5. początek ułamka, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, mianownik, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, minus, dwa x, koniec ułamka, 6. początek ułamka, x indeks górny, trzy, koniec indeksu górnego, mianownik, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, minus, cztery, koniec ułamka
- początek ułamka, dwa x indeks górny, trzy, koniec indeksu górnego, mianownik, x indeks górny, trzy, koniec indeksu górnego, minus, cztery x, koniec ułamka, podzielić na, początek ułamka, dwa x, mianownik, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, minus, cztery, koniec ułamka, równa się 1. początek ułamka, jeden, mianownik, x, koniec ułamka, 2. początek ułamka, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, mianownik, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, plus, dwa x, koniec ułamka, 3. x, 4. początek ułamka, x, plus, jeden, mianownik, x nawias, x, minus, dwa, zamknięcie nawiasu, koniec ułamka, 5. początek ułamka, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, mianownik, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, minus, dwa x, koniec ułamka, 6. początek ułamka, x indeks górny, trzy, koniec indeksu górnego, mianownik, x indeks górny, dwa, koniec indeksu górnego, minus, cztery, koniec ułamka
Słownik
zmiennej rzeczywistej to wyrażenie algebraiczne postaci , w którym i są wielomianami zmiennej , przy czym nie jest wielomianem zerowym;
zbiór liczb, dla których wyrażenie wymierne ma sens liczbowy