R1Dz7f0uX6PIa1
Ilustracja przestawia malowidło folklorystyczne, w postaci trzech pasów ze wzorami: na dole motyw kwiatowy, na środku dwa koguty w towarzystwie kwiatów, na górze znów motyw kwiatowy.

Folklor, jako język nowoczesności: Béla Bartók i Manuel de Falla.

Źródło: online-skills, cc0.
bg‑pink

Dla ciekawskich

Fonograf - prezentacja obiektu

Ćwiczenie 1

Zapoznaj się z jednym jeden z pierwszych przyrządów Thomasa Edisona rejestrujących i odtwarzających dźwięki. Porównaj z aktualnymi narzędziami służącymi do tego rodzaju pracy. Wymień je i krótko opisz.

R6EOPFOJB8XEO
Prezentacja 3D przedstawiająca Fonograf. Wokół niego pojawiają się dodatkowe informacje: Doświadczenia związane z próbami utrwalenia dźwięków rozpoczęły się w II połowie XIX wieku. Jednym z pierwszych wynalezionych narzędzi rejestrujących był fonoautograf, który za pomocą połączonego z membraną rysika nacinał wzory w papierowym wałku. Przyrządem, któremu nie wróżono zawrotnej kariery okazał się wynaleziony w 1877 roku przez Thomasa Edisona fonograf. Założeniem Edisona było stworzenie urządzenia, które umożliwiłoby zapisanie listu w postaci tzw. fotografii dźwiękowej albo też nagrywanie książek dla osób niewidomych. Działanie fonografu polegało na wyryciu na folii cynowej głębszych bądź płytszych rowków, odpowiednio do wychylenia drgającej membrany. Pierwszym zarejestrowanym tekstem był wierszyk „Mary had a little lamb”. Stosunkowo szybko folię cynową zastąpiono umożliwiającymi kopiowanie wałkami woskowymi, na których nagrywano 2‑minutowe próbki, a już w XX stuleciu zastąpiono je wałkami z celuloidu, które mieściły „aż” 4 minuty nagrania. Fonograf znalazł zastosowanie m.in. w badaniach etnomuzykologicznych – pozwalał na utrwalenie, a następnie wielokrotne odtworzenie zarejestrowanych przykładów muzyki tradycyjnej. Używał go w swoich badaniach nad muzyką ludową Bela Bartók. W Polsce, za pomocą fonografu, po raz pierwszy w roku 1904 utrwalono folklor muzyczny Podhala – śpiewki w wykonaniu Jana Krzeptowskiego, syna najsłynniejszego góralskiego muzykanta Sabały. Kiedy zaś dziesięć lat później swoje badania nad folklorem Podhala rozpoczął Juliusz Zborowski, anegdotom nie było końca. Oto jedna z nich: „Rozpoczął tedy fonograf zbieranie melodii góralskich, wałki napełniały się szybko, a na pierwszy ogień szedł grajek nad grajki, bozy talent muzyki Podhala, Bartuś Obrochta. Trzeba go było widzieć, jak z całą satysfakcją przysłuchiwał się nagranym przez siebie wałkom, jak co chwila przygadywał «dobrze, dobrze» – i jak, przytupując nogą do taktu, wygłosił swoją opinię: «Wiecie, panie profesorze, to niegłupia trąba!».

Zasób interaktywny dostępny pod adresem https://zpe.gov.pl/a/DOL15C91B

Źródło: AMFN, licencja: CC0.

Prezentacja 3D przedstawiająca Fonograf. Wokół niego pojawiają się dodatkowe informacje: Doświadczenia związane z próbami utrwalenia dźwięków rozpoczęły się w II połowie XIX wieku. Jednym z pierwszych wynalezionych narzędzi rejestrujących był fonoautograf, który za pomocą połączonego z membraną rysika nacinał wzory w papierowym wałku. Przyrządem, któremu nie wróżono zawrotnej kariery okazał się wynaleziony w 1877 roku przez Thomasa Edisona fonograf. Założeniem Edisona było stworzenie urządzenia, które umożliwiłoby zapisanie listu w postaci tzw. fotografii dźwiękowej albo też nagrywanie książek dla osób niewidomych. Działanie fonografu polegało na wyryciu na folii cynowej głębszych bądź płytszych rowków, odpowiednio do wychylenia drgającej membrany. Pierwszym zarejestrowanym tekstem był wierszyk „Mary had a little lamb”. Stosunkowo szybko folię cynową zastąpiono umożliwiającymi kopiowanie wałkami woskowymi, na których nagrywano 2‑minutowe próbki, a już w XX stuleciu zastąpiono je wałkami z celuloidu, które mieściły „aż” 4 minuty nagrania. Fonograf znalazł zastosowanie m.in. w badaniach etnomuzykologicznych – pozwalał na utrwalenie, a następnie wielokrotne odtworzenie zarejestrowanych przykładów muzyki tradycyjnej. Używał go w swoich badaniach nad muzyką ludową Bela Bartók. W Polsce, za pomocą fonografu, po raz pierwszy w roku 1904 utrwalono folklor muzyczny Podhala – śpiewki w wykonaniu Jana Krzeptowskiego, syna najsłynniejszego góralskiego muzykanta Sabały. Kiedy zaś dziesięć lat później swoje badania nad folklorem Podhala rozpoczął Juliusz Zborowski, anegdotom nie było końca. Oto jedna z nich: „Rozpoczął tedy fonograf zbieranie melodii góralskich, wałki napełniały się szybko, a na pierwszy ogień szedł grajek nad grajki, bozy talent muzyki Podhala, Bartuś Obrochta. Trzeba go było widzieć, jak z całą satysfakcją przysłuchiwał się nagranym przez siebie wałkom, jak co chwila przygadywał «dobrze, dobrze» – i jak, przytupując nogą do taktu, wygłosił swoją opinię: «Wiecie, panie profesorze, to niegłupia trąba!».

Folkloryzm w Polsce- od Szymanowskiego do Ciechowskiego?!

Obecność w muzyce poważnej elementów folkloru tłumaczy się przede wszystkim uwarunkowaniami politycznymi, wskazując – jako przyczyny sięgnięcia po wyznacznik polskości – na zagrożenie tożsamości narodowej bądź chęć podkreślania kulturowej odrębności. Kwestia zachowania ducha narodowego za pośrednictwem rodzimej kultury po odzyskaniu przez Polskę niepodległości w listopadzie 1918 r. była problemem nadal aktualnym. Okazało się bowiem, iż na mapie kraju odkrywano regiony, w których ludność, na skutek germanizacji czy rusyfikacji, zapomniała języka ojczystego. Wobec takiej sytuacji ponownie potraktowano kulturę jako czynnik sprzyjający repolonizacji społeczeństwa.

Ćwiczenie 2

Zwrócenie uwagi nie tylko na kwestie społeczne, ale też wysoką wartość muzyczną tworzonych kompozycji, polska kultura muzyczna zawdzięcza Karolowi Szymanowskiemu (1882‑1937). On uwypuklił konieczność indywidualnego potraktowania wzorów ludowych oraz na właściwe włączenie ich w tkankę nowoczesnego języka muzycznego. Przykład takiego opracowania pozostawił m.in. w fortepianowych mazurkach, których wysłuchaj z uwagą.

RzjQRkDL5OSrm1
Utwór muzyczny: Karol Szymanowski, „Mazurek op. 50” nr 11 i nr 16. Kompozycja posiada szybkie tempo. Cechuje się żywiołowym charakterem.
Karol Szymanowski, „Mazurek op. 50” nr 11, AMFN, CC BY 3.0.

Nagranie dostępne pod adresem https://zpe.gov.pl/a/DOL15C91B

Karol Szymanowski, „Mazurek op. 50” nr 11, AMFN, CC BY 3.0.

Utwór muzyczny: Karol Szymanowski, „Mazurek op. 50” nr 11 i nr 16. Kompozycja posiada szybkie tempo. Cechuje się żywiołowym charakterem.

RhqC6y75uLQ3R1
Utwór muzyczny: Karol Szymanowski, „Mazurek fortepianowy” op. 50 nr 16. Kompozycja posiada szybkie tempo. Cechuje się żywiołowym charakterem.
Karol Szymanowski, „Mazurek op. 50" nr 16, AMFN, CC BY 3.0.

Nagranie dostępne pod adresem https://zpe.gov.pl/a/DOL15C91B

Karol Szymanowski, „Mazurek op. 50" nr 16, AMFN, CC BY 3.0.

Utwór muzyczny: Karol Szymanowski, „Mazurek fortepianowy” op. 50 nr 16. Kompozycja posiada szybkie tempo. Cechuje się żywiołowym charakterem.

Dzięki Szymanowskiemu i jego hasłom: 

Charakter muzyki jakiegokolwiek narodu nie zawsze sprowadza się mechanicznie do kwestii takich czy innych rytmów. Innymi słowy, ani cała polska muzyka nie jest utrzymana w rytmie mazurka, ani też cała muzyka utrzymana w rytmie mazurka wcale nie musi być typowo polska, kompozytorzy mogli oswobodzić kompozycje folklorystyczne z konieczności współuczestniczenia w kreowaniu stylu polskiego”.

Pobierz pdf, klikając na przycisk „Pobierz załącznik”.

RUfzH601ZEIzN1
W prostokątnym polu znajduje się napis „Pobierz”. Jest to przycisk pozwalający na wyświetlenie, pobranie i zapisanie pliku zawierającego zapis nutowy - dokument w formacie pdf.
Karol Szymanowski, „20 Mazurków” op. 50, imsl.eu.pl.

Folkloryzm pozostał nurtem aktualnym także po II wojnie światowej. Popularność tego typu opracowań podyktowana była kolejną próbą zamachu na odzyskaną niedawno niepodległość oraz, wynikającą stąd, chęcią manifestowania narodowej tożsamości twórców. Lata 1945‑1948 były czasem, kiedy po stratach okresu wojny i okupacji, wraz z reorganizacją życia artystycznego, kompozytorzy nawiązali do tradycji romantycznych, pozytywistycznych, koncepcji Szymanowskiego i popularnego w Europie nurtu folklorystycznego. Witold Lutosławski (1913‑1994) w celach edukacyjnych, wykorzystując polski folklor muzyczny, opracował na fortepian Melodie ludowe i Bukoliki, a Andrzej Panufnik (1914‑1991) stworzył Sinfonię rustica opartą na melodiach kurpiowskich. I jeden z tych wymienionych przykładów brzmi właśnie tak:

R1KS6WOA0AGBM1
Utwór muzyczny: Witold Lutosławski, „Bukoliki”. Kompozycja posiada szybkie tempo. Cechuje się żywiołowym charakterem.
Witold Lutosławski, „Bukoliki”, AMFN, CC BY 3.0.

Nagranie dostępne pod adresem https://zpe.gov.pl/a/DOL15C91B

Witold Lutosławski, „Bukoliki”, AMFN, CC BY 3.0.

Utwór muzyczny: Witold Lutosławski, „Bukoliki”. Kompozycja posiada szybkie tempo. Cechuje się żywiołowym charakterem.

Od 1949 r. na twórczość artystyczną coraz silniej oddziaływać zaczęła polityka państwa. Od twórców oczekiwano muzyki przystępnej, melodyjnej, opartej na folklorze – ludowego kolorytu i narodowego klimatu. Kompozytorzy potraktowali te wskazówki jako wytrych – jeśli wprowadzali do swoich kompozycji materiał ludowy, najczęściej zaopatrywali go w dość nowatorskie opracowanie. Uczynił tak m.in. Witold Lutosławski komponując Koncert na orkiestrę, którego cała tkanka melodyczna wyprowadzona jest z polskiej muzyki ludowej. Z tego czasu pochodzi także zaprezentowany poniżej IV Kwartet smyczkowy Grażyny Bacewicz (1909‑1969), opierający się na stylizacjach ludowych. Wnikliwe omówienie kwartetów ( i nie tylko) można prześledzić wraz z pełnym zapisem dźwiękowym i przeglądem partytur na stronach Polskiego Centrum Informacji Muzycznej polmic.pl 

RBK4D43NOT29G1
Utwór muzyczny: Grażyna Bacewicz, „IV Kwartet smyczkowy”. Kompozycja posiada szybkie tempo. Cechuje się żywiołowym charakterem.
Źródło: Grażyna Bacewicz, IV Kwartet smyczkowy, część 3 Allegro giocoso.Grażyna Bacewicz, „IV Kwartet smyczkowy”, AMFN, CC BY 3.0.

Nagranie dostępne pod adresem https://zpe.gov.pl/a/DOL15C91B

Źródło: Grażyna Bacewicz, IV Kwartet smyczkowy, część 3 Allegro giocoso.Grażyna Bacewicz, „IV Kwartet smyczkowy”, AMFN, CC BY 3.0.

Utwór muzyczny: Grażyna Bacewicz, „IV Kwartet smyczkowy”. Kompozycja posiada szybkie tempo. Cechuje się żywiołowym charakterem.

Do folkloru odniesiono się także na gruncie muzyki rozrywkowej, a tu jednym z najlepszych przykładów okazała się płyta ojDADAna Grzegorza Ciechowskiego zwanego również Grzegorzem z Ciechowa (1957‑2001) .

R6qpDNUhbZJM1
Utwór muzyczny: Grzegorz z Ciechowa, Piejo kury, piejo. Kompozycja posiada szybkie tempo. Cechuje się żywiołowym charakterem.
Grzegorz z Ciechowa, „Piejo kury piejo”, online-skills, CC BY 3.0.

Nagranie dostępne pod adresem https://zpe.gov.pl/a/DOL15C91B

Grzegorz z Ciechowa, „Piejo kury piejo”, online-skills, CC BY 3.0.

Utwór muzyczny: Grzegorz z Ciechowa, Piejo kury, piejo. Kompozycja posiada szybkie tempo. Cechuje się żywiołowym charakterem.

R2RCHH717DDL4
Źródło: Grzegorz Ciechowski Ojdadana (wydanie jubileuszowe, Vinyl w kolorze czerwonym).jpg, dostępny w internecie: https://www.swiatksiazki.pl.

Folkloryzm i... ciąg liczb Fibonacciego!

RFLyQw3ACs46g
Ilustracja interaktywna przedstawia Belę Bartóka w 1927 r. W tle w oddali widoczna nocna panorama miasta. Na ilustracji umieszczono dodatkową informację: Bela Bartók stworzył wyjątkową syntezę folkloru i języka artystycznego, zachwyca impresjonistyczną instrumentacją, dysonansową harmoniką, uwypukleniem czynnika rytmicznego i przemyślaną konstrukcją formalną, wykorzystującą zasadę złotej proporcji i ciągu liczb Fibonacciego.
Bela Bartók w 1927, primephonic.com, CC BY 3.0.
bg‑pink

Biblioteka muzyczna

R60HJAyCvgeSC
Utwór: Bela Bartok, Pod gołym niebem I  Pod gołym niebem I jest utworem przeznaczonym na fortepian. Posiada szybkie tempo i instrumentalną fakturę homofoniczną. Cechuje się złowrogim, tajemniczym charakterem.
Bela Bartók, „Pod gołym niebem I”, AMFN, CC BY 3.0.

Nagranie dostępne pod adresem https://zpe.gov.pl/a/DOL15C91B

Bela Bartók, „Pod gołym niebem I”, AMFN, CC BY 3.0.

Utwór: Bela Bartok, Pod gołym niebem I  Pod gołym niebem I jest utworem przeznaczonym na fortepian. Posiada szybkie tempo i instrumentalną fakturę homofoniczną. Cechuje się złowrogim, tajemniczym charakterem.

R12kDeSgQTP5T
Utwór: Bela Bartok, Pod gołym niebem II Pod gołym niebem II jest utworem przeznaczonym na fortepian. Posiada szybkie tempo i instrumentalną fakturę homofoniczną. Cechuje się tajemniczym, atonalnym charakterem.
Bela Bartók, „Pod gołym niebem II”, AMFN, CC BY 3.0.

Nagranie dostępne pod adresem https://zpe.gov.pl/a/DOL15C91B

Bela Bartók, „Pod gołym niebem II”, AMFN, CC BY 3.0.

Utwór: Bela Bartok, Pod gołym niebem II Pod gołym niebem II jest utworem przeznaczonym na fortepian. Posiada szybkie tempo i instrumentalną fakturę homofoniczną. Cechuje się tajemniczym, atonalnym charakterem.

RpnJCwO0BHzXw
Utwór: Bela Bartok, Pod gołym niebem IV Pod hołum niebem IV jest utworem przeznaczonym na fortepian. Posiada umiarkowane tempo i instrumentalną fakturę homofoniczną. Cechuje się tajemniczym, spokojnym charakterem.
Bela Bartók, „Pod gołym niebem IV”, AMFN, CC BY 3.0.

Nagranie dostępne pod adresem https://zpe.gov.pl/a/DOL15C91B

Bela Bartók, „Pod gołym niebem IV”, AMFN, CC BY 3.0.

Utwór: Bela Bartok, Pod gołym niebem IV Pod hołum niebem IV jest utworem przeznaczonym na fortepian. Posiada umiarkowane tempo i instrumentalną fakturę homofoniczną. Cechuje się tajemniczym, spokojnym charakterem.

R1BDXB2Sb8Ten
Utwór: Bela Bartok, Pod gołym niebem V  Pod gołym niebem V jest utworem przeznaczonym na fortepian. Posiada szybkie tempo i instrumentalną fakturę homofoniczną. Cechuje się atonalnym, żwawym charakterem.
Bela Bartók, „Pod gołym niebem V”, AMFN, CC BY 3.0.

Nagranie dostępne pod adresem https://zpe.gov.pl/a/DOL15C91B

Bela Bartók, „Pod gołym niebem V”, AMFN, CC BY 3.0.

Utwór: Bela Bartok, Pod gołym niebem V  Pod gołym niebem V jest utworem przeznaczonym na fortepian. Posiada szybkie tempo i instrumentalną fakturę homofoniczną. Cechuje się atonalnym, żwawym charakterem.

R6Z3tyF4m1RgO
Utwór muzyczny: Grażyna Bacewicz, „IV Kwartet smyczkowy”. Kompozycja posiada szybkie tempo. Cechuje się żywiołowym charakterem.
Grażyna Bacewicz, „IV Kwartet smyczkowy”, AMFN, CC BY 3.0.

Nagranie dostępne pod adresem https://zpe.gov.pl/a/DOL15C91B

Grażyna Bacewicz, „IV Kwartet smyczkowy”, AMFN, CC BY 3.0.

Utwór muzyczny: Grażyna Bacewicz, „IV Kwartet smyczkowy”. Kompozycja posiada szybkie tempo. Cechuje się żywiołowym charakterem.

R1CcNGOk1cIye
Utwór: Bela Bartok, Zamek Sinobrodego Zamek Sinobrodego jest operą przeznaczoną na głosy i orkiestrę. Posiada zróżnicowane tempo i  wokalno-instrumentalną fakturę homofoniczną. Cechuje się atonalnym, tragicznym charakterem.
Bela Bartók, opera „Zamek Sinobrodego”, online-skills, CCBY3.0.

Nagranie dostępne pod adresem https://zpe.gov.pl/a/DOL15C91B

Bela Bartók, opera „Zamek Sinobrodego”, online-skills, CCBY3.0.

Utwór: Bela Bartok, Zamek Sinobrodego Zamek Sinobrodego jest operą przeznaczoną na głosy i orkiestrę. Posiada zróżnicowane tempo i  wokalno-instrumentalną fakturę homofoniczną. Cechuje się atonalnym, tragicznym charakterem.

R1Rz1BcFIonxo
Utwór: Bela Bartok, Muzyka na instrumenty strunowe, perkusję i czelestę Muzyka na instrumenty strunowe, perkusję i czelestę jest kompozycją przeznaczoną na skrzypce, altówkę, wiolonczelę, kontrabas, instrumenty perkusyjne i czelestę. Posiada umiarkowane tempo (Andante tranquillo) i instrumentalną fakturę. Cechuje się atonalnym, złowrogim, tajemniczym charakterem.
Bela Bartók, „Muzyka na instrumenty strunowe, perkusję i czelestę”, online-skills, CC BY 3.0.

Nagranie dostępne pod adresem https://zpe.gov.pl/a/DOL15C91B

Bela Bartók, „Muzyka na instrumenty strunowe, perkusję i czelestę”, online-skills, CC BY 3.0.

Utwór: Bela Bartok, Muzyka na instrumenty strunowe, perkusję i czelestę Muzyka na instrumenty strunowe, perkusję i czelestę jest kompozycją przeznaczoną na skrzypce, altówkę, wiolonczelę, kontrabas, instrumenty perkusyjne i czelestę. Posiada umiarkowane tempo (Andante tranquillo) i instrumentalną fakturę. Cechuje się atonalnym, złowrogim, tajemniczym charakterem.

RpG2AGmCAQt0v
Utwór: Bela Bartok, Koncert na orkiestrę Koncert na orkiestrę jest utworem przeznaczonym na orkiestrę symfoniczną. Składa się z pięciu części: Introduzione (Allegro non troppo), Giuoco delle coppie (Allegretto scherzando), Elegia (Andante non troppo), Intermezzo interrotto (Allegretto), Fonale. Pesante (Presto). Kompozycja posiada instrumentalną i fakturę homofoniczną. Cechuje się zróżnicowanym w zależności od części charakterem.
Bela Bartók, „Koncert na orkiestrę”, online-skills, CC BY 3.0.

Nagranie dostępne pod adresem https://zpe.gov.pl/a/DOL15C91B

Bela Bartók, „Koncert na orkiestrę”, online-skills, CC BY 3.0.

Utwór: Bela Bartok, Koncert na orkiestrę Koncert na orkiestrę jest utworem przeznaczonym na orkiestrę symfoniczną. Składa się z pięciu części: Introduzione (Allegro non troppo), Giuoco delle coppie (Allegretto scherzando), Elegia (Andante non troppo), Intermezzo interrotto (Allegretto), Fonale. Pesante (Presto). Kompozycja posiada instrumentalną i fakturę homofoniczną. Cechuje się zróżnicowanym w zależności od części charakterem.

R1cnaslOSnQVY
Utwór muzyczny Mikrokosmos VI tom, Ostinato nr 146 autorstwa Beli Bartoka. Kompozycja ma szybkie tempo. Cechuje ją dynamiczny charakter.
Béla Bartók, „Mikrokosmos”, Ostinato t. VI, nr 146, CC BY 3.0.

Nagranie dostępne pod adresem https://zpe.gov.pl/a/DOL15C91B

Béla Bartók, „Mikrokosmos”, Ostinato t. VI, nr 146, CC BY 3.0.

Utwór muzyczny Mikrokosmos VI tom, Ostinato nr 146 autorstwa Beli Bartoka. Kompozycja ma szybkie tempo. Cechuje ją dynamiczny charakter.

R1KS6WOA0AGBM
Utwór muzyczny: Witold Lutosławski, „Bukoliki”. Kompozycja posiada szybkie tempo. Cechuje się żywiołowym charakterem.
Witold Lutosławski, „Bukoliki”, AMFN, CC BY 3.0.

Nagranie dostępne pod adresem https://zpe.gov.pl/a/DOL15C91B

Witold Lutosławski, „Bukoliki”, AMFN, CC BY 3.0.

Utwór muzyczny: Witold Lutosławski, „Bukoliki”. Kompozycja posiada szybkie tempo. Cechuje się żywiołowym charakterem.

R1FStcmS1SIRd
Nagranie utworu Manuela de Falli „Taniec ognia” z baletu „Czarodziejska Miłość”. Utwór rozpoczyna się partią smyczków, imitującą przygasające i wybuchające płomienie. Instrumenty grają dźwięki znajdujące się w bliskiej odległości stopniowo zmieniając dynamikę od piano do forte i od forte do piano. Na tym tle klarnet gra intrygującą melodię. Później melodię o wiele głośniej powtarzają smyczki. Muzyka jest niespokojna i bardzo dynamiczna.

Nagranie dostępne pod adresem https://zpe.gov.pl/a/DOL15C91B

Nagranie utworu Manuela de Falli „Taniec ognia” z baletu „Czarodziejska Miłość”. Utwór rozpoczyna się partią smyczków, imitującą przygasające i wybuchające płomienie. Instrumenty grają dźwięki znajdujące się w bliskiej odległości stopniowo zmieniając dynamikę od piano do forte i od forte do piano. Na tym tle klarnet gra intrygującą melodię. Później melodię o wiele głośniej powtarzają smyczki. Muzyka jest niespokojna i bardzo dynamiczna.

RzjQRkDL5OSrm
Utwór muzyczny: Karol Szymanowski, „Mazurek op. 50” nr 11 i nr 16. Kompozycja posiada szybkie tempo. Cechuje się żywiołowym charakterem.
Karol Szymanowski, „Mazurek op. 50” nr 11, AMFN, CC BY 3.0.

Nagranie dostępne pod adresem https://zpe.gov.pl/a/DOL15C91B

Karol Szymanowski, „Mazurek op. 50” nr 11, AMFN, CC BY 3.0.

Utwór muzyczny: Karol Szymanowski, „Mazurek op. 50” nr 11 i nr 16. Kompozycja posiada szybkie tempo. Cechuje się żywiołowym charakterem.

RhqC6y75uLQ3R
Utwór muzyczny: Karol Szymanowski, „Mazurek fortepianowy” op. 50 nr 16. Kompozycja posiada szybkie tempo. Cechuje się żywiołowym charakterem.
Karol Szymanowski, „Mazurek op. 50" nr 16, AMFN, CC BY 3.0.

Nagranie dostępne pod adresem https://zpe.gov.pl/a/DOL15C91B

Karol Szymanowski, „Mazurek op. 50" nr 16, AMFN, CC BY 3.0.

Utwór muzyczny: Karol Szymanowski, „Mazurek fortepianowy” op. 50 nr 16. Kompozycja posiada szybkie tempo. Cechuje się żywiołowym charakterem.

R6qpDNUhbZJM1
Utwór muzyczny: Grzegorz z Ciechowa, Piejo kury, piejo. Kompozycja posiada szybkie tempo. Cechuje się żywiołowym charakterem.
Grzegorz z Ciechowa, „Piejo kury piejo”, online-skills, CC BY 3.0.

Nagranie dostępne pod adresem https://zpe.gov.pl/a/DOL15C91B

Grzegorz z Ciechowa, „Piejo kury piejo”, online-skills, CC BY 3.0.

Utwór muzyczny: Grzegorz z Ciechowa, Piejo kury, piejo. Kompozycja posiada szybkie tempo. Cechuje się żywiołowym charakterem.

Słownik