Tytuł: Artyści w służbie reklamy

Opracowanie scenariusza: Magdalena Trysińska

Temat zajęć:

Artyści w służbie reklamy.

Grupa docelowa:

Uczniowie klasy II liceum lub technikum.

Podstawa programowa

ZAKRES PODSTAWOWY

ZAKRES ROZSZERZONY

I.Kształcenie literackie i kulturowe.

2. Odbiór tekstów kultury. Uczeń:

odczytuje pozaliterackie teksty kultury, stosując kod właściwy w danej dziedzinie sztuki; odróżnia dzieła kultury wysokiej od tekstów kultury popularnej, stosuje kryteria pozwalające odróżnić arcydzieło od kiczu.

spełnia wymagania określone dla zakresu podstawowego, a ponadto: wykorzystuje teksty naukowe w interpretacji dzieła sztuki; porównuje teksty kultury, uwzględniając różnorodne konteksty; rozpoznaje i charakteryzuje główne style w architekturze i sztuce;

III.Tworzenie wypowiedzi.

2.Mówienie i pisanie. Uczeń:

zgadza się z cudzymi poglądami lub polemizuje z nimi, rzeczowo uzasadniając własne zdanie; w interpretacji przedstawia propozycję odczytania tekstu, formułuje argumenty na podstawie tekstu oraz znanych kontekstów, w tym własnego doświadczenia, przeprowadza logiczny wywód służący uprawomocnieniu formułowanych sądów;

IV.Samokształcenie.

porządkuje informacje w problemowe całości poprzez ich wartościowanie; syntetyzuje poznawane treści wokół problemu, tematu, zagadnienia oraz wykorzystuje je w swoich wypowiedziach; korzysta z literatury naukowej lub popularnonaukowej; wykorzystuje multimedialne źródła informacji oraz dokonuje ich krytycznej oceny;

spełnia wymagania określone dla zakresu podstawowego, a ponadto: sięga do literatury naukowej, aby pogłębiać swoją wiedzę przedmiotową;

Ogólny cel kształcenia

Analiza wybranych plakatów. Rozwijanie świadomości i ekspresji kulturalnej.

Kompetencje kluczowe

  • porozumiewanie się w językach obcych;

  • kompetencje informatyczne;

  • umiejętność uczenia się.

Cele operacyjne

Uczeń:

  • analizuje i opisuje plakat jako artystyczną formę wyrazu;

  • wie, jaką funkcję pełni plakat;

  • wie, czym różni się plakat od afiszu i reklamy;

  • charakteryzuje Polską Szkołę Plakatu.

Metody/techniki kształcenia

  • aktywizujące

    • dyskusja.

  • programowane

    • z użyciem komputera;

    • z użyciem e‑podręcznika.

  • praktyczne

    • ćwiczeń przedmiotowych.

Formy pracy

  • praca indywidualna;

  • praca w parach;

  • praca w grupach;

  • praca całego zespołu klasowego.

Środki dydaktyczne

  • e‑podręcznik;

  • tablica interaktywna, tablety/komputery.

Przebieg lekcji

Przed lekcją

  1. Uczniowie szukają przykładów współczesnych plakatów reklamowych. Przynoszą je na lekcję.

Faza wstępna

  1. Nauczyciel określa cel zajęć, którym jest poznanie szczególnej formy artystycznego wyrazu, jaką jest plakat. Podaje uczniom kryteria sukcesu.

  2. Nauczyciel pyta uczniów, co to jest reklama i jakie ma cele, funkcje oraz cechy. Odpowiedzi uczniów są notowane na tablicy. Analiza kilku z przyniesionych przez uczniów plakatów reklamowych: wskazanie cech i środków wyrazu.

Faza realizacyjna

  1. Wykonanie ćwiczenia 1 w abstrakcie. Uczniowie łączą pojęcia: reklama, afisz, plakat i billboard z ich słownikowymi definicjami. Zwracają uwagę na zakresy znaczeniowe (podobieństwa i różnice).

  2. Uczniowie wyszukują w internecie informacji na temat Polskiej Szkoły Plakatu. Mają za zadanie odnalezienie następujących informacji:
    - data powstania
    - przedstawiciele;
    - wyznaczniki stylu;
    - charakterystyczne środki artystycznego wyrazu.
    Następnie uczniowie w parach rozwiązują ćw. 3. Para, która rozwiąże zadanie prawidłowo jako pierwsza, wygrywa.

  3. Chętny lub wybrany przed lekcją uczeń prezentuje informacje na temat życia i twórczości Alfonsa Muchy oraz sztuki nurtu art nouveau. Uczniowie zapoznają się z plakatami autorstwa Alfonsa Muchy. Wspólnie zastanawiają się, czy mają one cechy plakatu reklamowego we współczesnym rozumieniu.

  4. Uczniowie wykonują ćwiczenia 4, 5 oraz 6 w abstrakcie.

  5. Chętny lub wybrany przez lekcją uczeń prezentuje życie i twórczość Teodora Axentowicza oraz Jana Bulasa. Uczniowie zapoznają się z kolejnymi plakatami. Porównują je z poznanymi już wcześniej dziełami Muchy. Nauczyciel pyta:
    - W czym plakaty Axentowicza oraz Bułasa i Muchy są podobne?
    - W czym się różnią?
    - Skąd wiemy, że wszystkie są plakatami reklamowymi? Dlaczego nie jest to oczywiście dla nas, współczesnych?.

  6. Uczniowie wykonują ćwiczenia nr 7 i 8.

  7. Praca w grupach. Każda grupa tworzy jeden plakat reklamowy, zainspirowany dziełami twórców nurtu Art Nouveau, ale dla odbiorcy współczesnego.

Faza podsumowująca

  1. Nauczyciel zadaje uczniom pytania, np.
    - Co to jest Polska Szkoła Plakatu? Kto do niej należy?
    - Jak myślisz, jak zmieniło się podejście twórców do reklamy i reklamowania przez sto lat?
    - Porównaj cele reklam sprzed stu lat i współczesnych.

Praca domowa

  1. Napisz recenzję plakatów wybranego twórcy nurtu Art Nouveau.

W tej lekcji zostaną użyte m.in. następujące pojęcia oraz nagrania

Pojęcia

poster
poster
RBdmu3lEV73QG
Nagranie dźwiękowe słówka "poster".

plakat

print
print
RViWgtdgdeV8S
Nagranie dźwiękowe słówka "print".

odbitka

Art Nouveau
Art Nouveau
RMsQTmphUYcoB
Nagranie dźwiękowe słówka "Art Nouveau".

secesja

chromolithograph
chromolithograph
Rk9rbmdlWBkyP
Nagranie dźwiękowe słówka "chromolithograph".

chromolitografia

lithograph
lithograph
RockYbehpRq9U
Nagranie dźwiękowe słówka "lithograph".

litografia

entertainment
entertainment
RiOUFShVYI8po
Nagranie dźwiękowe słówka "entertainment".

rozrywka

ornament
ornament
R1az6j6vKSMiN
Nagranie słówka: ornament.

ornament

applied graphic
applied graphic
RHHIledWz5I2j
Nagranie dźwiękowe słówka "applied graphics".

grafika użytkowa

arabesque
arabesque
R12P0rzR8EEId
Nagranie dźwiękowe słówka "arabesque".

arabeska

Byzantine motif
Byzantine motif
R1RosMrCHGT4v
Nagranie dźwiękowe słówka "Byzantine motif".

motyw bizantyjski

connoisseur
connoisseur
R1EfINNwZUTrv
Nagranie dźwiękowe słówka "connoisseur".

koneser

Teksty i nagrania

R1Ho9TGp7DJIg
Wysłuchaj nagrania abstraktu i zastanów się, czego jeszcze chciałbyś się dowiedzieć w związku z tematem lekcji.

Artists in the service of advertising

Illustrated posters have started to be created in the second half of the 19th century along with the development of chromolithography that not only allowed the colour to be introduced to placards but also to combine illustration with a text. Posters appeared in big cities during the Industrial Revolution. A need to inform the society about cultural events (plays, concerts, exhibitions and charity events) arose as well as to advertise fashionable goods and services.

Alfons Mucha (1860‑1939) was a Czech painter, illustrator and designer of posters, advertisements, calendars, magazine covers, sculptures and jewellery. The creator of an innovative and admired le style Mucha that embodied the principles of the French Art Nouveau. In the years 1893‑1903, he worked in Paris and achieved a remarkable success. In 1902 he published a book of design for artists and craftsmen. Mucha was deeply interested in symbolism, mysticism and theosophy. He also belonged to Masonry. Decorative panneaux: The Seasons (1896), Zodiac (1896), The Arts (1898), The Times of the Day (1899), The Precious Stones (1900) as well as a monumental oil painting series The Slav Epic (1912‑1926) are some of his most famous works. The artist used chromolithography technique.

The poster of the play Gismonda (picture no.1) ordered by Sarah Bernhardt - the queen of the Parisian theatre, was essential for Mucha's career. It resulted in a long‑standing lucrative contract with the actress, in fame and financial reward. It was a ground‑breaking project, totally different from the previous placards because of its original narrow, vertical shape. The artist drew an idealized portrait of the actress on a scale 1:1. Instead of using vivid contrastive colours he chose refined pastel colour scheme.

Pictures no.2 and no.3 show the images of beautiful sensual women with long flowing hair and dreamy eyes, typical for Mucha style, that attract the viewer's attention. The women's heads were usually encircled with a semicircle filled with flowery ornaments, their apparel was decorated with an arabesque. He drew his inspirations from Byzantine, Celtic, Japanese and Slavic art as well as from Rococo.

The 1st International Poster Exhibition took place in Cracow in 1898. A year before, in the same place, The Society of Polish Artists „Sztuka” was established. The exquisite artists Józef Chełmoński, Teodor Axentowicz and Józef Mehoffer were some of its members. Picture no.1 shows one of the most recognizable Modernist placards created by Teodor Axentowicz, the author of subtle, pastel female portraits and folklore paintings. In the poster there is a beautiful ginger‑haired muse with a laurel on her head. The artist used a black bold line to paint it which brings out the woman beauty.

Picture no.2 shows a placard designed by Jan Bulas, a painter, printmaker and book illustrator. The decorative motif used here comprises dry thistles that make it expressive and graphic. The similar style of vegetal ornaments in the shape of vignettes or decorative initials was used by the most comprehensive Modernist artist - Stanisław Wyspiański. He drew his inspiration from the acknowledged French illustrator and poster designer – Eugene Grasset.