you will talk and discuss topics from the given themes;
you will consolidate the material from the lessons: „Enlightenment - new trends in science, literature, architecture and art”, „A new power - Prussia”, „The Saxon Era - The Wettin Poland”, „The Great Sejm and the adoption of the Constitution of 3 May”, „Targowicka Confederation”;
you will consolidate the vocabulary learned during the lesson.
Before the lesson
R1YewxZrlEkCl
Ułóż trzy pytania quizowe odnoszące się do abstraktu i daj je do rozwiązania swoim kolegom i koleżankom.
Ułóż trzy pytania quizowe odnoszące się do abstraktu i daj je do rozwiązania swoim kolegom i koleżankom.
Arrange a crossword, whose main password will be related to the content of lesson „Enlightenment - new trends in science, literature, architecture and art”
Repetition
Exercise 1
Wysłuchaj nagrania abstraktu, wyodrębnij jego części i nadaj im tytuły.
Wysłuchaj nagrania abstraktu, wyodrębnij jego części i nadaj im tytuły.
Listen to the recording and write down questions you could ask your friend or colleague to check if he understood the text read. Also note the expected answers.
Opponents of the reforms and the Constitution of the 3rd of May: Szczęsny Potocki, Ksawery Branicki and Seweryn Rzewuski decided to turn to Catherine II with a proposal to set up a confederation which would oppose the reforms. The Confederation officially established in 1792 in Targowica led to a war between the supporters and opponents of the Constitution. The imbalance in strength was evident, as Russian troops arrived to assist the supporters of Targowica. The King, aiming to preserve any small elements of reform, decided to seek an agreement with Catherine. She immediately demanded to be admitted to the Targowica Confederation, which Poniatowski consented to on July 23rd, 1792. The monarch's hopes of saving the last remnants of progress proved to be an illusion and Catherine, together with King Frederick II of Prussia, carried out the Second Partition of Poland.
R1UqadsmizPp0
Wykonaj zadanie zgodnie z poleceniem.
Wykonaj zadanie zgodnie z poleceniem.
Wysłuchaj nagrań słówek w słowniczku i naucz się ich prawidłowej wymowy.
Wysłuchaj nagrań słówek w słowniczku i naucz się ich prawidłowej wymowy.
Exercise 2
Complete a multiple‑choice test question about the text below.
The death of John III Sobieski in 1696 left Poland in a period of interregnum, during which, as it would turn out later, the nobility would elect the king without the assistance of foreign militaries for the last time in history. A double election took place. In the end, the struggle for the throne was won by the Saxon elector Frederick, who assumed the name of Augustus II. The Polish‑Saxon union ostensibly created a robust regional power. The King pursued an active foreign policy. He reclaimed the Podole region, previously lost to Turkey, and he joined the war against Sweden on Russia's side. The war ended with Sweden taking Poland over and deposing Augustus II. The invaders handed the throne to Stanisław Leszczyński. This led to a civil war. After having defeated Augustus II, the King of Sweden decided to attack Russia directly. He sent his armed forces towards Moscow. The decisive clash took place in the Battle of Poltava in 1709. The Swedish army was defeated, and the Swedish King escaped to Turkey. This, in turn, permitted Augustus II to reclaim the throne. After his death, the throne was taken over by his son, Augustus III (1733). His rule saw peace in the country, though it also brought the weakening of Poland on the international stage. The ruler was rarely present in the country, and he did not take great care of its military power either, devoting himself too much to the development of arts and culture. It was during his reign that the famous phrase During the era of the Saxon king let yourself go with eating and drinking! has been coined.
R12XrQlaCv0oz
Na podstawie powyższego tekstu, ułóż cztery pytania wielokrotnego wyboru.
Na podstawie powyższego tekstu, ułóż cztery pytania wielokrotnego wyboru.
Multiple-choice test question
Question: ...
...
...
...
...
Task 1
Kosztem jakich ziem nastąpił wzrost terytorialny Brandenburgii‑Prus? Poszukaj informacji w dostępnych ci źródłach (np. w internecie, encyklopedii lub specjalistycznych publikacjach).
Kosztem jakich ziem nastąpił wzrost terytorialny Brandenburgii‑Prus? Poszukaj informacji w dostępnych ci źródłach (np. w internecie, encyklopedii lub specjalistycznych publikacjach).
Using the map, indicate the stages in the territorial development of Brandenburg firstly, then Prussia, from 1600‑1795.
R3AH4kJaTELEC
Grafika mapy przedstawiającej rozwój posiadłości Hohenzollernów.
Development of the Hohenzollern estates
Source: Krystian Chariza i zespół.
RL1sHtkLVcPGJ
Exercise 3
Match the pairs: English words and Polish definitions. crown land Możliwe odpowiedzi: 1. powołana w 1775 roku najwyższa władza administracyjna Rzeczypospolitej; dokonał tego sejm rozbiorowy, 2. uporządkowanie licznych przepisów prawa w danej dziedzinie przez zastąpienie ich jednym nowym aktem prawnym, który staje się podstawowym źródłem prawa, 3. zasada ustrojowa Rzeczypospolitej Obojga Narodów, dająca prawo każdemu z posłów biorących udział w obradach Sejmu do zerwania go i unieważnienia podjętych na nim uchwał., 4. przedstawiciel większego miasta, wysyłany na sejm w celu przedstawienia postulatów mieszczan, 5. dawna określenie na prawo stanowione przez sejm, 6. dobra królewskie (majątki ziemskie, miasta) w dawnej rzeczypospolitej codification Możliwe odpowiedzi: 1. powołana w 1775 roku najwyższa władza administracyjna Rzeczypospolitej; dokonał tego sejm rozbiorowy, 2. uporządkowanie licznych przepisów prawa w danej dziedzinie przez zastąpienie ich jednym nowym aktem prawnym, który staje się podstawowym źródłem prawa, 3. zasada ustrojowa Rzeczypospolitej Obojga Narodów, dająca prawo każdemu z posłów biorących udział w obradach Sejmu do zerwania go i unieważnienia podjętych na nim uchwał., 4. przedstawiciel większego miasta, wysyłany na sejm w celu przedstawienia postulatów mieszczan, 5. dawna określenie na prawo stanowione przez sejm, 6. dobra królewskie (majątki ziemskie, miasta) w dawnej rzeczypospolitej Permanent Council Możliwe odpowiedzi: 1. powołana w 1775 roku najwyższa władza administracyjna Rzeczypospolitej; dokonał tego sejm rozbiorowy, 2. uporządkowanie licznych przepisów prawa w danej dziedzinie przez zastąpienie ich jednym nowym aktem prawnym, który staje się podstawowym źródłem prawa, 3. zasada ustrojowa Rzeczypospolitej Obojga Narodów, dająca prawo każdemu z posłów biorących udział w obradach Sejmu do zerwania go i unieważnienia podjętych na nim uchwał., 4. przedstawiciel większego miasta, wysyłany na sejm w celu przedstawienia postulatów mieszczan, 5. dawna określenie na prawo stanowione przez sejm, 6. dobra królewskie (majątki ziemskie, miasta) w dawnej rzeczypospolitej plenipotentiary Możliwe odpowiedzi: 1. powołana w 1775 roku najwyższa władza administracyjna Rzeczypospolitej; dokonał tego sejm rozbiorowy, 2. uporządkowanie licznych przepisów prawa w danej dziedzinie przez zastąpienie ich jednym nowym aktem prawnym, który staje się podstawowym źródłem prawa, 3. zasada ustrojowa Rzeczypospolitej Obojga Narodów, dająca prawo każdemu z posłów biorących udział w obradach Sejmu do zerwania go i unieważnienia podjętych na nim uchwał., 4. przedstawiciel większego miasta, wysyłany na sejm w celu przedstawienia postulatów mieszczan, 5. dawna określenie na prawo stanowione przez sejm, 6. dobra królewskie (majątki ziemskie, miasta) w dawnej rzeczypospolitej constitution Możliwe odpowiedzi: 1. powołana w 1775 roku najwyższa władza administracyjna Rzeczypospolitej; dokonał tego sejm rozbiorowy, 2. uporządkowanie licznych przepisów prawa w danej dziedzinie przez zastąpienie ich jednym nowym aktem prawnym, który staje się podstawowym źródłem prawa, 3. zasada ustrojowa Rzeczypospolitej Obojga Narodów, dająca prawo każdemu z posłów biorących udział w obradach Sejmu do zerwania go i unieważnienia podjętych na nim uchwał., 4. przedstawiciel większego miasta, wysyłany na sejm w celu przedstawienia postulatów mieszczan, 5. dawna określenie na prawo stanowione przez sejm, 6. dobra królewskie (majątki ziemskie, miasta) w dawnej rzeczypospolitej liberum veto Możliwe odpowiedzi: 1. powołana w 1775 roku najwyższa władza administracyjna Rzeczypospolitej; dokonał tego sejm rozbiorowy, 2. uporządkowanie licznych przepisów prawa w danej dziedzinie przez zastąpienie ich jednym nowym aktem prawnym, który staje się podstawowym źródłem prawa, 3. zasada ustrojowa Rzeczypospolitej Obojga Narodów, dająca prawo każdemu z posłów biorących udział w obradach Sejmu do zerwania go i unieważnienia podjętych na nim uchwał., 4. przedstawiciel większego miasta, wysyłany na sejm w celu przedstawienia postulatów mieszczan, 5. dawna określenie na prawo stanowione przez sejm, 6. dobra królewskie (majątki ziemskie, miasta) w dawnej rzeczypospolitej
Match the pairs: English words and Polish definitions. crown land Możliwe odpowiedzi: 1. powołana w 1775 roku najwyższa władza administracyjna Rzeczypospolitej; dokonał tego sejm rozbiorowy, 2. uporządkowanie licznych przepisów prawa w danej dziedzinie przez zastąpienie ich jednym nowym aktem prawnym, który staje się podstawowym źródłem prawa, 3. zasada ustrojowa Rzeczypospolitej Obojga Narodów, dająca prawo każdemu z posłów biorących udział w obradach Sejmu do zerwania go i unieważnienia podjętych na nim uchwał., 4. przedstawiciel większego miasta, wysyłany na sejm w celu przedstawienia postulatów mieszczan, 5. dawna określenie na prawo stanowione przez sejm, 6. dobra królewskie (majątki ziemskie, miasta) w dawnej rzeczypospolitej codification Możliwe odpowiedzi: 1. powołana w 1775 roku najwyższa władza administracyjna Rzeczypospolitej; dokonał tego sejm rozbiorowy, 2. uporządkowanie licznych przepisów prawa w danej dziedzinie przez zastąpienie ich jednym nowym aktem prawnym, który staje się podstawowym źródłem prawa, 3. zasada ustrojowa Rzeczypospolitej Obojga Narodów, dająca prawo każdemu z posłów biorących udział w obradach Sejmu do zerwania go i unieważnienia podjętych na nim uchwał., 4. przedstawiciel większego miasta, wysyłany na sejm w celu przedstawienia postulatów mieszczan, 5. dawna określenie na prawo stanowione przez sejm, 6. dobra królewskie (majątki ziemskie, miasta) w dawnej rzeczypospolitej Permanent Council Możliwe odpowiedzi: 1. powołana w 1775 roku najwyższa władza administracyjna Rzeczypospolitej; dokonał tego sejm rozbiorowy, 2. uporządkowanie licznych przepisów prawa w danej dziedzinie przez zastąpienie ich jednym nowym aktem prawnym, który staje się podstawowym źródłem prawa, 3. zasada ustrojowa Rzeczypospolitej Obojga Narodów, dająca prawo każdemu z posłów biorących udział w obradach Sejmu do zerwania go i unieważnienia podjętych na nim uchwał., 4. przedstawiciel większego miasta, wysyłany na sejm w celu przedstawienia postulatów mieszczan, 5. dawna określenie na prawo stanowione przez sejm, 6. dobra królewskie (majątki ziemskie, miasta) w dawnej rzeczypospolitej plenipotentiary Możliwe odpowiedzi: 1. powołana w 1775 roku najwyższa władza administracyjna Rzeczypospolitej; dokonał tego sejm rozbiorowy, 2. uporządkowanie licznych przepisów prawa w danej dziedzinie przez zastąpienie ich jednym nowym aktem prawnym, który staje się podstawowym źródłem prawa, 3. zasada ustrojowa Rzeczypospolitej Obojga Narodów, dająca prawo każdemu z posłów biorących udział w obradach Sejmu do zerwania go i unieważnienia podjętych na nim uchwał., 4. przedstawiciel większego miasta, wysyłany na sejm w celu przedstawienia postulatów mieszczan, 5. dawna określenie na prawo stanowione przez sejm, 6. dobra królewskie (majątki ziemskie, miasta) w dawnej rzeczypospolitej constitution Możliwe odpowiedzi: 1. powołana w 1775 roku najwyższa władza administracyjna Rzeczypospolitej; dokonał tego sejm rozbiorowy, 2. uporządkowanie licznych przepisów prawa w danej dziedzinie przez zastąpienie ich jednym nowym aktem prawnym, który staje się podstawowym źródłem prawa, 3. zasada ustrojowa Rzeczypospolitej Obojga Narodów, dająca prawo każdemu z posłów biorących udział w obradach Sejmu do zerwania go i unieważnienia podjętych na nim uchwał., 4. przedstawiciel większego miasta, wysyłany na sejm w celu przedstawienia postulatów mieszczan, 5. dawna określenie na prawo stanowione przez sejm, 6. dobra królewskie (majątki ziemskie, miasta) w dawnej rzeczypospolitej liberum veto Możliwe odpowiedzi: 1. powołana w 1775 roku najwyższa władza administracyjna Rzeczypospolitej; dokonał tego sejm rozbiorowy, 2. uporządkowanie licznych przepisów prawa w danej dziedzinie przez zastąpienie ich jednym nowym aktem prawnym, który staje się podstawowym źródłem prawa, 3. zasada ustrojowa Rzeczypospolitej Obojga Narodów, dająca prawo każdemu z posłów biorących udział w obradach Sejmu do zerwania go i unieważnienia podjętych na nim uchwał., 4. przedstawiciel większego miasta, wysyłany na sejm w celu przedstawienia postulatów mieszczan, 5. dawna określenie na prawo stanowione przez sejm, 6. dobra królewskie (majątki ziemskie, miasta) w dawnej rzeczypospolitej
Match the pairs: English words and Polish definitions.
dawna określenie na prawo stanowione przez sejm, powołana w 1775 roku najwyższa władza administracyjna Rzeczypospolitej; dokonał tego sejm rozbiorowy, przedstawiciel większego miasta, wysyłany na sejm w celu przedstawienia postulatów mieszczan, zasada ustrojowa Rzeczypospolitej Obojga Narodów, dająca prawo każdemu z posłów biorących udział w obradach Sejmu do zerwania go i unieważnienia podjętych na nim uchwał., dobra królewskie (majątki ziemskie, miasta) w dawnej rzeczypospolitej, uporządkowanie licznych przepisów prawa w danej dziedzinie przez zastąpienie ich jednym nowym aktem prawnym, który staje się podstawowym źródłem prawa
crown land
codification
Permanent Council
plenipotentiary
constitution
liberum veto
Keywords
elector, Confederation, Treaty of the Three Black Eagles, Silent Sejm, constitution of May 3, liberum veto, Malcontents
Wolnomularstwo – etyczny ruch ponadnarodowy i wchodzące w jego skład zamknięte stowarzyszenia (tj. posiadające utajniony skład osobowy, ale jawne zasady i programy organizacji), mające na celu duchowe doskonalenie jednostki, zbratanie wszystkich ludzi i walkę z przesądami. Występuje przeciwko nierówności prawnej, nietolerancji, szowinizmowi i stosowaniu przemocy w stosunkach międzyludzkich. W miarę możliwości finansowych świadczy pomoc na rzecz organizacji dobroczynnych, instytucji oświatowych oraz prowadzonych przez nie badań naukowych; inaczej: wolnomularstwo.
Metresa – w społeczeństwach, w których małżeństwa zawierano z powodów ekonomicznych czy też politycznych, metresy spełniały rolę dobrowolnie wybranej, nieumówionej partnerki, nie tylko w życiu seksualnym
Synkretyzm – połączenie różnych, często rozbieżnych i sprzecznych poglądów; wyznawanie zasad lub wierzeń obejmujących odległe od siebie elementy pozornie lub rzeczywiście wzajemnie sprzecznych
Wielka podróż – typ podróży w jaką wyruszali młodzi arystokraci i intelektualiści europejscy, w celu dokształcenia się, zdobycia wiedzy o świecie i kulturze
Konfederacja - związek zawierany na pewien okres przez szlachtę (lub miasta) dla osiągnięcia określonych celów politycznych; jej członkowie dążyli do wymuszenia na władzy określonych postulatów, lub działali w jej zastępstwie.
Traktat trzech czarnych orłów – inaczej Loewenwolda - przymierze zawarte w grudniu 1732 roku przez Rosję, Prusy i Austrię zakładające wspólną politykę mocarstw wobec Rzeczpospolitej służące jej osłabieniu.
Sejm niemy – jednodniowy sejm obradujący w lutym 1717 r. w Warszawie. Został nazwany „niemym” z powodu niedopuszczenia posłów do głosu z obawie przed zerwaniem obrad.
Kodyfikacja – uporządkowanie licznych przepisów prawa w danej dziedzinie przez zastąpienie ich jednym nowym aktem prawnym, który staje się podstawowym źródłem prawa
Czarna procesja – nazwa wydarzenia z 2 grudnia 1789 roku, gdy przedstawiciele 141 miast królewskich w Rzeczypospolitej udali się do Warszawy, aby zamanifestować swoje poparcie dla obozu reform Sejmu Czteroletniego.
Konstytucja 3 maja – inaczej Ustawa Rządowa; była to pierwsza w Europie, a druga w świecie ustawa zasadnicza, uchwalona przez Sejm Czteroletni (1788‑1792)
Malkontentci – negatywne, potoczne określenie środowisk opozycyjnych w stosunku do dworu królewskiego, używane w XVII–XVIII w.; dosłownie: niezadowoleni