Harmonia głosów. Renesansowa wizja ładu w muzyce sakralnej
Dla ciekawskich
Renesans – odrodzenie harmonii człowieka, sztuki i ducha
Przełom kulturalny, który dokonał się w XV wieku, jest również jednym z takich wydarzeń. Włoscy twórcy nazwali je renesansem – odrodzeniem sztuki, które jak uważali, nastąpić miało po upadku kultury w wiekach średnich i stanowiło powrót do antycznych ideałów kultu człowieka i harmonii ludzkiego ciała. Nie odwracali się oni jednak od Boga. Wierzyli, że nauka i studia nad dorobkiem starożytnych pozwolą im rozwiązać problemy trawiące Kościół i zbudować społeczeństwo rządzone sprawiedliwie i żyjące w pokoju. To dzięki humanistom, bo tak nazywali się przedstawiciele najważniejszego prądu doby renesansu, rozwinęła się nauka, odrodziło zainteresowanie antykiem i wiedzą minionych wieków. Mieli oni wielki wpływ na kulturę i sztukę, której twórcy w uwielbieniu dla człowieczego piękna ukazywali ciało ludzkie w najdrobniejszych szczegółach, kładąc nacisk na realizm i dokładność. Do najsłynniejszych twórców zaliczamy Leonarda da Vinci, Michała Anioła, Tycjana, Rafaela i Albrechta Dürera. Ich dzieła do dzisiaj są wyrazem doskonałego kunsztu i niezwykłego realizmu, stanowiąc wspaniałe przykłady ludzkiego geniuszu i dziedzictwa zamierzchłych czasów.
Renesans w pigułce – odrodzenie antyku i narodziny nowoczesnego humanizmu
Przełom kulturalny, który rozpoczął się w XV wieku nosi nazwę renesans (łac. renascire – odrodzić się).
Zapoczątkowany został przez włoskich twórców, co wynikało z łatwego dostępu do dzieł antycznych oraz pojawieniem się tam nowych idei – efektu zachodzących w Italii procesów społeczno‑politycznych.
Prądem umysłowym, który dał początek nowej epoce był humanizm, rozumiany jako odrodzenie się zainteresowania studiami nad kulturą antyku oraz kultem człowieka.
Twórcy okresu odrodzenia nie odwracali się od religii i Boga. Uważali, że nauka powinna prowadzić do odnowy moralnej i naprawy tego, co złe w Kościele.
Do wybitnych myślicieli renesansu zaliczamy m.in. Erazma z Rotterdamu, Thomasa More'a i Niccolo Machiavellego.
W sztuce renesansowej, filozofii i literaturze nawiązywano do osiągnięć starożytności. Artyści w swoich dziełach stosowali zasadę harmonii, a postacie ludzkie przedstawiali z idealnymi proporcjami ciała. Do najwybitniejszych artystów zaliczamy Leonarda da Vinci, Rafaela Santi, Tycjana, Michała Anioła, Albrechta Dürera.
Ideałem renesansowym był wszechstronnie wykształcony człowiek o licznych talentach i rozległej wiedzy z wielu dziedzin. Wśród takich osób należy wymienić wspomnianego już Leonarda da Vinci czy Mikołaja Kopernika i Galileusza – wielkie umysły w historii nauki.
Biblioteka muzyczna
Nagranie dostępne pod adresem https://zpe.gov.pl/a/DDEKVN1DV
Utwór muzyczny Ego sum pastor bonus autorstwa Wacława z Szamotuł w wykonaniu Chóru Radia Wrocław pod dyrekcją Stanisława Krukowskiego. Kompozycja ma umiarkowane tempo. Cechuje ją radosny, podniosły charakter,
Nagranie dostępne pod adresem https://zpe.gov.pl/a/DDEKVN1DV
Utwór muzyczny: Johannes Ockeghem, Kyrie z „Missa l’homme armé”, na cztery głosy. Kompozycja posiada spokojne tempo. Cechuje się majestatycznym charakterem.
Nagranie dostępne pod adresem https://zpe.gov.pl/a/DDEKVN1DV
Utwór: Johannes Ockeghem, „Requiem” – Introit, wykonanie: Muzycy z Akademii Muzycznej im. Feliksa Nowowiejskiego w Bydgoszczy. Kompozycja posiada wolne tempo. Cechuje się spokojnym charakterem.
Nagranie dostępne pod adresem https://zpe.gov.pl/a/DDEKVN1DV
Utwór: Clemens non Papa, „Missa pro defunctis” - Communio. Kompozycja posiada wolne tempo. Cechuje się spokojnym charakterem.
Nagranie dostępne pod adresem https://zpe.gov.pl/a/DDEKVN1DV
Utwór: Cristobal de Morales, „Missa pro defunctis” – Introit. Kompozycja posiada wolne tempo. Cechuje się spokojnym charakterem.