R9Pod7CFiZhPD1
Gatunki instrumentalne baroku - suita barokowa

Wyznaczniki nowych kompozycji (system równomiernie temperowany, styl Bel canto, formy ewolucyjne i wariacyjne)

Źródło: online-skills, licencja: CC0.
bg‑yellow

Dla ciekawskich

Zasady strojenia fortepianów i pianin

Strojenie instrumentów jest czynnością niezwykle ważną. Dzięki strojeniu nadajemy dźwiękom pożądaną częstotliwość, która przekłada się na odbiór muzyki przez grającego oraz słuchacza.

Aby strojenie pianina czy fortepianu zostało wykonane perfekcyjnie, należy poznać zasady strojenia, rozmaite aplikacje wspomagające, narzędzia oraz techniki pracy stroiciela.

1. Mapa myśli - wyjaśnienie pojęć

1
Strojenie
R9QrnaIlsQEWI
Zawartość nagrania audio jest tożsama z treścią znajdującą się poniżej nagrania.

Pianina i fortepiany należy stroić raz lub dwa razy do roku, szczególnie gdy instrument jest regularnie używany, ale również, gdy był transportowany lub kiedy zmieniały się warunki panujące w pomieszczeniu. Instrumenty, które używane są bez przerwy np. w szkołach muzycznych czy akademiach muszą strojone być częściej, czyli w miarę potrzeby.

Jednym z systemów stosowanych podczas strojenia pianin i fortepianów jest system kwintowo‑kwartowy. Jest to system, w którym interwał kwinty zmniejszamy, zaś kwarty zwiększamy. Natomiast interwały tercja i seksta są najczęściej wykorzystywane do sprawdzania nastrojonych już wcześniej dźwięków systemem kwintowo‑kwartowym.

Wiele ciekawostek o strojeniu znajdziesz w filmie edukacyjnym „Zasady strojenia fortepianów i pianin. Część 1”.

Strojenie strojem równomiernie temperowanym
RKzJHJNLtKdLO
Zawartość nagrania audio jest tożsama z treścią znajdującą się poniżej nagrania.

Strój równomiernie temperowany to system kwintowo‑kwartowy, gdzie interwał kwinty zmniejszamy, zaś kwarty zwiększamy. Strojenie to, stosowane w pianinach i fortepianach, ma na celu wyregulowanie wysokości dźwięków w oktawie od a małego do a razkreślnego, aby następnie dzięki tym dźwiękom zestroić pozostałe struny w całym instrumencie.

Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej, obejrzyj film edukacyjny „Zasady strojenia fortepianów i pianin. Część 1” oraz film instruktażowy „Zasady strojenia fortepianów i pianin strojem równomiernie temperowanym”.

Cwikowanie
R9xBWGax3hW4U
Zawartość nagrania audio jest tożsama z treścią znajdującą się poniżej nagrania.

Cwikowanie to dwa pierwsze strojenia wykonywane ręcznie przy użyciu np. kostki gitarowej, tak zwanego piórka, oraz klucza stroicielskiego. Proces ten polega na podciągnięciu wszystkich strun na odpowiednią wysokość właściwego stroju.

Wszystkie tajniki cwikowania poznasz dzięki obejrzeniu filmu edukacyjnego „Zasady strojenia fortepianów i pianin. Część 1”.

Kliny
RDUgfEq9G5GJo
Zawartość nagrania audio jest tożsama z treścią znajdującą się poniżej nagrania.

Kliny to narzędzia używane podczas strojenia fortepianu lub pianina. Przy pomocy klinów tłumimy wybrane dźwięki podczas oddzielania ich w poszczególnych chórach.

R1VkaIxCU2vFq
Kliny
Źródło: Akademia Finansów i Biznesu Vistula, licencja: CC BY 3.0.

Jeśli chcesz zobaczyć jak działają kliny obejrzyj film edukacyjny „Zasady strojenia fortepianów i pianin. Część 1”.

Urządzenia elektroniczne/generatory dźwięku (tuner elektroniczny)
RBXZLAT4SjYHE
Zawartość nagrania audio jest tożsama z treścią znajdującą się poniżej nagrania.

Przyrządy oraz urządzenia pomiarowe wspomagające strojenie bywają bardzo pomocne podczas pracy stroiciela. Nie wszyscy z nich korzystają, choć w rzeczywistości bardzo pomagają podczas operacji strojenia. Tuner elektroniczny to zazwyczaj małe, podręczne urządzenie, które za pomocą wbudowanych głośników wysyła żądany dźwięk i czasami ułatwia strojenie instrumentów.

R1NdcPks2noBl
Przykładowy tuner elektroniczny
Źródło: Akademia Finansów i Biznesu Vistula, licencja: CC BY 3.0.

Wiele ciekawostek o takich urządzeniach znajdziesz w filmie instruktażowym „Przyrządy i urządzenia pomiarowe oraz aplikacje wspomagające strojenie fortepianów i pianin”.

Kamerton
ReBcprHrQxKVz
Zawartość nagrania audio jest tożsama z treścią znajdującą się poniżej nagrania.

Kamerton to przyrząd, którego zadaniem jest wygenerowanie dźwięku. Służy do wyznaczania wzorcowej wysokości dla dźwięku a¹ (a razkreślne) o częstotliwości 440 Hz (herców).

Rjc7cDGX3vZ5Y
Kamerton
Źródło: Akademia Finansów i Biznesu Vistula, licencja: CC BY 3.0.
Kołki stroikowe
R1Dm726h0j9e0
Zawartość nagrania audio jest tożsama z treścią znajdującą się poniżej nagrania.

Ważnym elementem podczas strojenia są kołki stroikowe, które wchodzą w skład zespołu ramy żeliwnej. Nawinięte na nie struny podciągane lub poluźniane są za pomocą klucza stroicielskiego, który powoduje obracanie się kołka wokół własnej osi.

R4SahjyVyGENt
Kołki stroikowe
Źródło: Akademia Finansów i Biznesu Vistula, licencja: CC BY 3.0.

Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej o roli kołków stroikowych obejrzyj film edukacyjny „Zasady strojenia fortepianów i pianin. Część 1”.

Intonierka
RME023JNpbVXL
Zawartość nagrania audio jest tożsama z treścią znajdującą się poniżej nagrania.

Intonierka to specjalne narzędzie mające kształt rękojeści, na której są osadzone igły używane do nakłuwania filcu młotków fortepianu lub pianina podczas intonacji.

R5CgZPpfkoM41
Intonierka
Źródło: Akademia Finansów i Biznesu Vistula, licencja: CC BY 3.0.
Klucz stroicielski
RaSfAZYSY1WSE
Zawartość nagrania audio jest tożsama z treścią znajdującą się poniżej nagrania.

Klucz stroicielski to rodzaj klucza nasadowego, który ma najczęściej specjalną końcówkę w kształcie ośmioramiennej gwiazdy.

R15nX41NO6sTX
Klucz stroicielski
Źródło: Akademia Finansów i Biznesu Vistula, licencja: CC BY 3.0.
Szaberka
R1ejZkJDKSpvB
Zawartość nagrania audio jest tożsama z treścią znajdującą się poniżej nagrania.

To zazwyczaj drewniana listewka z naklejonym po obu stronach papierem ściernym odpowiedniej gradacji. Służy do szarfowania (szlifowania) filcu młotkowego w celu nadania młotkom odpowiedniego profilu.

R4IBhyMYTuyHf
Szaberka
Źródło: Akademia Finansów i Biznesu Vistula, licencja: CC BY 3.0.
Aplikacje wspomagające strojenie
R1Z6TKkQwzPwb
Zawartość nagrania audio jest tożsama z treścią znajdującą się poniżej nagrania.

Aplikacje działają podobnie do urządzeń elektronicznych, z których można korzystać w czasie strojenia. To systemy, które można wgrać na dany nośnik i swobodnie stosować podczas regulacji dźwięków w pianinach czy fortepianach.

Wiele ciekawostek o aplikacjach pomocnych w strojeniu fortepianów i pianin znajdziesz w filmie instruktażowym „Przyrządy i urządzenia pomiarowe oraz aplikacje wspomagające strojenie fortepianów i pianin” oraz w filmie edukacyjnym „Zasady strojenia fortepianów i pianin. Część 2”.

Intonacja
RnkTH4zY9sgRT
Zawartość nagrania audio jest tożsama z treścią znajdującą się poniżej nagrania.

Intonacja jest to proces zabiegów mających na celu zmianę barwy dźwięku. W fortepianie lub w pianinie intonację wykonuje się jako wstępną oraz końcową czynność, zaraz po strojeniu ostatecznym.

Nakłuwanie
R1XNYNswQWhYm
Zawartość nagrania audio jest tożsama z treścią znajdującą się poniżej nagrania.

Nakłuwanie to proces, który odbywa się z użyciem specjalnego narzędzia, czyli intonierki i polega na nakłuwaniu filców młotkowych w celu ich zmiękczenia.

Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej o nakłuwaniu obejrzyj film instruktażowy „Zagadnienia dotyczące intonacji”.

Intonacja wstępna
R1e40ZSmpR2MO
Zawartość nagrania audio jest tożsama z treścią znajdującą się poniżej nagrania.

Intonacja wstępna to część intonacji młotków fortepianowych i pianinowych polegająca na nakłuwaniu główki młotka w miejscu tak zwanego brzucha, w celu uzyskania swojego rodzaju efektu zderzaka.

Jeśli chcesz zgłębić tajniki intonacji wstępnej obejrzyj film instruktażowy „Zagadnienia dotyczące intonacji”.

Szarfowanie
R1Y5PYYCQbvZw
Zawartość nagrania audio jest tożsama z treścią znajdującą się poniżej nagrania.

Szarfowanie to usuwanie filcu z młotków i nadawanie im pożądanego kształtu, które odbywa się za pomocą szaberki lub pasków papieru ściernego.

Jeśli chcesz zgłębić tajniki szarfowania obejrzyj film instruktażowy „Zagadnienia dotyczące intonacji”.

Intonacja ostateczna
R1EFlaqKjDUbq
Zawartość nagrania audio jest tożsama z treścią znajdującą się poniżej nagrania.

Intonacja ostateczna przeprowadzana jest w celu nadania ostatecznej barwy dźwięku.

Jeśli chcesz zgłębić tajniki intonacji ostatecznej obejrzyj film instruktażowy „Zagadnienia dotyczące intonacji”.

Impregnacja
RSuk6v5wOi0sR
Zawartość nagrania audio jest tożsama z treścią znajdującą się poniżej nagrania.

Impregnowanie, czyli zalewanie lub inaczej podlewanie główek młotkowych, to proces mający na celu utwardzenie filcu, co skutkuje bardziej ostrym dźwiękiem.

Jeśli chcesz zgłębić zagadnienie impregnacji obejrzyj film instruktażowy „Zagadnienia dotyczące intonacji”.

Motyw B‑A‑C‑H w pracach kompozytorów romantyzmu

W galerii mediów przy każdym kompozytorze odnajdziesz krótkie informacje na temat wykorzystania przez nich motywu z nazwiskiem Jana Sebastiana Bacha.

bg‑yellow

Biblioteka muzyczna