Dostosowania w zakresie formułowania poleceń i instrukcji
Polecenia należy podawać naturalnym głosem, z wyraźną artykulacją i w niezbyt szybkim tempie. W razie potrzeby należy powtórzyć lub uprościć polecenie (przeformułować je, używając synonimicznych określeń, zdania złożone zamienić na pojedyncze).
Polecenia powinny być krótkie i jednoznaczne. Zdania w instrukcji mogą być współrzędnie złożone (na przykład: Połącz kropki i pokoloruj je). Należy jednak unikać zdań o bardziej skomplikowanej składni czy wielokrotnie złożonych (na przykład: zamiast polecenia: Pokoloruj drzewo, które jest najwyższe, wystarczy polecenie: Pokoloruj najwyższe drzewo).
Instrukcje i wyjaśnianie słów/wyrażeń powinny być wspierane komunikacją niewerbalną – gestem, ilustracjami lub schematycznymi rysunkami.
W instrukcjach należy unikać wyrażeń frazeologicznych czy przenośni, które mogą być trudne dla uczących się języka.
W instrukcji nie opisujemy, co będziemy robić, lecz konkretnie pokazujemy dziecku, jak ma wykonać zadanie. Budujemy „rusztowanie” ułatwiające wykonanie zadania.
Po podaniu instrukcji warto sprawdzić, czy dziecko potrafi wykonać zadanie. Sprawdzamy to poprzez pytanie: Powiedz, co masz zrobić.
Jako demonstracją dostosowania można posłużyć się przykładem instrukcji w materiale „Krecia robota”Indeks górny 11Indeks górny 11.
„Będziemy rzucać naprzemiennie kostką, czyli raz ty, raz ja. W zależności od tego, ile oczek wypadnie na kostce, będziemy wybierać odpowiednie warzywa. Popatrz na instrukcję: Jeśli na kostce wypadnie 1 oczko, wybieramy cukinię, jeśli 2 oczka – bakłażana, 3 oczka – rzodkiewkę, 4 oczka – czosnek, a jak wypadnie 5 oczek, wybierzemy brokuła. Pod cyfrą 6 ukryty jest kret”.
„Będziemy rzucać kostką raz ty, raz ja. Jeśli wypadnie 1 – wybieramy cukinię, jeśli 2 – wybieramy bakłażana, 3 – wybieramy rzodkiewkę, 4 – wybieramy czosnek, a jeśli wypadnie 5 – wybieramy brokuła. Pod cyfrą 6 ukryty jest kret”.
W trakcie przekazywania instrukcji nauczyciel pomaga w rozumieniu, wskazując kolejne oczka na kostce, a także pokazuje kolejne warzywa. Upewnia się, czy dziecko wie, co to znaczy kret i potrafi go wskazać.