Multimedia
Film edukacyjny

Film dostępny pod adresem /preview/resource/R1KLL8JRCEN93
Film nawiązujący do treści materiału Mit o Orfeuszu i Eurydyce.
Zapoznaj się z wykładem prof. Aleksandra Mikołajczaka na temat mitu o Orfeuszu i Eurydyce i jego znaczenia w kulturze. Wypisz w punktach najważniejsze zagadnienia poruszane w wypowiedzi profesora.
Wyjaśnij greckie określenie Séma Sóma i scharakteryzuj obrzędy orfickie.
Z tekstu mitu, dowiadujemy się, że Orfeusz gra na lutni lub harfie. Inne źródła wskazują, że instrumentami, których używał były lira i kitara. Te rozbieżności mogą wynikać z niedokładnego tłumaczenia mitów z języka greckiego. Natomiast wszystkie te instrumenty łączy przynależność do jednej grupy: strunowych szarpanych. Zarówno harfa, jak i lutnia, znane były starożytnym Grekom, choć różniły się one znacznie od tych używanych obecnie przez europejskich muzyków.
Nagranie dostępne pod adresem https://zpe.gov.pl/a/D8J1ZF5FJ
Dźwięk lutni.
Nagranie dostępne pod adresem https://zpe.gov.pl/a/D8J1ZF5FJ
Nagranie dźwiękowe harfy grającej z orkiestrą.
Słownik
to część instrumentu służąca do wzmacniania dźwięku drgających strun; najczęściej jest wykonane z drewna; posiada zazwyczaj dno, boki i pokrywę różnych kształtów; w zależności od instrumentu dno, jeden z boków albo pokrywa pełni funkcję płyty rezonansowej; lutnia zamiast dna i boków ma wypukły korpus
w kształcie połówki migdała przykryty płytą rezonansową; w niektórych instrumentach ludowych i starożytnych lutniach zamiast drewnianej płyty rezonansowej była membraną ze skóry jak w bębnie
w instrumentach muzycznych to część pudła rezonansowego przenosząca bezpośrednio drgania strun; jeden ich koniec jest do płyty bezpośrednio przymocowany albo opierają się one o podstawek, czyli drewniany klocek ustawiony na płycie rezonansowej; płyta rezonansowa gitary czy lutni tworzy pokrywę pudła rezonansowego i posiada jeden, dwa lub trzy otwory rezonansowe; w fortepianie jest jego dnem, a pokrywa jest otwierana i nazywa się skrzydłem
w instrumentach muzycznych to cienka naprężona błona, skóra, sztywna folia lub blacha albo płyta z tworzywa wydająca dźwięk przez uderzenie albo wprowadzana w drgania przez przechodzące w jej pobliżu struny; membranę zamiast płyty rezonansowej posiadała starożytna forma lutni, a obecnie wiele ludowych instrumentów strunowych z Afryki i Azji oraz banjo, którego pudło rezonansowe jest okrągłe
w instrumentach muzycznych to miejsce, przez które wychodzi z pudła rezonansowego wzmocniony dźwięk; w instrumentach takich jak lutnia, gitara czy skrzypce wycina się go w płycie rezonansowej; może być on okrągły, owalny lub w kształcie litery f; okrągłe otwory często przybierają formę ozdobnej rozety; okrągłe i owalne otwory zazwyczaj są pojedyncze, ale zdarza się, że jest ich więcej;
ksztalt f zazwyczaj wycina się parami, po jednym z prawej i lewej strony wzdłuż strun; w fortepianie otwór rezonansowy zastępuje podniesienie pokrywy, czyli tak charakterystycznego dla tego instrumentu skrzydła
to rodzaj okrągłej ozdoby z ułożonych koncentrycznie jak płatki róży mniejszych elementów; wzorem przypomina okrągłą koronkową serwetkę; jej nazwa pochodzi od francuskiego słowa 'rosette' – różyczka; rozeta wypełnia okrągłe witrażowe okno nad wejściem głównym wielu katedr gotyckich; otwór rezonansowy instrumentów w formie rozety, na przykla w lutni, jest wyciętym w drewnianej płycie rezonansowej okrągłym sitkiem, którego dziurki o różnych kształtach tworzą ozdobną formę
szyjka w instrumentach muzycznych, to drewniana listwa połączona jednym końcem z pudłem rezonansowym służąca do naciągania strun; biegną one od pudła rezonansowego wzdłuż gryfu do jego wolnego końca, gdzie znajdują się zatknięte w otworach kołki; jest ich tyle, ile strun; koniec każdej z nich nawinięty jest na kołek; obracając nim, napina się odpowiednio strunę, by wydawała odpowiedni ton; grający, przyciskając palcami struny do gryfu, skraca ich długość; im bliżej pudła rezonansowego przyciśnięta jest struna, tym wyższy dźwięk wydaje jej skrócona część

