Odszukaj w Ewangelii według św. Mateusza fragment porównujący trwałość domu zbudowanego na solidnych fundamentach z nietrwałością budowli wzniesionej bez fundamentów.

Wiersz nawiązuje do przypowieści Dobra lub zła budowa z Ewangelii według św. Mateusza.

Przypomnij sobie znaczenie wyrazu 'podwaliny'. Zastanów się również, czy możliwe jest rozpoczęcie budowy od dymu z komina.

Podwaliny to coś, co daje czemuś początek lub jest podstawą istnienia czegoś. Podmiot liryczny deklaruje, że rozpocznie budowę kolejnego domu od dymu z komina. To sformułowanie ma znaczenie symboliczne – dym unoszący się z komina domu świadczy o tym, że budynek jest zamieszkany przez ludzi, rodzinę. Pomiot liryczny pragnie zacząć nowe życie od odbudowania wiary w świat, tworzenia relacji międzyludzkich, szukania poczucia bezpieczeństwa.

Zwróć uwagę na kształt makówki. Z czym może się kojarzyć?

W Przypowieści o maku ziarnko maku oznacza ziemię, a makówka oznacza wszechświat. Domek z ogrodem jest małym wszechświatem każdego człowieka – jego najbliższym otoczeniem, w którym żyje. Księżyc makowy jest natomiast symbolem nieba, które jest nad głową człowieka.

Przypomnij sobie cechy gatunkowe przypowieści. Zwróć również uwagę na budowę przypowieści i utworu Czesława Miłosza.

Przypowieści biblijne i Przypowieść o maku łączy alegoryczność, brak określonego miejsca oraz czasu wydarzeń, uproszona fabuła i zwięzłość historii. Różnią się natomiast budową – utwór Miłosza został napisany wierszem, a przypowieści prozą. W przypowieściach pojawia się również co najmniej jeden cytat, czego nie odnajdziemy w Przypowieści o maku.

Weź pod uwagę aspekt związany z ludzką krzywdą i działania podejmowane na rzecz drugiego człowieka.

postacie

• „ja” („my”), każdy człowiek, który może znaleźć się w opisanej sytuacji

• człowiek, który biegnie w nocy ulicą

• drugi człowiek, biegnący z krzykiem za pierwszym

sens dosłowny W księżycową noc bohater przypowieści idzie ulicą wznoszącą się w górę. Widzi człowieka, który biegnie z naprzeciwka. Mimo że jest słaby, obdarty i w niebezpieczeństwie, bohater nie udziela mu pomocy. Usprawiedliwia swoje postępowanie błahymi wymówkami, takimi jak: noc, stroma ulica, nieznajomość relacji łączącej zbiegające z góry postaci, podejrzenie, że ludzie ci są uzbrojeni, lunatykują lub spieszą się do własnych domów. Ostatecznie bohater dochodzi do wniosku, że wypił sporo wina i jest zmęczony, w związku z czym jego brak działania jest całkowicie naturalny i usprawiedliwiony.

sens przenośny Zwrócenie uwagi na cechy współczesnego człowieka:
obojętność na ludzką krzywdę;
niechęć do pomocy w potrzebie;
niereagowanie na grożące innym niebezpieczeństwo;
lenistwo;
roztrząsanie ewentualnych zagrożeń;
szukanie usprawiedliwienia własnej bierności.

Przeczytaj uważnie fragment Ewangelii według św. Łukasza Ostrzeżenie przed chciwością (Łk 12, 16‑21). Zwróć uwagę na różnice w przedstawieniu bogacza.

Malarz nie oddał wiernie treści przypowieści. Obraz przedstawia starszego mężczyznę, który siedzi samotnie wśród ksiąg i z uwagą przygląda się złotej monecie. W przypowieści jest mowa o zamożnym człowieku, który postanowił zburzyć stare spichlerze, a w ich miejsce zbudować większe, by zmieścić wyjątkowo obfite plony, ciesząc się, że wystarczą mu one na lata dostatniego życia. Bóg jednak ostrzegł go, że zgromadzone bogactwa nie przydadzą mu się, ponieważ jeszcze tej nocy umrze. Dlatego też lepiej poświęcić życie na czynienie dobra niż gromadzenie majątku.