Scenariusz dla nauczyciela

Autor: Artur Gałkowski

Przedmiot: Język włoski

Temat zajęć: Scriviamo un’e‑mail - Piszemy mail

Grupa docelowa:

III etap edukacyjny, klasa I, poziom A1+

Podstawa programowa:

Podstawa programowa – wariant III.2. Język obcy nowożytny nauczany jako drugi (kontynuacja 2. języka obcego nowożytnego ze szkoły podstawowej)
Cele kształcenia – wymagania ogólne
I. Znajomość środków językowych. Uczeń posługuje się podstawowym zasobem środków językowych (leksykalnych, gramatycznych, ortograficznych oraz fonetycznych), umożliwiającym realizację pozostałych wymagań ogólnych w zakresie tematów wskazanych w wymaganiach szczegółowych.
II. Rozumienie wypowiedzi. Uczeń rozumie proste wypowiedzi ustne artykułowane wyraźnie, w standardowej odmianie języka, a także proste wypowiedzi pisemne, w zakresie opisanym w wymaganiach szczegółowych.
III. Tworzenie wypowiedzi. Uczeń samodzielnie tworzy krótkie, proste, spójne i logiczne wypowiedzi ustne i pisemne, w zakresie opisanym w wymaganiach szczegółowych.
V. Przetwarzanie wypowiedzi. Uczeń zmienia formę przekazu ustnego lub pisemnego w zakresie opisanym w wymaganiach szczegółowych.
Treści nauczania – wymagania szczegółowe
I. Uczeń posługuje się podstawowym zasobem środków językowych (leksykalnych, gramatycznych, ortograficznych oraz fonetycznych), umożliwiającym realizację pozostałych wymagań ogólnych w zakresie następujących tematów:
12) nauka i technika (np. wynalazki, korzystanie z podstawowych urządzeń technicznych i technologii informacyjno‑komunikacyjnych);
II. Uczeń rozumie proste wypowiedzi ustne (np. rozmowy, wiadomości, komunikaty, ogłoszenia, instrukcje) artykułowane wyraźnie, w standardowej odmianie języka:
2) określa główną myśl wypowiedzi;
3) określa intencje nadawcy/autora wypowiedzi;
4) określa kontekst wypowiedzi (np. czas, miejsce, sytuację, uczestników);
5) znajduje w wypowiedzi określone informacje;
7) rozróżnia formalny i nieformalny styl wypowiedzi.
III. Uczeń rozumie proste wypowiedzi pisemne (np. listy, e‑mail, SMS‑y, kartki pocztowe, napisy, broszury, ulotki, jadłospisy, ogłoszenia, instrukcje, rozkłady jazdy, historyjki obrazkowe z tekstem, artykuły, teksty narracyjne, recenzje, wywiady, wpisy na forach i blogach, teksty literackie):
1) określa główną myśl tekstu lub fragmentu tekstu;
3) określa kontekst wypowiedzi (np. nadawcę, odbiorcę, formę tekstu, czas, miejsce, sytuację);
4) znajduje w tekście określone informacje;
6) rozróżnia formalny i nieformalny styl tekstu.
V. Uczeń tworzy krótkie, proste, spójne i logiczne wypowiedzi pisemne (np. notatkę, ogłoszenie, zaproszenie, życzenia, wiadomość, SMS, kartkę pocztową, e‑mail, historyjkę, list prywatny, wpis na blogu):
2) opowiada o czynnościach, doświadczeniach i wydarzeniach z przeszłości i teraźniejszości;
5) opisuje upodobania;
6) wyraża i uzasadnia swoje opinie, przedstawia opinie innych osób;
8) stosuje formalny lub nieformalny styl wypowiedzi adekwatnie do sytuacji.
VI. Uczeń reaguje ustnie w typowych sytuacjach:
3) uzyskuje i przekazuje informacje i wyjaśnienia;
4) wyraża swoje opinie, pyta o opinie, zgadza się lub nie zgadza się z opiniami innych osób;
5) wyraża swoje upodobania, intencje i pragnienia, pyta o upodobania, intencje i pragnienia innych osób;
VII. Uczeń reaguje w formie prostego tekstu pisanego (np. wiadomość, SMS, krótki list prywatny, e‑mail, wpis na czacie/forum) w typowych sytuacjach:
3) uzyskuje i przekazuje informacje i wyjaśnienia (np. wypełnia formularz/ankietę);
4) wyraża swoje opinie, pyta o opinie, zgadza się lub nie zgadza się z opiniami innych osób;
VIII. Uczeń przetwarza prosty tekst ustnie lub pisemnie:
1) przekazuje w języku obcym nowożytnym informacje zawarte w materiałach wizualnych (np. wykresach, mapach, symbolach, piktogramach) lub audiowizualnych (np. filmach, reklamach);
2) przekazuje w języku obcym nowożytnym lub w języku polskim informacje sformułowane w tym języku obcym;
3) przekazuje w języku obcym nowożytnym informacje sformułowane w języku polskim.
IX. Uczeń posiada:
2) świadomość związku między kulturą własną i obcą oraz wrażliwość międzykulturową.
X. Uczeń dokonuje samooceny i wykorzystuje techniki samodzielnej pracy nad językiem (np. korzystanie ze słownika, poprawianie błędów, prowadzenie notatek, stosowanie mnemotechnik, korzystanie z tekstów kultury w języku obcym nowożytnym).
XI. Uczeń współdziała w grupie (np. w lekcyjnych i pozalekcyjnych językowych pracach projektowych).
XII. Uczeń korzysta ze źródeł informacji w języku obcym nowożytnym (np. z encyklopedii, mediów, instrukcji obsługi), również za pomocą technologii informacyjno‑komunikacyjnych.
XIII. Uczeń stosuje strategie komunikacyjne (np. domyślanie się znaczenia wyrazów z kontekstu, identyfikowanie słów kluczy lub internacjonalizmów) i strategie kompensacyjne, w przypadku gdy nie zna lub nie pamięta wyrazu (np. upraszczanie formy wypowiedzi, zastępowanie innym wyrazem, opis, wykorzystywanie środków niewerbalnych).
XIV. Uczeń posiada świadomość językową (np. podobieństw i różnic między językami).

Kształtowane kompetencje kluczowe:

  • kompetencje w zakresie rozumienia i tworzenia informacji;

  • kompetencje w zakresie wielojęzyczności;

  • kompetencje cyfrowe;

  • kompetencje osobiste, społeczne i w zakresie umiejętności uczenia się;

  • kompetencje w zakresie świadomości i ekspresji kulturalnej.

Cele operacyjne:

Uczeń:

  • nauczy się pisać proste wiadomości elektroniczne;

  • pozna i zastosuje formułki charakterystyczne dla wiadomości e‑mail;

  • rozpozna i zastosuje odpowiednie konstrukcje formalne i nieformalne pisząc wiadomości e‑mail.

Cele motywacyjne:

Uczeń:

  • aktywnie uczestniczy w procesie uczenia się;

  • rozwija kompetencje językowe i komunikacyjne;

  • wykorzystuje w naturalnych sytuacjach językowych poznane struktury gramatyczne i słownictwo;

  • rozumie przydatność języka nowożytnego do realizacji celów komunikacyjnych;

  • dokonuje samooceny umiejętności językowych.

Strategie uczenia się:

  • strategie pamięciowe – powtarzanie i utrwalanie poznanego materiału językowego w nowym kontekście (techniki wspierające instytucjonalne formy nauki języków obcych, zainteresowania i sposób spędzania czasu wolnego przez nastolatków);

  • strategie kognitywne – tworzenie różnych kombinacji zdań, analizowanie danych języka obcego;

  • strategie kompensacyjne – odgadywanie znaczenia wyrazów;

  • strategie metakognitywne – centralizowanie procesu uczenia;

  • strategie afektywne – podejmowanie ryzyka, akceptacja błędów.

Metody i techniki nauczania:

  • podejście komunikacyjne (luka informacyjna, podejście zadaniowe);

  • eklektyzm;

  • nauczanie polisensoryczne/wielozmysłowe;

  • zintegrowane nauczanie językowo–przedmiotowe;

  • nauczanie zdalne i hybrydowe.

Formy pracy:

  • praca indywidualna;

  • praca w parach;

  • praca w grupach.

Środki dydaktyczne:

  • komputer/laptop/tablet/smartfon z dostępem do internetu;

  • materiały piśmiennicze;

  • głośniki.

PRZEBIEG LEKCJI

Faza wprowadzająca:

  • Nauczyciel pyta uczniów, w jaki sposób można przekazywać informacje pisemne. Uczniowie wskazują (ewentualnie z pomocą nauczyciela) na telefon/smartfon (sms), pocztę tradycyjną (list), pocztę elektroniczną (mail), komunikatory elektroniczne. Uczniowie zapoznają się z tekstem wprowadzającym i szukają argumentów za pisaniem/otrzymywaniem listów tradycyjnych oraz maili. Argumenty mogą zostać zapisane na tablicy i przedyskutowane.

Faza realizacyjna:

  1. Uczniowie zapoznają się z tekstem pt. Come scrivere un’e‑mail? Alcune regole importanti. Starają się zrozumieć opisy kolejnych reguł „Jak napisać doskonały mail?”. Korzystają z wyjaśnień słownikowych. Wykonują polecenie polegające na przyporządkowaniu odpowiednich tytułów do kolejnych reguł. Warto rozważyć i omówić każdą ze stawianych hipotez/propozycji. Następnie objaśniane są elementy składające się na techniczny wygląd i funkcjonowanie poczty elektronicznej, jak również niektóre wskazówki dotyczące pisania i zwrotów grzecznościowych stosowanych w treści maila. Rozwinięciem tych informacji (odkrywanych również samodzielnie przez uczniów) jest ilustracja interaktywna. Uczniowie wykonują do niej polecenia. Nauczyciel zwraca szczególną uwagę na formy formalne i nieformalne, strukturę maili, określanie ich tematu, zwracanie się do adresatów itp.

  2. W zależności od czasu, jaki pozostaje do dyspozycji, uczniowie mogą przećwiczyć znajomość poznanych struktur i informacji funkcjonalnych wykonując wybrane ćwiczenia z sekcji Sprawdź się.

Faza podsumowująca:

  1. W podsumowaniu uczniowie przypominają omówione zasady pisania maili i ich kompozycji. Mogą się także zastanowić nad innymi wskazówkami/dobrymi praktykami przy pisaniu maili (wstęp do realizacji ćw. 8 z sekcji Sprawdź się).

  2. Można ponownie skonfrontować techniczną i komunikacyjną formułę maila z listem pisanym i wysyłanym w sposób tradycyjny.

Praca domowa:

  • Wykonanie dwóch ćwiczeń otwartych z sekcji Sprawdź się (7 i 8).

Wskazówki metodyczne opisujące różne zastosowania danego multimedium:

  • Na kolejnej lekcji nawiązującej do poznanego e‑materiału można też zaproponować rodzaj debaty między dwiema grupami: zwolennicy listów tradycyjnych kontra zwolennicy pisania/otrzymywania maili. W trakcie debaty zostaną przypomniane różne struktury językowe i kulturowe. Warto omówić słownictwo związane z procesem przygotowania i wysyłania listu tradycyjnego (un foglio di carta, una penna, una busta, l’indirizzo postale, un francobollo, la posta) oraz z pisaniem i wysyłaniem maili (la forma elettronica, il computer, l’indirizzo e‑mail, la semplicità, la velocità, Internet itp.).

Słownik i bibliografia