Scenariusz dla nauczyciela

Autorki: Milena Lange, Tamara Roszak

Przedmiot: Język włoski

Temat zajęć: Imparare divertendosi - Uczyć się, bawiąc się

Grupa docelowa: III etap edukacyjny, szkoła ponadpodstawowa, klasa III, poziom A2

Podstawa programowa:

Podstawa programowa – wariant III.2. Język obcy nowożytny nauczany jako drugi (kontynuacja 2. języka obcego nowożytnego ze szkoły podstawowej)
Cele kształcenia – wymagania ogólne
II. Rozumienie wypowiedzi. Uczeń rozumie proste wypowiedzi ustne artykułowane wyraźnie, w standardowej odmianie języka, a także proste wypowiedzi pisemne, w zakresie opisanym w wymaganiach szczegółowych.
III. Tworzenie wypowiedzi. Uczeń samodzielnie tworzy krótkie, proste, spójne i logiczne wypowiedzi ustne i pisemne, w zakresie opisanym w wymaganiach szczegółowych.
IV. Reagowanie na wypowiedzi. Uczeń uczestniczy w rozmowie i w typowych sytuacjach reaguje w sposób zrozumiały, adekwatnie do sytuacji komunikacyjnej, ustnie lub pisemnie w formie prostego tekstu, w zakresie opisanym w wymaganiach szczegółowych.
V. Przetwarzanie wypowiedzi. Uczeń zmienia formę przekazu ustnego lub pisemnego w zakresie opisanym w wymaganiach szczegółowych.
Treści nauczania – wymagania szczegółowe
I. Uczeń posługuje się podstawowym zasobem środków językowych (leksykalnych, gramatycznych, ortograficznych oraz fonetycznych), umożliwiającym realizację pozostałych wymagań ogólnych w zakresie następujących tematów:
12) nauka i technika (np. wynalazki, korzystanie z podstawowych urządzeń technicznych i technologii informacyjno‑komunikacyjnych);
II. Uczeń rozumie proste wypowiedzi ustne (np. rozmowy, wiadomości, komunikaty, ogłoszenia, instrukcje) artykułowane wyraźnie, w standardowej odmianie języka:
2) określa główną myśl wypowiedzi;
3) określa intencje nadawcy/autora wypowiedzi;
5) znajduje w wypowiedzi określone informacje;
III. Uczeń rozumie proste wypowiedzi pisemne (np. listy, e‑mail, SMS‑y, kartki pocztowe, napisy, broszury, ulotki, jadłospisy, ogłoszenia, instrukcje, rozkłady jazdy, historyjki obrazkowe z tekstem, artykuły, teksty narracyjne, recenzje, wywiady, wpisy na forach i blogach, teksty literackie):
1) określa główną myśl tekstu lub fragmentu tekstu;
2) określa intencje nadawcy/autora tekstu;
5) układa informacje w określonym porządku;
IV. Uczeń tworzy krótkie, proste, spójne i logiczne wypowiedzi ustne:
1) opisuje ludzi, zwierzęta, przedmioty, miejsca i zjawiska;
2) opowiada o czynnościach, doświadczeniach i wydarzeniach z przeszłości i teraźniejszości;
V. Uczeń tworzy krótkie, proste, spójne i logiczne wypowiedzi pisemne (np. notatkę, ogłoszenie, zaproszenie, życzenia, wiadomość, SMS, kartkę pocztową, e‑mail, historyjkę, list prywatny, wpis na blogu):
1) opisuje ludzi, zwierzęta, przedmioty, miejsca i zjawiska;
2) opowiada o czynnościach, doświadczeniach i wydarzeniach z przeszłości i teraźniejszości;
VI. Uczeń reaguje ustnie w typowych sytuacjach:
3) uzyskuje i przekazuje informacje i wyjaśnienia;
8) proponuje, przyjmuje i odrzuca propozycje, zachęca; prowadzi proste negocjacje w sytuacjach życia codziennego;
VII. Uczeń reaguje w formie prostego tekstu pisanego (np. wiadomość, SMS, krótki list prywatny, e‑mail, wpis na czacie/forum) w typowych sytuacjach:
3) uzyskuje i przekazuje informacje i wyjaśnienia (np. wypełnia formularz/ankietę);
8) proponuje, przyjmuje i odrzuca propozycje, zachęca; prowadzi proste negocjacje w sytuacjach życia codziennego;
VIII. Uczeń przetwarza prosty tekst ustnie lub pisemnie:
1) przekazuje w języku obcym nowożytnym informacje zawarte w materiałach wizualnych (np. wykresach, mapach, symbolach, piktogramach) lub audiowizualnych (np. filmach, reklamach);
IX. Uczeń posiada:
1) podstawową wiedzę o krajach, społeczeństwach i kulturach społeczności, które posługują się danym językiem obcym nowożytnym oraz o kraju ojczystym, z uwzględnieniem kontekstu lokalnego, europejskiego i globalnego;
2) świadomość związku między kulturą własną i obcą oraz wrażliwość międzykulturową.
X. Uczeń dokonuje samooceny i wykorzystuje techniki samodzielnej pracy nad językiem (np. korzystanie ze słownika, poprawianie błędów, prowadzenie notatek, stosowanie mnemotechnik, korzystanie z tekstów kultury w języku obcym nowożytnym).
XI. Uczeń współdziała w grupie (np. w lekcyjnych i pozalekcyjnych językowych pracach projektowych).
XII. Uczeń korzysta ze źródeł informacji w języku obcym nowożytnym (np. z encyklopedii, mediów, instrukcji obsługi), również za pomocą technologii informacyjno‑komunikacyjnych.
XIII. Uczeń stosuje strategie komunikacyjne (np. domyślanie się znaczenia wyrazów z kontekstu, identyfikowanie słów kluczy lub internacjonalizmów) i strategie kompensacyjne, w przypadku gdy nie zna lub nie pamięta wyrazu (np. upraszczanie formy wypowiedzi, zastępowanie innym wyrazem, opis, wykorzystywanie środków niewerbalnych).

Kształtowane kompetencje kluczowe:

  • kompetencje w zakresie rozumienia i tworzenia informacji;

  • kompetencje w zakresie wielojęzyczności;

  • kompetencje cyfrowe;

  • kompetencje osobiste, społeczne i w zakresie umiejętności uczenia się;

  • kompetencje w zakresie świadomości i ekspresji kulturalnej.

  • kompetencje matematyczne oraz kompetencje w zakresie nauk przyrodniczych, technologii i inżynierii

  • kompetencje informatyczne

  • umiejętność uczenia się

  • kompetencje społeczne i obywatelskie

Cele operacyjne:

  • Uczeń nazywa podstawowe dziedziny nauki, wybrane zjawiska oraz powiązane z daną dziedziną urządzenia bądź przedmioty badań.

  • Uczeń określa przedmiot zainteresowań poszczególnych dziedzin naukowych.

  • Uczeń stosuje wyrażenia niezbędne do zrozumienia prostych informacji o podstawowych dziedzinach naukowych.

  • Uczeń opowiada o wizycie w muzeum poświęconym nauce, bądź technice.

  • Uczeń tworzy zdania, wykorzystując poznane elementy.

Cele motywacyjne:

  • Zaproponowane zadania ilustrują przydatność języka włoskiego do realizacji własnych celów komunikacyjnych ucznia.

  • Zaproponowane zadania służą rozwijaniu u uczniów świadomości znaczenia języków obcych nowożytnych w różnych dziedzinach życia społecznego.

Strategie uczenia się:

  • Strategie kognitywne.

  • Strategie zapamiętywania.

  • Strategie przetwarzanie materiału językowego.

  • Strategie pozyskiwania wiedzy kulturowo‑językowej.

  • Strategie zadaniowe.

Metody i techniki nauczania:

  • Konstruktywizm

  • Kognitywizm

  • Konektywizm

  • Podejście holistyczne

  • Podejście komunikacyjne (luka informacyjna, podejście zadaniowe)

  • Metoda kognitywna

  • Nauczanie polisensoryczne/wielozmysłowe

  • Teoria Inteligencji Wielorakich

Formy pracy:

  • Praca indywidualna.

  • Praca w grupach (w zależności od liczebności klasy i strategii lekcyjnej).

  • Praca w parach.

Środki dydaktyczne:

  • komputer/laptop z dostępem do Internetu,

  • głośniki,

  • słownik włosko‑polski,

  • materiały piśmiennicze,

  • plansze bądź przedmioty symbolizujące prezentowane w e‑materiale dyscypliny naukowe (ekierka/kalkulator/liczydło, tablica okresowa pierwiastków/próbówki, globus/mapa/kompas, mikroskop, luneta, szkielet)

PRZEBIEG LEKCJI

Faza wprowadzająca:

  1. Nauczyciel zaczyna lekcję, pokazując przedmioty związane z poszczególnymi dziedzinami nauki i prosząc uczniów o nazwanie dziedziny. Nauczyciel może pokazać i odtworzyć materiały (fragmenty filmów) ilustrujące pracę matematyka, biologa, chemika, astronoma, geografa, fizyka, inżyniera, prosząc o dopasowanie dziedziny i wskazanie przedmiotów, które są z nią powiązane. Nauczyciel może poprosić, aby uczniowie wskazali, jakie przedmioty symbolizują poszczególne dziedziny naukowe.

  2. Uczniowie czytają tekst z części Przeczytaj posłuchaj Un museo diverso dagli altri na głos i kolejny raz po cichu. Odpowiadają na pytanie dotyczące przedmiotów, które znajdują się w kolekcji muzealnej oraz charakteru poszczególnych wypowiedzi na forum. Nauczyciel może zapytać, jakie inne przedmioty mogłyby się znaleźć na poszczególnych wystawach.

  3. Polecenie do tekst z części Przeczytaj/posłuchaj sprawdza rozumienie tekstu źródłowego.

  4. W tekście objaśniającym omówione zostały typu muzeów oraz pojęcie nauki i dyscyplin naukowych. W części dotyczącej muzeów zaproponowano odwiedzenie muzeum wirtualnego. Nauczyciel może poprosić uczniów, aby korzystając z internetu sprawdzili, czy faktycznie prezentowane w tekście źródłowym muzeum istnieje, co znajduje się w jego zasobach oraz, czy istnieje możliwość zwiedzania wystaw wirtualnie, jakie inne muzea nauki i techniki znajdują się w Mediolanie/we Włoszech, ile kosztuje bilet.

Faza realizacyjna:

  1. W tej fazie uczniowie zapoznają się z mapą interaktywną: oglądają mapę muzeum i określają, która z ekspozycji ich najbardziej interesuje. Następnie zapoznają się z poszczególnymi ekspozycjami odtwarzając nagrania. Uczniowie mogą w dowolnej kolejności oglądać obiekty, odsłuchiwać nagrania oraz odczytywać prezentowane treści.

  2. Uczniowie zapoznają się z poszczególnymi ekspozycjami opisującymi obszary zainteresowań poszczególnych dyscyplin naukowych.

  3. W celu utrwalenia słownictwa można zaproponować opowiedzenie w czasie przeszłym o doświadczeniach związanych z odwiedzinami w muzeach o podobnym obszarze zainteresowań, a także poprosić o wyszukanie muzeów nauki i techniki znajdujących się w regionie Polski lub Włoch. Można także zaproponować, aby uczniowie opowiedzieli o swoich wizytach w muzeach, preferencjach odnośnie do sposobu prezentacji eksponatów oraz o zainteresowaniach naukowych.

  4. Polecenia do multimedium bazowego sprawdzają zrozumienie wybranych informacji.

Faza podsumowująca:

  1. Pod koniec lekcji uczniowie mają możliwość sprawdzenia nabytej wiedzy i umiejętności, wykonując zestaw ośmiu ćwiczeń z sekcji Sprawdź się.

  2. W ćwiczeniu 3 można zaproponować, aby uczniowie próbowali wskazać dziedzinę, z której pochodzi niepasujący element bądź dodać inne elementy, które opisują wskazaną dyscyplinę.

  3. W ćwiczeniu 8 należy zaproponować przeprowadzenie wywiadów w małych grupach. Można poprosić, aby jedna osoba/grupa uczniów wyszukała muzeum nauki i technika oraz zgromadziła informacje na jego temat, zapoznając się z opiniami turystów. Drugi z uczniów/grupka zadają pytania odnośnie do doświadczeń z wizyty. Wypowiedzi powinny być prowadzone z zastosowaniem czasów przeszłych.

  4. Jeśli pojawiają się trudności z wykonaniem ćwiczeń, należy powtórzyć z uczniami materiał. Uczniowie mogą to też zrobić samodzielnie w domu.

  5. Jeżeli wszystkie ćwiczenia zostaną wykonane poprawnie, będzie to oznaczało, że cele zaproponowane w e‑materiale zostały osiągnięte.

Praca domowa:

  • Jako pracę domową zaleca się ćwiczenia 2 i 6.

Materiały pomocnicze:

  • Pomocniczo można wykorzystać broszury, informatory oraz mapki z włoskich i polskich muzeów poświęconych nauce i technice.

Wskazówki metodyczne opisujące różne zastosowania danego multimedium:

  • Multimedium bazowe powinno zostać wykorzystane w trakcie lekcji. Nauczyciel może zachęcić uczniów do wysłuchania informacji o poszczególnych ekspozycjach bez śledzenia tekstu i do próby odpowiedzi na polecenia na tej podstawie, a następnie próby ich zweryfikowania, zapoznając się z tekstem. Ponadto nauczyciel może zachęcić uczniów do wyrażania swojej opinii na temat poszczególnych kolekcji i charakteru poszczególnych wystaw, wskazywania podobieństw i różnic w sposobie prezentowania zagadnień związanych z nauką w odwiedzanych placówkach.

  • Dodatkowo uczniowie mogą samodzielnie w domu wysłuchać nagrań oraz przeczytać zawarte w nich informacje w celu utrwalenia poznanych zwrotów i leksyki.

Słownik i bibliografia