E‑book – Maszyny ogrodnicze i ich budowa
OGR.02. Zakładanie i prowadzenie upraw ogrodniczych – ogrodnik 611303
OGR.02. Zakładanie i prowadzenie upraw ogrodniczych – technik ogrodnik 314205
Siewniki
Spis treści
1. Przeznaczenie1. Przeznaczenie
2. Budowa2. Budowa
3. Konserwacja3. Konserwacja
4. BHP4. BHP
Przeznaczenie
Siewnik to maszyna rolnicza przeznaczona do wysiewu nasion zbóż, traw i roślin uprawnych. W zależności od budowy mechanizmu siewniki charakteryzują się określoną precyzją oraz wydajnością.
Powrót do spisu treściPowrót do spisu treści
Budowa
Wynalazcą siewnika do zboża był brytyjski agronom Jethro Tull. Do swojej konstrukcji wykorzystał mechanizm organów kościelnych. Z drewnianych pojemników ziarno przesypywało się przez spłaszczone rury, a mechanizm sprężynowy rozrzucał je do wydrążonych w ziemi rowków. Za podajnikami były umieszczone kołki, które zagarniały ziemię na zasiane ziarna. W ten sposób konstrukcja Tulla umożliwiała sianie w rzędach na określonej głębokości.
![Na grafice pierwszej przedstawiona została budowa siewnika uniwersalnego, widok ogólny. Siewnik składa się ze zbiornika nasion, który znajduje się w górnej części maszyny i ciągnie się przez jego całą szerokość. Przewód nasienny zlokalizowany jest w dolnej części siewnika, z przodu i ciągnie się przez jego całą szerokość. Jest to rząd podłużnych elementów o nieregularnej budowie. Redlica znajduje się w dolnej części siewnika, z tyłu, pod przewodami nasiennymi. Ciągnie się prze całą długość siewnika. Jest to rząd podłużnych elementów wywiniętych na końcach. Koło jezdne znajduje się na boku siewnika. Znacznik zlokalizowany jest w górnej części siewnika, po bokach, obok zbiornika nasion. Dźwignia do regulacji położenia denek sprężystych znajduje się po środku siewnika, między zbiornikiem nasion, a przewodami nasiennymi. Jest to niewielki element. Na drugiej grafice przedstawiony został uproszczony schemat zasady działania siewnika uniwersalnego. Grafika przestawia wiele różnorodnych elementów, które są ze sobą połączone. Opisano następujące elementy: zbiornik nasion, mieszadło, zespół wysiewający, przewód nasienny, redlica, zastawka, dźwignia do regulacji położenia denek sprężystych. Strzałką zaznaczono kierunek jazdy, który wskazuje na lewo.](https://static.zpe.gov.pl/portal/f/res-minimized/RyccbSoAAX8or/1674246075/1J2FJDWXhwr3HV7voiUJOT02kGSf4GHY.png)
Przed siewem zaleca się wykonanie próby, która pozwoli na wysianie odpowiedniej liczby ziaren na jednostce powierzchni. Można zrobić ją na dwa sposoby:
przekręca się mechanizm wysiewający o określoną liczbę obrotów i waży wysiane nasiona (tzw. próba kręcona),
na małej, określonej powierzchni wyznacza się masę wysianych nasion (tzw. próba wysiewu).
Powrót do spisu treściPowrót do spisu treści
Konserwacja
Mycie agregatu siewnego
Agregat siewny powinien być wstępnie oczyszczony, a później starannie umyty. Przed myciem należy opróżnić skrzynię nasienną. Jeśli do materiału siewnego dostanie się woda, zacznie on kiełkować. Mycie można przeprowadzić np. myjką wysokociśnieniową. Ważne, żeby nie uszkodzić lakieru. Po dokładnym umyciu maszyny należy zostawić ją w przewiewnym, nasłonecznionym miejscu, aby dobrze wyschła.
Podczas mycia nie kierujemy wody bezpośrednio na instalacje elektryczne!
Środki smarne
Agregat siewny wymaga konserwacji smarem. Nasmarowanie łożysk wykonujemy po umyciu i osuszeniu. W trakcie konserwacji smarem powinniśmy szczególnie zwrócić uwagę na niedrożne smarowniczki oraz luźne lub zużyte łożyska. Redlice siewnika muszą być konserwowane olejem biodegradowalnym lub środkiem przeznaczonym do tego właśnie celu. Sprawdzamy i smarujemy również znaczniki przejazdowe i przedwschodowe oraz wał agregatu. Warto zwrócić uwagę na skrobaki i wał przekaźnika mocy, gdzie znajdują się łożyska krzyżaków. Na końcu smarujemy łańcuch odpowiedzialny za przenoszenie napędu z koła na przekładnię siewnika.
Uzupełnianie uszkodzeń lakieru
Uszkodzenia są konsekwencją pracy siewnika w polu. Wszystkie rysy i uszkodzenia powinno się podczas konserwacji uzupełnić odpowiednio dobraną farbą.
Powrót do spisu treściPowrót do spisu treści
BHP
Każdorazowo należy sprawdzić stan techniczny siewnika i ciągnika.
Podłączenie i odłączenie siewnika
Podczas czynności łączenia między ciągnikiem a siewnikiem w sąsiedztwie maszyn nie powinno być żadnych osób ani zwierząt. Po precyzyjnym podjechaniu tyłem do siewnika i unieruchomieniu ciągnika należy połączyć ciągnik z maszyną – najpierw cięgna dolne, potem cięgno górne, zabezpieczyć sworznie zawleczkami i sprawdzić prawidłowość połączeń.
Przed zawieszeniem lub zdjęciem siewnika z trzypunktowego układu zawieszenia ciągnika ustawić dźwignię podnośnika hydraulicznego w położeniu zabezpieczającym przed niezamierzonym podniesieniem lub opuszczeniem maszyny.
Podczas łączenia przewodów hydraulicznych należy uważać, by układ nie był pod ciśnieniem.
Przed odłączeniem siewnika od ciągnika należy opróżnić zbiornik ziarna.
Przejazd transportowy
Przed rozpoczęciem jazdy należy umieścić z tyłu siewnika trójkątną tablicę wyróżniającą pojazd wolno poruszający się oraz tablicę z lampami zespolonymi i światłami odblaskowymi.
Należy też sprawdzić prawidłowość podłączenia przewodów zasilających oraz upewnić się, czy w pobliżu ciągnika i siewnika nie znajdują się osoby niewidoczne z miejsca operatora, np. dzieci.
W czasie przejazdu z (uniesioną) maszyną dźwignia sterowania podnośnika hydraulicznego musi być zawsze zabezpieczona przed opuszczeniem.
Podczas jazdy po drodze publicznej należy stosować się do przepisów ruchu drogowego i przepisów transportowych. Kierujący ciągnikiem rolniczym jest obowiązany jechać bliżej prawej krawędzi jezdni, tak by ułatwić wyprzedzanie innym pojazdom. Podczas jazdy po drogach publicznych siewniki doczepiane należy przewozić w położeniu transportowym. Znaczniki siewników i inne odchylane części powinny być podniesione na czas transportu.
Praca z wałem przegubowo‑teleskopowym
Wał przegubowo‑teleskopowy można dołączać i odłączać wyłącznie przy wyłączonym wale odbioru mocy i wyłączonym silniku ciągnika, wyjętym ze stacyjki kluczyku, z zaciągniętym hamulcem postojowym.
Po zamontowaniu wału trzeba sprawdzić, czy jest właściwie osadzony, przez próbę ściągnięcia go z ciągnika i wału przyjęcia mocy maszyny.
Przed włączeniem wału odbioru mocy należy się upewnić, że wybrana prędkość obrotowa wału odbioru mocy ciągnika odpowiada dopuszczalnej prędkości obrotowej siewnika i czy kierunek obrotów jest właściwy.
Zabronione jest przeciążanie wału.
Należy pamiętać o smarowaniu części wału, zgodnie z instrukcją znajdującą się na osłonie. Szczególną uwagę trzeba zwrócić na te miejsca, w których części ruchome mają kontakt z osłoną.
Podczas pracy siewnika
Zanim załadujesz ziarno, sprawdź, czy w zbiorniku i aparatach wysiewających nie ma przerośniętych nasion, sznurka, narzędzi itp.
Podczas jazdy należy zwracać uwagę na przeszkody znajdujące się w zasięgu pracy znaczników śladów. Nie należy cofać, zawracać i transportować siewnika, kiedy koła i redlice spoczywają na podłożu. Podczas nawrotów na końcu pola redlice i zgarniacz nie mogą dotykać ziemi, należy je podnieść do pozycji transportowej. Nie należy stawiać siewnika na podłożu podczas jazdy do tyłu. Na polu z dużą ilością resztek roślinnych należy sprawdzać, czy redlice nie zapchały się i nie jest blokowany wysiew.
Nie wolno przegarniać ziarna w zbiorniku dłonią w czasie pracy siewnika.
Po zakończeniu pracy maszynę należy ustawić w pozycji transportowej. Czyszczenie, regulację i konserwację oraz naprawy można wykonywać jedynie w czasie postoju, przy wyłączonym silniku ciągnika i wyjętym ze stacyjki kluczyku.
Nie wolno:
uruchomiać maszyny dzieciom, osobom nietrzeźwym lub po użyciu środka działającego podobnie do alkoholu;
transportować siewnika z napełnioną skrzynią;
przewozić osób na platformie załadowczej maszyny;
pracować agregatem, jeśli w strefie działań zespołów roboczych siewnika znajdują się ludzie.
Powrót do spisu treściPowrót do spisu treści