Słownik
(gr. állos ,,obcy’”, ,,inny”; trópos ,,sposób”, ,,postać”) – występowanie tego samego pierwiastka chemicznego w wielu odmianach znajdujących się w tym samym stanie skupienia
najmniejsza część pierwiastka chemicznego, która zachowuje jego właściwości chemiczne
skrót określający zbiór zasad i przepisów dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy, a także niezależna dziedzina wiedzy zajmująca się określaniem warunków pracy
grupa pierwiastków o podobnym schemacie rozmieszczenia elektronów walencyjnych na orbitalach atomowych
energia potrzebna do oderwania elektronu od jednododatniego jonu prostego i przekształcenia go w jon dwudodatni
właściwość materii (np. fotonów, elektronów) polegająca na przejawianiu, w zależności od sytuacji, właściwości falowych (np. dyfrakcja) lub korspuskularnych (np. pęd)
(ang. experiment) - przedsięwzięcie naukowe podjęte w celu uzyskania nowych informacji na dany temat w celu sprawdzenia określonych przewidywań teoretycznych, zbadania procesów dotychczas niezbadanych, zmierzenia wartości dotychczas niezmierzonych itd. Eksperyment jest zasadniczo przedsięwzięciem unikalnym, choć może być powtarzany dla potwierdzenia wyników, zwykle z pomocą innej metody pomiarowej lub aparatury.
cząstka elementarna (niepodzielna) zajmująca przestrzeń wokół jądra atomu posiadająca ładunek ujemny
elektrony, które występują na zewnętrznych powłokach elektronowych atomu (wyjątki blok i ); zajmują orbitale o największej energii (dla danego pierwiastka), biorą udział w tworzeniu wiązań chemicznych i decydują o właściwościach chemicznych pierwiastka
miara zdolności atomów do przyciągania elektronów
pionowa kolumna w układzie okresowym pierwiastków chemicznych; w obecnym układzie okresowym są to grupy , oraz od do .
(ang. hypothesis) - przypuszczenie (przewidywanie) skutku jakiegoś działania. Działanie może być procesem naturalnym, a może być celowo wywołane przez człowieka. Ważne jest, by hipoteza była weryfikowalna (ew. falsyfikowalna), by można było ją potwierdzić (lub obalić).
występowanie różnych substancji w tym samym typie struktury krystalicznej, przy jednoczesnej zdolności tworzenia przez te substancje kryształów mieszanych
centralna część atomu, tworzą ją nukleony (protony i neutrony); prawie cała masa atomu zgromadzona jest w jądrze
opis atomu; polega na rozkładzie elektronów na podstawie prawdopodobieństwa ich położenia w atomie w funkcji odległości od jądra
liczba protonów w jądrze atomowym, która jest równa liczbie elektronów danego atomu; informuje nas też o miejscu pierwiastka w układzie okresowym
liczba nukleonów w jądrze atomowym, równa sumie liczby protonów i liczby neutronów
cząstka obojętna (nie posiada ładunku elektrycznego) będąca składnikiem jądra atomowego; neutrony nie są cząstkami elementarnymi, składają się z mniejszych elementów, tzw. kwarków (górnego i dwóch kwarków dolnych)
odmiany pierwiastków różniące się budową krystaliczną (np. grafit i diament są odmianami alotropowymi węgla ) lub liczbą atomów występujących w cząsteczce pierwiastka (np. tlen tworzy cząsteczki dwuatomowe – ditlen, i trójatomowe – ozon, tritlen). Każda odmiana alotropowa jest trwała w pewnym zakresie temperatury i ciśnienia. Odpowiednia zmiana tych warunków może spowodować określoną przemianę alotropową. Odmiany alotropowe tworzą także m.in.: arsen, cyna, fosfor, selen, siarka
funkcja falowa, opisująca stan jednego elektronu, zależna od współrzędnych określających jego położenie w atomie (orbital atomowy) i w cząsteczce (orbital molekularny, orbital cząsteczkowy)
regularnie powtarzający się
energia potrzebna do oderwania elektronu od atomu i przekształcenia go w jednododatni jon prosty
prawo sformułowane po raz pierwszy przez Dmitrija Mendelejewa (), w obecnej formie mówiące, że właściwości pierwiastków chemicznych, uporządkowanych zgodnie ze wzrastającą liczbą atomową, powtarzają się okresowo; na podstawie tego prawa powstała tzw. tablica Mendelejewa – układ okresowy pierwiastków chemicznych
liczba, która określa wielkość atomu; dla cząsteczek dwuatomowych jest to połowa długości pojedynczego wiązania kowalencyjnego w tej cząsteczce; dla metali to połowa odległości między sąsiadującymi jonami metalu w sieci krystalicznej
występowanie substancji o tym samym składzie chemicznym w dwu lub więcej odmianach krystalicznych
cząstka o ładunku dodatnim będąca składnikiem jądra atomowego; składa się z jednego kwarka dolnego i dwóch kwarków górnych