Sprawdź się

Pokaż ćwiczenia:

RwqvEvGHx3Y4W1

Ćwiczenie 1

Wskaż zdania, które najlepiej opisują rolę pierwiastków biogennych. Możliwe odpowiedzi: 1. Budują związki organiczne., 2. Znajdują się we wszystkich środowiskach., 3. Ich nadmiar jest korzystny dla organizmu., 4. Ich niedobór zaburza funkcje życiowe.

R1GZSH5cE5naQ1

Ćwiczenie 2

Dopasuj opis funkcji do nazwy pierwiastka. magnez Możliwe odpowiedzi: 1. Reguluje stopień uwodnienia komórek., 2. Jest składnikiem soku żołądkowego., 3. Jest niezbędny do fotosyntezy., 4. Utrzymuje strukturę białek., 5. Jest konieczny do skurczu mięśni. wapń Możliwe odpowiedzi: 1. Reguluje stopień uwodnienia komórek., 2. Jest składnikiem soku żołądkowego., 3. Jest niezbędny do fotosyntezy., 4. Utrzymuje strukturę białek., 5. Jest konieczny do skurczu mięśni. potas Możliwe odpowiedzi: 1. Reguluje stopień uwodnienia komórek., 2. Jest składnikiem soku żołądkowego., 3. Jest niezbędny do fotosyntezy., 4. Utrzymuje strukturę białek., 5. Jest konieczny do skurczu mięśni. siarka Możliwe odpowiedzi: 1. Reguluje stopień uwodnienia komórek., 2. Jest składnikiem soku żołądkowego., 3. Jest niezbędny do fotosyntezy., 4. Utrzymuje strukturę białek., 5. Jest konieczny do skurczu mięśni. Możliwe odpowiedzi: 1. Reguluje stopień uwodnienia komórek., 2. Jest składnikiem soku żołądkowego., 3. Jest niezbędny do fotosyntezy., 4. Utrzymuje strukturę białek., 5. Jest konieczny do skurczu mięśni.

R1DlStdCG2Fw92

Ćwiczenie 3

Pogrupuj warzywa, szczególnie bogate w siarkę i azot. Siarka Możliwe odpowiedzi: 1. cebula, 2. kalafior, 3. kapusta, 4. czosnek, 5. szpinak, 6. pieczarki Azot Możliwe odpowiedzi: 1. cebula, 2. kalafior, 3. kapusta, 4. czosnek, 5. szpinak, 6. pieczarki

Pogrupuj produkty spożywcze ze względu na dużą zawartość siarki lub azotu.

czosnek, pieczarki, cebula, kapusta, kalafior, szpinak

siarka
azot

RdO6NZKNx58bY2

Ćwiczenie 4

Zaznacz wszystkie prawdziwe stwierdzenia. Możliwe odpowiedzi: 1. Azot, ponieważ jest składnikiem białek i powietrza jest najczęściej o najłatwiej pobierany i przekształcany w komórkach., 2. Aby zapobiegać niedoborom wapnia należy jeść zielone warzywa i sfermentowane produkty mleczne., 3. Lizanie rąk opiekunów przez cielęta jest objawem niedoboru sodu i może zaspokoić ich zapotrzebowanie na ten pierwiastek., 4. Cztery pierwiastki: węgiel, wodór, tlen i potas to podstawowe pierwiastki biogenne, które stanowią w przybliżeniu 96% masy komórek.

Ćwiczenie 5

Hydroponika polega na uprawie roślin w wodzie z dodatkiem substancji odżywczych, bez użycia tradycyjnego podłoża organicznego (ziemi). Dzięki temu korzenie roślin mają bezpośredni kontakt z wodą oraz rozpuszczonymi w niej składnikami pokarmowymi i nie rozrastają się nadmiernie.

Indeks dolny Źródło: Katarzyna Józefowicz, Hydroponiczna uprawa roślin doniczkowych: co to jest hydroponika, jak uprawiać rośliny w hydroponice, murator.pl. Indeks dolny koniec

RfO0omui2M5gz

Zastanów się, jakie zalety i wady ma uprawa hydroponiczna. Odpowiedź uzasadnij. (Uzupełnij).

Weź pod uwagę koszty uprawy (instalacji i pożywki), ochronę roślin przed patogenami, potrzebną przestrzeń.

Zalety: np. niski koszt hodowli (nie ma potrzeby używania środków ochrony roślin i zabiegów mechanicznych), ograniczenie wykorzystywanej przestrzeni, użycie ograniczonej ilości wody (recykling), eliminacja patogenów, możliwość kontroli środowiska życia roślin.

Wady: np. wysoki koszt budowy instalacji, konieczność dokładnego dawkowania pożywki, stałe sprawdzanie składu pożywki (odpowiednie proporcje minerałów, odpowiednie pH).

Informacja do ćwiczeń 6 i 7

Na schemacie przedstawiono wpływ pH gleby na pobieranie makroelementów przez rośliny. Pokolorowany obszar oznacza różną dostępność pierwiastków dla roślin – im szerszy pas, tym lepsza dostępność minerałów.

REGuFErQYsJj0

Ilustracja — Wpływ pH gleby na pobieranie makroelementów przez rośliny.
Źródło: Jan Kopcewicz, Stanisław Lewak, *Fizjologia roślin*, Englishsquare.pl Sp. z o.o., licencja: CC BY-SA 3.0.

Ćwiczenie 6

RfVd3VDZymheJ

W Polsce 40 proc. gleb jest silnie zakwaszonych, dlatego aby zobojętnić odczyn, stosuje się wapnowanie. Zastanów się, czy nadmierne odkwaszanie jest korzystne dla roślin. Uzasadnij odpowiedź jednym argumentem. (Uzupełnij).

Przeanalizuj schemat. Zwróć uwagę na zakres pH, w którym pobieranie większości pierwiastków jest największe.

Nadmierne odkwaszanie nie jest korzystne dla roślin, gdyż wysokie pH (odczyn zasadowy) może ograniczać pobieranie np. potasu i magnezu.

RX7m15eKBzOFW3

Ćwiczenie 6

Dopasuj do symboli chemicznych makroelementów ich pełne nazwy: C 1. wodór, 2. azot, 3. fosfor, 4. magnez, 5. siarka, 6. wapń, 7. chlor, 8. sód, 9. węgiel, 10. potas, 11. tlen
H 1. wodór, 2. azot, 3. fosfor, 4. magnez, 5. siarka, 6. wapń, 7. chlor, 8. sód, 9. węgiel, 10. potas, 11. tlen
O 1. wodór, 2. azot, 3. fosfor, 4. magnez, 5. siarka, 6. wapń, 7. chlor, 8. sód, 9. węgiel, 10. potas, 11. tlen
N 1. wodór, 2. azot, 3. fosfor, 4. magnez, 5. siarka, 6. wapń, 7. chlor, 8. sód, 9. węgiel, 10. potas, 11. tlen
P 1. wodór, 2. azot, 3. fosfor, 4. magnez, 5. siarka, 6. wapń, 7. chlor, 8. sód, 9. węgiel, 10. potas, 11. tlen
S 1. wodór, 2. azot, 3. fosfor, 4. magnez, 5. siarka, 6. wapń, 7. chlor, 8. sód, 9. węgiel, 10. potas, 11. tlen
Ca 1. wodór, 2. azot, 3. fosfor, 4. magnez, 5. siarka, 6. wapń, 7. chlor, 8. sód, 9. węgiel, 10. potas, 11. tlen
Mg 1. wodór, 2. azot, 3. fosfor, 4. magnez, 5. siarka, 6. wapń, 7. chlor, 8. sód, 9. węgiel, 10. potas, 11. tlen
K 1. wodór, 2. azot, 3. fosfor, 4. magnez, 5. siarka, 6. wapń, 7. chlor, 8. sód, 9. węgiel, 10. potas, 11. tlen
Na 1. wodór, 2. azot, 3. fosfor, 4. magnez, 5. siarka, 6. wapń, 7. chlor, 8. sód, 9. węgiel, 10. potas, 11. tlen
Cl 1. wodór, 2. azot, 3. fosfor, 4. magnez, 5. siarka, 6. wapń, 7. chlor, 8. sód, 9. węgiel, 10. potas, 11. tlen

Rr5XLK6ywfX0H

W Polsce 40 proc. gleb jest silnie zakwaszonych, dlatego aby zobojętnić odczyn, stosuje się wapnowanie. Określ, czy nadmierne odkwaszanie jest korzystne dla roślin. Uzasadnij odpowiedź jednym argumentem. (Uzupełnij).

Ćwiczenie 7

RAGkVMzKUvXtJ

Fosfor jest potrzebny roślinom m.in. do budowy kwasów nukleinowych. Łubin pospolity pobiera z gleby znacznie więcej fosforu niż inne rośliny. Wydziela także słabe kwasy ze swoich korzeni. W badaniach wykazano, że owies rosnący z łubinem daje wyższe plony. Wyjaśnij dlaczego. (Uzupełnij).

Fosfor jest potrzebny roślinom m.in. do budowy kwasów nukleinowych. Łubin pospolity pobiera z gleby znacznie więcej fosforu niż inne rośliny. Korzenie łubinu wydzielają do gleby kwasy karboksylowe. W badaniach wykazano, że owies rosnący z łubinem daje wyższe plony. Wyjaśnij dlaczego.

Wróć do schematu powyżej. Zastanów się, jaki wpływ na glebę mają kwasy karboksylowe wydzielane przez łubin i jakie ma to znaczenie dla rośliny.

Korzeń łubinu wydziela kwasy karboksylowe, które zmieniając pH gleby doprowadzają do powstania łatwiej przyswajalnych form fosforu. Lekko kwaśne środowisko sprzyja pobieraniu większości makroelementów, co jest korzystne dla rosnącego w pobliżu owsa.

Ćwiczenie 7

RQURouUSPsFmU

Ćwiczenie 8

Na wykresie przedstawiono wyniki pewnego doświadczenia z dwiema odmianami jęczmienia. Ziarna umieszczono w kiełkownikach w roztworze pożywki bez soli (próba 0) i z różnymi stężeniami NaCl.

RECi19WQ1jJeN

Wykres kolumnowy. Lista elementów:

1. zestaw danych:

NaCl [[mmol/dm[baseline‑shift: super; font‑size: smaller;]3[/superscript] ]]: 0
Promyk: 6.5; Podpis osi wartości: średnia długość korzeni [[cm]]
Suweren: 6.5; Podpis osi wartości: średnia długość korzeni [[cm]]

2. zestaw danych:

NaCl [[mmol/dm[baseline‑shift: super; font‑size: smaller;]3[/superscript] ]]: 50
Promyk: 8.5; Podpis osi wartości: średnia długość korzeni [[cm]]
Suweren: 9; Podpis osi wartości: średnia długość korzeni [[cm]]

3. zestaw danych:

NaCl [[mmol/dm[baseline‑shift: super; font‑size: smaller;]3[/superscript] ]]: 100
Promyk: 6.3; Podpis osi wartości: średnia długość korzeni [[cm]]
Suweren: 8; Podpis osi wartości: średnia długość korzeni [[cm]]

4. zestaw danych:

NaCl [[mmol/dm[baseline‑shift: super; font‑size: smaller;]3[/superscript] ]]: 150
Promyk: 5; Podpis osi wartości: średnia długość korzeni [[cm]]
Suweren: 5.8; Podpis osi wartości: średnia długość korzeni [[cm]]

Wykres kolumnowy. Lista elementów:

1. zestaw danych:

NaCl [[mmol/dm[baseline‑shift: super; font‑size: smaller;]3[/superscript] ]]: 0
Promyk: 6.5; Podpis osi wartości: średnia długość korzeni [[cm]]
Suweren: 6.5; Podpis osi wartości: średnia długość korzeni [[cm]]

2. zestaw danych:

NaCl [[mmol/dm[baseline‑shift: super; font‑size: smaller;]3[/superscript] ]]: 50
Promyk: 8.5; Podpis osi wartości: średnia długość korzeni [[cm]]
Suweren: 9; Podpis osi wartości: średnia długość korzeni [[cm]]

3. zestaw danych:

NaCl [[mmol/dm[baseline‑shift: super; font‑size: smaller;]3[/superscript] ]]: 100
Promyk: 6.3; Podpis osi wartości: średnia długość korzeni [[cm]]
Suweren: 8; Podpis osi wartości: średnia długość korzeni [[cm]]

4. zestaw danych:

NaCl [[mmol/dm[baseline‑shift: super; font‑size: smaller;]3[/superscript] ]]: 150
Promyk: 5; Podpis osi wartości: średnia długość korzeni [[cm]]
Suweren: 5.8; Podpis osi wartości: średnia długość korzeni [[cm]]

RsQ2igf9b55Qj

a) Określ problem badawczy dla tego doświadczenia. (Uzupełnij) b) Które słupki przedstawiają próbę kontrolną i dlaczego? (Uzupełnij) c) Sformułuj wniosek, który wynika z danych. (Uzupełnij).

a) Sprawdź podpisy na osiach diagramu. Pomyśl, co jest od czego zależne.

b) Porównaj stężenie soli w różnych próbkach.

c) Wniosek powinien być odpowiedzią na problem badawczy i odnosić się do badanego obiektu.

a) Wpływ stężenia soli kuchennej (NaCl) na długość korzeni owsa. Czy rozwój korzeni owsa zależy od stężenia chlorku sodu?

b) Próba kontrolna to próba przy stężeniu soli równym 0 (z samą pożywką), gdyż stanowi punkt odniesienia; roztwory soli wykonano w pożywce.

c) Czy twoje wnioskowanie jest podobne do niżej przytoczonych wniosków badaczy?

„Najmniejsze z zastosowanych stężeń NaCl (…) w pożywce stymulowało wzrost korzeni”.
„Wraz ze wzrostem stężenia chlorku sodu (…) istotnie zmniejszyły się wartości parametrów biometrycznych korzeni siewek jęczmienia”.

Grafika interaktywna

Dla nauczyciela

Sprawdź się