Trąba powietrzna – wiatr .......................... wokół osi .........................., o ograniczonej średnicy (kilkadziesiąt metrów), w postaci wirującego słupa zwisającego z rozbudowanej chmury .......................... do powierzchni ziemi. Prędkość wiatru wewnątrz trąby może przekraczać .......................... m/s.
R1W2FhmHPyKtQ1
Ćwiczenie 2
Wskaż, z jakimi chmurami mogą być związane trąby powietrzne i tornada. Możliwe odpowiedzi: 1. Cumulonimbus, 2. Nimbostratus, 3. Altocumulus, 4. Cumulus
Wskaż, z jakimi chmurami mogą być związane trąby powietrzne i tornada.
Cumulonimbus
Nimbostratus
Altocumulus
Cumulus
R1XywHkXMtLDN
Ćwiczenie 2
Zaznacz, z jakimi chmurami mogą być związane trąby powietrzne i tornada. Możliwe odpowiedzi: 1. Cumulonimbus, 2. Nimbostratus, 3. Altocumulus, 4. Cumulus
ReeLiugrAis3u1
Ćwiczenie 3
Wymyśl pytanie na kartkówkę związane z tematem materiału.
Wymyśl pytanie na kartkówkę związane z tematem materiału.
Zaznacz prawidłową odpowiedź. Typ wiru powietrznego, stosunkowo krótkotrwałego i raczej niewielkich rozmiarów, powstającego zwykle przy bezchmurnym lub pogodnym niebie i przy łagodnym wietrze, najczęściej wczesnym popołudniem, to: Możliwe odpowiedzi: 1. wir pyłowy, 2. trąba powietrzna, 3. wir wodny, 4. szkwał
Rc4H4gMyMqhd22
Ćwiczenie 4
Zaznacz, na których z wskazanych obszarów najczęściej obserwowane są trąby powietrzne.
Zaznacz, na których z wskazanych obszarów najczęściej obserwowane są trąby powietrzne.
Źródło: Englishsquare.pl sp. z o.o., licencja: CC BY-SA 3.0.
R1PXK9MwbbcJf
Ćwiczenie 4
Korzystając z dostępnych źródeł informacji, zaznacz trzy obszary, na których najczęściej obserwowane są trąby powietrzne. Możliwe odpowiedzi: 1. wschodnie wybrzeże Stanów Zjednoczonych, 2. wschodnie wybrzeże Australii, 3. Afryka Centralna, 4. południe Afryki, 5. zachodnie wybrzeże Ameryki Południowej
RiUN26Gkydcou2
Ćwiczenie 5
Oceń, czy poniższe stwierdzenia są prawdziwe czy fałszywe. Najbezpieczniejsze schronienie przed trąbą powietrzną to piwnica. Możliwe odpowiedzi: Prawda, Fałsz. Otwieranie okien pozwala ocalić dom przed zniszczeniem. Możliwe odpowiedzi: Prawda, Fałsz. Chowanie się przed tornadem pod mostami jest niebezpieczne. Możliwe odpowiedzi: Prawda, Fałsz. Tornada zatrzymują się przed rzekami. Możliwe odpowiedzi: Prawda, Fałsz. Duże miasta nie mogą być dotknięte przez trąby powietrzne. Możliwe odpowiedzi: Prawda, Fałsz. Tornada mogą występować w zimie. Możliwe odpowiedzi: Prawda, Fałsz
Oceń, czy poniższe stwierdzenia są prawdziwe czy fałszywe. Najbezpieczniejsze schronienie przed trąbą powietrzną to piwnica. Możliwe odpowiedzi: Prawda, Fałsz. Otwieranie okien pozwala ocalić dom przed zniszczeniem. Możliwe odpowiedzi: Prawda, Fałsz. Chowanie się przed tornadem pod mostami jest niebezpieczne. Możliwe odpowiedzi: Prawda, Fałsz. Tornada zatrzymują się przed rzekami. Możliwe odpowiedzi: Prawda, Fałsz. Duże miasta nie mogą być dotknięte przez trąby powietrzne. Możliwe odpowiedzi: Prawda, Fałsz. Tornada mogą występować w zimie. Możliwe odpowiedzi: Prawda, Fałsz
Oceń, czy poniższe stwierdzenia są prawdziwe czy fałszywe.
Stwierdzenie
Prawda
Fałsz
Najbezpieczniejsze schronienie przed trąbą powietrzną to piwnica.
□
□
Otwieranie okien pozwala ocalić dom przed zniszczeniem.
□
□
Chowanie się przed tornadem pod mostami jest niebezpieczne.
□
□
Tornada zatrzymują się przed rzekami
□
□
Duże miasta nie mogą być dotknięte przez trąby powietrzne
□
□
Tornada mogą występować w zimie.
□
□
31
Ćwiczenie 6
Korzystając z dostępnych źródeł informacji, oceń, czy łatwo jest przewidzieć trąbę powietrzną w Polsce.
W Polsce, dzięki portalom, które zajmują się prognozą pogody oraz badaniem aktywności burzowej, można przewidzieć trąbę powietrzną, jednak nie daje to stuprocentowej pewności jej wystąpienia oraz nie można w ten sposób podać lokalizacji zjawiska atmosferycznego. Precyzyjne określenie lokalizacji trąby powietrznej – w czasie jej wystąpienia lub kilkadziesiąt minut przed – umożliwiają radary meteorologiczne.
R1dEk1YNIwUOb3
Ćwiczenie 7
W Stanach Zjednoczonych od lutego 2007 roku wprowadzono ulepszoną skalę Fujity, tzw. skalę EF. Skala posługuje się symbolami od EF0 do EF5. Połącz odpowiednie symbole skali EF z odpowiadającymi im zniszczeniami. EF0 – wiatr o prędkości od 105 do 137 km/h Możliwe odpowiedzi: 1. zerwane dachy, przewrócone i zniszczone przyczepy campingowe, 2. domy o bardzo silnym szkielecie zrównane z ziemią do fundamentów, samochody stają się pociskami przelatującymi do 100 metrów, wieżowce ze zdeformowaną konstrukcją, 3. solidne domy zrównane z ziemią, samochody wyrzucane w powietrze, 4. niszczone całe piętra solidnych domów, uszkodzenia dużych budynków, wykolejone pociągi, podnoszone z ziemi cięższe samochody, 5. zerwane dachy z solidnych konstrukcji, duże drzewa wyrywane z korzeniami, lekkie samochody podnoszone z ziemi, 6. uszkodzenia dachów domów, wyrywane gałęzie drzew EF1 – wiatr o prędkości od 138 do 178 km/h Możliwe odpowiedzi: 1. zerwane dachy, przewrócone i zniszczone przyczepy campingowe, 2. domy o bardzo silnym szkielecie zrównane z ziemią do fundamentów, samochody stają się pociskami przelatującymi do 100 metrów, wieżowce ze zdeformowaną konstrukcją, 3. solidne domy zrównane z ziemią, samochody wyrzucane w powietrze, 4. niszczone całe piętra solidnych domów, uszkodzenia dużych budynków, wykolejone pociągi, podnoszone z ziemi cięższe samochody, 5. zerwane dachy z solidnych konstrukcji, duże drzewa wyrywane z korzeniami, lekkie samochody podnoszone z ziemi, 6. uszkodzenia dachów domów, wyrywane gałęzie drzew EF2 – wiatr o prędkości od 179 do 218 km/h Możliwe odpowiedzi: 1. zerwane dachy, przewrócone i zniszczone przyczepy campingowe, 2. domy o bardzo silnym szkielecie zrównane z ziemią do fundamentów, samochody stają się pociskami przelatującymi do 100 metrów, wieżowce ze zdeformowaną konstrukcją, 3. solidne domy zrównane z ziemią, samochody wyrzucane w powietrze, 4. niszczone całe piętra solidnych domów, uszkodzenia dużych budynków, wykolejone pociągi, podnoszone z ziemi cięższe samochody, 5. zerwane dachy z solidnych konstrukcji, duże drzewa wyrywane z korzeniami, lekkie samochody podnoszone z ziemi, 6. uszkodzenia dachów domów, wyrywane gałęzie drzew EF3 – wiatr o prędkości od 219 do 266 km/h Możliwe odpowiedzi: 1. zerwane dachy, przewrócone i zniszczone przyczepy campingowe, 2. domy o bardzo silnym szkielecie zrównane z ziemią do fundamentów, samochody stają się pociskami przelatującymi do 100 metrów, wieżowce ze zdeformowaną konstrukcją, 3. solidne domy zrównane z ziemią, samochody wyrzucane w powietrze, 4. niszczone całe piętra solidnych domów, uszkodzenia dużych budynków, wykolejone pociągi, podnoszone z ziemi cięższe samochody, 5. zerwane dachy z solidnych konstrukcji, duże drzewa wyrywane z korzeniami, lekkie samochody podnoszone z ziemi, 6. uszkodzenia dachów domów, wyrywane gałęzie drzew EF4 – wiatr o prędkości od 267 do 322 km/h Możliwe odpowiedzi: 1. zerwane dachy, przewrócone i zniszczone przyczepy campingowe, 2. domy o bardzo silnym szkielecie zrównane z ziemią do fundamentów, samochody stają się pociskami przelatującymi do 100 metrów, wieżowce ze zdeformowaną konstrukcją, 3. solidne domy zrównane z ziemią, samochody wyrzucane w powietrze, 4. niszczone całe piętra solidnych domów, uszkodzenia dużych budynków, wykolejone pociągi, podnoszone z ziemi cięższe samochody, 5. zerwane dachy z solidnych konstrukcji, duże drzewa wyrywane z korzeniami, lekkie samochody podnoszone z ziemi, 6. uszkodzenia dachów domów, wyrywane gałęzie drzew EF5 – wiatr o prędkości powyżej 322 km/h Możliwe odpowiedzi: 1. zerwane dachy, przewrócone i zniszczone przyczepy campingowe, 2. domy o bardzo silnym szkielecie zrównane z ziemią do fundamentów, samochody stają się pociskami przelatującymi do 100 metrów, wieżowce ze zdeformowaną konstrukcją, 3. solidne domy zrównane z ziemią, samochody wyrzucane w powietrze, 4. niszczone całe piętra solidnych domów, uszkodzenia dużych budynków, wykolejone pociągi, podnoszone z ziemi cięższe samochody, 5. zerwane dachy z solidnych konstrukcji, duże drzewa wyrywane z korzeniami, lekkie samochody podnoszone z ziemi, 6. uszkodzenia dachów domów, wyrywane gałęzie drzew
W Stanach Zjednoczonych od lutego 2007 roku wprowadzono ulepszoną skalę Fujity, tzw. skalę EF. Skala posługuje się symbolami od EF0 do EF5. Połącz odpowiednie symbole skali EF z odpowiadającymi im zniszczeniami. EF0 – wiatr o prędkości od 105 do 137 km/h Możliwe odpowiedzi: 1. zerwane dachy, przewrócone i zniszczone przyczepy campingowe, 2. domy o bardzo silnym szkielecie zrównane z ziemią do fundamentów, samochody stają się pociskami przelatującymi do 100 metrów, wieżowce ze zdeformowaną konstrukcją, 3. solidne domy zrównane z ziemią, samochody wyrzucane w powietrze, 4. niszczone całe piętra solidnych domów, uszkodzenia dużych budynków, wykolejone pociągi, podnoszone z ziemi cięższe samochody, 5. zerwane dachy z solidnych konstrukcji, duże drzewa wyrywane z korzeniami, lekkie samochody podnoszone z ziemi, 6. uszkodzenia dachów domów, wyrywane gałęzie drzew EF1 – wiatr o prędkości od 138 do 178 km/h Możliwe odpowiedzi: 1. zerwane dachy, przewrócone i zniszczone przyczepy campingowe, 2. domy o bardzo silnym szkielecie zrównane z ziemią do fundamentów, samochody stają się pociskami przelatującymi do 100 metrów, wieżowce ze zdeformowaną konstrukcją, 3. solidne domy zrównane z ziemią, samochody wyrzucane w powietrze, 4. niszczone całe piętra solidnych domów, uszkodzenia dużych budynków, wykolejone pociągi, podnoszone z ziemi cięższe samochody, 5. zerwane dachy z solidnych konstrukcji, duże drzewa wyrywane z korzeniami, lekkie samochody podnoszone z ziemi, 6. uszkodzenia dachów domów, wyrywane gałęzie drzew EF2 – wiatr o prędkości od 179 do 218 km/h Możliwe odpowiedzi: 1. zerwane dachy, przewrócone i zniszczone przyczepy campingowe, 2. domy o bardzo silnym szkielecie zrównane z ziemią do fundamentów, samochody stają się pociskami przelatującymi do 100 metrów, wieżowce ze zdeformowaną konstrukcją, 3. solidne domy zrównane z ziemią, samochody wyrzucane w powietrze, 4. niszczone całe piętra solidnych domów, uszkodzenia dużych budynków, wykolejone pociągi, podnoszone z ziemi cięższe samochody, 5. zerwane dachy z solidnych konstrukcji, duże drzewa wyrywane z korzeniami, lekkie samochody podnoszone z ziemi, 6. uszkodzenia dachów domów, wyrywane gałęzie drzew EF3 – wiatr o prędkości od 219 do 266 km/h Możliwe odpowiedzi: 1. zerwane dachy, przewrócone i zniszczone przyczepy campingowe, 2. domy o bardzo silnym szkielecie zrównane z ziemią do fundamentów, samochody stają się pociskami przelatującymi do 100 metrów, wieżowce ze zdeformowaną konstrukcją, 3. solidne domy zrównane z ziemią, samochody wyrzucane w powietrze, 4. niszczone całe piętra solidnych domów, uszkodzenia dużych budynków, wykolejone pociągi, podnoszone z ziemi cięższe samochody, 5. zerwane dachy z solidnych konstrukcji, duże drzewa wyrywane z korzeniami, lekkie samochody podnoszone z ziemi, 6. uszkodzenia dachów domów, wyrywane gałęzie drzew EF4 – wiatr o prędkości od 267 do 322 km/h Możliwe odpowiedzi: 1. zerwane dachy, przewrócone i zniszczone przyczepy campingowe, 2. domy o bardzo silnym szkielecie zrównane z ziemią do fundamentów, samochody stają się pociskami przelatującymi do 100 metrów, wieżowce ze zdeformowaną konstrukcją, 3. solidne domy zrównane z ziemią, samochody wyrzucane w powietrze, 4. niszczone całe piętra solidnych domów, uszkodzenia dużych budynków, wykolejone pociągi, podnoszone z ziemi cięższe samochody, 5. zerwane dachy z solidnych konstrukcji, duże drzewa wyrywane z korzeniami, lekkie samochody podnoszone z ziemi, 6. uszkodzenia dachów domów, wyrywane gałęzie drzew EF5 – wiatr o prędkości powyżej 322 km/h Możliwe odpowiedzi: 1. zerwane dachy, przewrócone i zniszczone przyczepy campingowe, 2. domy o bardzo silnym szkielecie zrównane z ziemią do fundamentów, samochody stają się pociskami przelatującymi do 100 metrów, wieżowce ze zdeformowaną konstrukcją, 3. solidne domy zrównane z ziemią, samochody wyrzucane w powietrze, 4. niszczone całe piętra solidnych domów, uszkodzenia dużych budynków, wykolejone pociągi, podnoszone z ziemi cięższe samochody, 5. zerwane dachy z solidnych konstrukcji, duże drzewa wyrywane z korzeniami, lekkie samochody podnoszone z ziemi, 6. uszkodzenia dachów domów, wyrywane gałęzie drzew
W Stanach Zjednoczonych od lutego 2007 roku wprowadzono ulepszoną skalę Fujity, tzw. skalę EF. Skala posługuje się symbolami od EF0 do EF5. Połącz odpowiednie symbole skali EF z odpowiadającymi im zniszczeniami.
zerwane dachy z solidnych konstrukcji, duże drzewa wyrywane z korzeniami, lekkie samochody podnoszone z ziemi, zerwane dachy, przewrócone i zniszczone przyczepy campingowe, domy o bardzo silnym szkielecie zrównane z ziemią do fundamentów, samochody stają się pociskami przelatującymi do 100 metrów, wieżowce ze zdeformowaną konstrukcją, solidne domy zrównane z ziemią, samochody wyrzucane w powietrze, uszkodzenia dachów domów, wyrywane gałęzie drzew, niszczone całe piętra solidnych domów, uszkodzenia dużych budynków, wykolejone pociągi, podnoszone z ziemi cięższe samochody
EF0 – wiatr o prędkości od 105 do 137 km/h
EF1 – wiatr o prędkości od 138 do 178 km/h
EF2 – wiatr o prędkości od 179 do 218 km/h
EF3 – wiatr o prędkości od 219 do 266 km/h
EF4 – wiatr o prędkości od 267 do 322 km/h
EF5 – wiatr o prędkości powyżej 322 km/h
31
Ćwiczenie 8
Na podstawie mapy burzowo‑opadowej z diagramem wyładowań z godziny 15:50 określ:
1. miejsca w Polsce, gdzie wystąpiły komórki burzowe dające największe opady,
2. obszary kraju, gdzie wystąpiły wyładowania atmosferyczne.
Na podstawie diagramu wyładowań napisz, ile razy piorun uderzył w powierzchnię ziemi podczas interwału czasowego o 15:50.
22 czerwca 2020 r. nad Polską przechodziły burze dające przelotne opady deszczu. Polska znajdowała się w ciepłej i wilgotnej masie powietrza polarnego morskiego starego. Nad krajem przesuwała się linia zbieżności – przedfrontowa linia szkwałów (w ciepłym wycinku niżu pojawiają się linie aktywnych zjawisk konwekcyjnych, tzw. linie szkwałów, leżące równolegle do zbliżającego się frontu chłodnego), wzdłuż której tworzyły się pasowo burze (patrz: mapa synoptyczna z godziny 12:00 UTC, 22 czerwca 2020).
R1LNxTCinudrn
Ilustracja
Mapa synoptyczna z 22 czerwca 2020 r. z godziny 12:00 UTC
Źródło: dostępny w internecie: meteo.imgw.pl, domena publiczna.
R1NRR2Ln6EFIy
Ilustracja
Legenda do mapy synoptycznej
Źródło: dostępny w internecie: meteo.imgw.pl, domena publiczna.
Rlj2rSHtIDbNv
Ilustracja
Mapy burzowo-opadowe z diagramem wyładowań: analiza i prognoza (AP) z godziny 15:50, 22 czerwca 2020 r. w Polsce
Źródło: dostępny w internecie: awiacja.imgw.pl, domena publiczna.
Ra09Ky9P5zcsH
Ilustracja
Legenda do mapy burzowo-opadowej
Źródło: dostępny w internecie: awiacja.imgw.pl, domena publiczna.
R1Y0tR3hR5z3E
Ilustracja
Diagram wyładowań atmosferycznych z godziny 15:50, 22 czerwca 2020 r. w Polsce
Źródło: dostępny w internecie: awiacja.imgw.pl, domena publiczna.
RsNPvl2g64FyR
(Uzupełnij).
Zwróć uwagę na legendy do załączonych materiałów.
Komórki burzowe z intensywnymi opadami: Nizina Mazowiecka, okolice Warszawy (opad ok. 30 mm), Nizina Północnopodlaska, okolice Białegostoku (opad ok. 15 mm), wzdłuż linii Wisły od Niziny Południowopodlaskiej do Kotliny Sandomierskiej (opad od 10‑15 mm).