R1G6t2Ix55slK
Mozaika przedstawia mężczyzn na statku z żaglami i syreny stojące na brzegu. Czterech mężczyzn siedzi przy wiosłach na okręcie z żaglami. Piąty, Odyseusz, stoi przywiązany do masztu. Na skalistym brzegu, po prawej stronie mozaiki, stoją syreny - pół kobiety, pół ptaki. Mają one skrzydła u ramion i ptasie nogi oraz obnażone piersi. Patrzą na mężczyzn znajdujących się na statku. Jedna z syren trzyma w rękach dwa flety. Mężczyźni na statku nie patrzą na syreny. Twarz zwróconą ku syrenom ma tylko Odys, przywiązany do masztu.

Penelopa, Kirke i Kalipso. Odyseja Homera

Odyseusz
Źródło: wikimedia commons, mozaika, Muzeum Narodowe Bardo w Tunezji, licencja: CC BY 2.0.
Émile Mireaux [czyt. emil miro] Winniczuk Życie codzienne w Grecji w epoce homeryckiej

Kobiety zajmują w dziele Homera miejsce uprzywilejowane.
Łatwo zauważyć, że stary poeta jest bardzo wrażliwy na ich wdzięk i urodę. Na ogół pełen jest dla nich podziwu, życzliwej wyrozumiałości lub litości zabarwionej niekiedy ironią.
Jakaż wspaniała galeria portretów kobiecych różnych typów i odcieni! NauzykaaNauzykaaNauzykaa, jaśniejąca wdziękiem skromności, naturalnością i młodzieńczą prostotą, niezrównany typ młodej dziewczyny; AreteAreteArete, wzorowa pani domu, gościnna i pełna godności, tchnąca niewymuszoną powagą, kochana i szacunkiem otoczona doradczyni swego męża; Penelopa, symbol wierności zatroskanej i trochę płaczliwej, żyjąca wspomnieniem i nadzieją, przebiegła, bierna, cierpliwa i niewzruszona, instynktownie nieufna wobec przeczuwanego szczęścia, które w końcu odnajduje; HelenaHelenaHelena, wcielenie tajemniczej kobiecości, którą aureola piękności i szlachetnego pochodzenia chroni przed wszelką pospolitością zarówno wśród zgiełku namiętnych sporów, jak w ciszy odzyskanego ogniska domowego; AndromachaAndromachaAndromacha, kochająca małżonka, nieprzytomna z podziwu i lęku o swego bohatera; EuryklejaEuryklejaEurykleja, stara klucznica, samo uczucie i gderliwe oddanie. Jedyny potworny wyjątek w tym sympatycznym orszaku niewiast epoki bohaterskiej – to odrażająca KlitajmestraKlitajmestraKlitajmestra.
[…].

CART4 Źródło: Émile Mireaux [czyt. emil miro] Winniczuk, Życie codzienne w Grecji w epoce homeryckiej, [w:] Lidia Winniczuk, Ludzie, zwyczaje, obyczaje starożytnej Grecji i Rzymu, Warszawa 1983, s. 201.
Helena
Andromacha
Eurykleja
Nauzykaa
Arete
Twoje cele
  • Poznasz życie codzienne kobiet w epoce homeryckiej.

  • Dowiesz się, jaką rolę pełniły w Odysei Penelopa, Kirke i Calypso.

  • Sformułujesz argumenty na poparcie tezy, że Penelopa jest archetypem niezłomnej kobiety.

  • Scharakteryzujesz postacie kobiet występujących w Odysei.

Klitajmestra