Kontekst
Treści z zakresu rozszerzonego
Treści nieobowiązkowe (spoza podstawy programowej)
Płynęły białe łabędzie...
Bogusław Butrymowicz
Młodopolski poeta, który zaistniał dzięki opublikowanemu w 1898 roku w czasopiśmie 'Życie' wierszowi Białe łabędzie. Butrymowicz wydał dwa tomy poezji: Poezje oraz Za słońcem, jednak szczególne uznanie zyskał dzięki przekładom literatury antycznej (tłumaczył m.in. dzieła Eurypidesa i Arystofanesa).
Białe łabędziePo wodzie bladolazurowej,
Kędy się sennie nurt przetacza,
Jak wiecznie jedna myśl tułacza –
Płynęły białe łabędzie...Lato strącało kwiat lipowy
Na biel ich skrzydeł sinośnieżną –
Ciszą... tęsknotą wód przybrzeżną
Płynęły białe łabędzie...Wiecznie tę samą w wodzie linię
Żłobiły ciała ich łyskliwe,
Bez ruchu skrzydeł, jak nieżywe,
Płynęły białe łabędzie...Po wodzie bladolazurowej,
Po sennej ciszy błędnych fal,
W melancholijnym, długim rzędzie,
Jak biały smutek Chrystusowy,
Niewypłakany nigdy żal –
Pływają białe łabędzie...Słońce matowym złotem błyska;
Czasem lipowy spadnie puch,
Więznąc na fali miękkiej grzędzie,
Ciche – przez środek uroczyska,
Niby wcielenie łez i skruch
Pływają białe łabędzie...Wysoko wznosząc szyje gięte,
Z wzrokiem utkwionym w stromy brzeg,
Wciąż jednym kręgiem jak w obłędzie:
Przez strugi nieme i zaklęte –
Ciągle te same z wieku w wiek
Pływają białe łabędzie......Oto znów biały zastęp płynie
Bez ruchu skrzydeł, wody bluzgu
Zda mi się – jakby po mym mózgu
Płynęły białe łabędzie...Ciche i białe... Nieskalanie,
Zawsze tą samą wąską linią,
Zaczarowaną w sen świątynią –
Płynęły białe łabędzie...I nie wiem: sen li to czy trwanie?
Fala przypomnień o brzeg bije,
A z nią, przepiękne wznosząc szyje,
Pływają białe łabędzie...Źródło: Bogusław Butrymowicz, Białe łabędzie, [w:] tegoż, Antologia liryki Młodej Polski, Wrocław 1990, s. 57–58.
Omów budowę wiersza Bogusława Butrymowicza Białe łabędzie.
Określ nastrój utworu.
Opisz świat przedstawiony. Jaka kolorystyka w nim dominuje?
Scharakteryzuj tytułowe łabędzie.
Odszukaj tytuł wiersza poznanego francuskiego poety, w którym pojawił się motyw ptaka.
Napisz, co symbolizuje ten ptak.
Zinterpretuj fragment: 'Zda mi się – jakby po mym mózgu/Płynęły białe łabędzie...'.
Wyjaśnij symbolikę tytułowych łabędzi. Uzasadnij swoją odpowiedź.
Zastanów się i napisz, czy istnieje jedna interpretacja wiersza Bogusława Butrymowicza.
W krótkiej notatce wyjaśnij, co jest istotniejsze – treść, znaczenie Białych łabędzi czy wizyjność i nastrojowość tego wiersza. Uzasadnij swoje stanowisko.