Instrumentarium baroku
Dla ciekawskich
Instrumentarium baroku
Jeżeli zainteresował Cię temat barokowych instrumentów, to warto spojrzeć na niego szerzej i poszukać powiązań z innymi dziedzinami wiedzy.
Historia i sztuka – przyjrzyj się barokowym obrazom Rubensa czy rzeźbom Berniniego. Zauważ, że podobnie jak instrumentarium baroku, dzieła te miały olśniewać bogactwem form i wywoływać emocje. Spróbuj porównać: czy zdobienia na instrumencie mogą działać na słuchacza tak, jak złocone ramy obrazów na widza?
Fizyka i akustyka – naturalna trąbka barokowa wydobywała dźwięki z szeregu alikwotów. Poszukaj, czym są fale stojące i rezonans – to wytłumaczy, dlaczego trębacz mógł zagrać tylko określone wysokości. Zastanów się, czy rozumienie fizyki mogło pomóc muzykom baroku przekraczać ograniczenia instrumentów.
Literatura – poeci barokowi, jak Jan Andrzej Morsztyn, tworzyli teksty pełne kontrastów, ozdobników i konceptów. Porównaj to z muzyką barokową, np. koncertem grosso – czy widzisz podobieństwo w grze przeciwieństw: solista kontra orkiestra, ciemne i jasne barwy, proste i ozdobne frazy?
Film – obejrzyj fragment filmu Farinelli: ostatni kastrat (1994) i zwróć uwagę na brzmienie barokowego instrumentarium. Albo przypomnij sobie Amadeusza (1984), gdzie ukazano instrumenty historyczne w akcji. Pomyśl, czy obraz filmowy może pomóc Ci lepiej wyobrazić sobie realia epoki niż samo czytanie podręcznika.
Technologia i rzemiosło – w baroku działały rodziny lutników Amati, Stradivari czy Guarneri. Ich instrumenty do dziś są badane z użyciem tomografii komputerowej i analiz chemicznych drewna. Może warto zastanowić się, dlaczego – mimo nowoczesnych technologii – nikt nie potrafi odtworzyć brzmienia Stradivariego?
Religia i filozofia – większość organów barokowych powstawała z myślą o liturgii. Zapytaj sam siebie: czy tak monumentalny instrument miał służyć tylko muzyce, czy też budowaniu poczucia sacrum? Jak dźwięk setek piszczałek wpływał na wiernych?