R1IsPBVpcDAOr
Na zdjęciu znajduje się starsza kobieta. Siedzi na ulicy. Jest oparta o ścianę. Jest ubrana w chustę, która zasłania jej głowę i twarz. Ma bose stopy. Obok niej leżą buty. Za nią znajduje się laska.

Różnice społeczne

Źródło: Pixabay, domena publiczna.

To co już powinieneś wiedzieć a być może nie pamiętasz

bg‑gray2

Zamieszczone poniżej ćwiczenia i  informacje pozwolą Ci przypomnieć sobie wiadomości i umiejętności, które powinieneś posiadać po ukończeniu szkoły podstawowej.

R1U6X3J8CNNJ1
Najsłynniejszym powiedzeniem Sokratesa było „Wiem, że nic nie wiem”. Filozof autentycznie w to wierzył. Uważał, że uświadomienie sobie własnej niewiedzy jest pierwszym krokiem do poznania prawdy.
Źródło: domena publiczna.
bg‑gray2

Istnieje wiele sposobów przedstawiania struktury społecznej. Występujące w społeczeństwie podziały i nierówności opisuje się najczęściej za pomocą pojęć: klasa społeczna i warstwa społeczna. W socjologii nadaje się tym pojęciom różne znaczenie, tym samym trudno jest je jednoznacznie wytłumaczyć. Jednym z najbardziej znanych sposobów przedstawiania struktury społecznej jest podział społeczeństwa na  klasy: wyższą, średnią, niższą.

Ćwiczenie 1

Zastanów się, jaką wartość mają dla ciebie podane źródła prestiżu społecznego. Uporządkuj je, zaczynając od najistotniejszego dla Ciebie.

Wypisz inne, istotne we współczesnym społeczeństwie polskim, kryteria prestiżu społecznego

Kryteria prestiżu społecznego.

Rc46huoXM7oEi
Elementy do uszeregowania: 1.
władza (niekoniecznie polityczna), 2.
wykształcenie, 3.
zasługi dla państwa/lokalnej społeczności
, 4.
poziom dochodów
Źródło: Learnetic SA, licencja: CC BY 3.0.
R1Qnu5GYQAEPj
(Uzupełnij).
bg‑olive

Warstwa społeczna może być definiowana na trzy sposoby:

  1. jako część klasy społecznej (podział wewnętrzny),

  2. jako kategoria społeczno‑zawodowa, wyodrębniona ze względu na rolę i miejsce w społeczeństwie,

  3. grupa ludzi żyjąca w zbliżonych warunkach, tworząca pewną wspólnotę stylu życia.

Ćwiczenie 2

Porozmawiaj z rodzicami (opiekunami) i dziadkami. Dowiedz się, jakie grupy społeczne np. grupy zawodowe, zanikają w waszej społeczności lokalnej, a jakie nowe się  pojawiają. Wskaż, z czego wynikają zauważone zmiany.

Rh2uRhMid6WJH
(Uzupełnij).
bg‑gray2

Problemy społeczne, jakie mogą wystąpić w gminie.

  1. Problemy dotyczące opieki społecznej: ubóstwo, bezrobocie, euro‑sieroctwo, przemoc w rodzinie, bariery architektoniczne.

  2. Nierówne szanse w życiu społecznym osób z rodzin dysfunkcyjnych.

  3. Problemy dotyczące zdrowia i opieki: niska świadomość społeczna potrzeby uprawiania sportu, brak nawyków u wielu młodych osób zdrowego stylu życia, brak infrastruktury sportowej w  dla mieszkańców, uboga oferta sportowo - rekreacyjna dla dzieci i młodzieży, osób dorosłych i seniorów.

  4. Problemy dotyczące kultury: mały dostęp do kultury, brak tzw. kultury wysokiej, mała oferta dla seniorów, brak szacunku i tolerancji.

  5. Problemy dotyczące edukacji i rynku pracy: bezrobocie - gmina typowo rolnicza, niewielkie zaplecze przemysłowo‑gospodarcze dające zatrudnienie, uboga informacja na temat rynku pracy, nieodpowiednie wykorzystanie funduszy z zewnątrz, niechęć mieszkańców do zakładania własnej działalności gospodarczej, brak możliwości dokształcania i przekwalifikowania się.

  6. Problemy demograficzne: starzenie się społeczności lokalnej, spadek liczby mieszkańców, emigracja młodych ludzi.

RML1jJ62PviTp
Ćwiczenie 3
Wskaż problem przedstawiony w opisie ilustracji
Problemy społeczne
Źródło: Learnetic S.A., licencja: CC BY 4.0.
bg‑gray2

Problem głodu na świecie jest szczególnie jaskrawym przykładem dysproporcji rozwojowych. Światowy Program Żywnościowy [World Food Programme, WFP] szacuje, że na świecie jest około 870 mln głodnych ludzi. Oznacza to, że głodnych ludzi na świecie jest więcej niż mieszkańców Stanów Zjednoczonych, Kanady i Unii Europejskiej łącznie.

RJklutSBtWEbT
Dysproporcje rozwojowe (bieda)
Źródło: pixabay, domena publiczna.
bg‑olive

Głód dotyka ludzi w każdym wieku, ale przede wszystkim kobiety i dzieci oraz osoby w podeszłym wieku.

R1C5nGTHRMMAo
Zagłodzona dziewczynka
Źródło: Dr. Lyle Conrad, domena publiczna.
bg‑gray2

Według UNICEF (dane z 2020) 690 mln ludzi na świecie cierpi głód. Najwięcej z nich mieszka w Azji i Afryce.

R1SKn8TNmy0ia
UNICEF 2019 - Gdzie mieszkają niedożywione dzieci
Źródło: Learnetic S.A., licencja: CC BY-SA 4.0.

Wykres: Gdzie mieszkają niedożywione dzieci.

Państwa zaznaczone na wykresie:

  • Ameryka Północna

  • Azja Wschodnia i Pacyfik

  • Ameryka Łacińska i Karaiby

  • Europa Wschodnia i Azja Środkowa

  • Bliski Wschód i Afryka Północna

  • Afryka Zachodnia i Środkowa

  • Afryka Wschodnia i Południowa

  • Azja Południowa.

Dane liczbowe podane w milionach:

  • Ameryka Północna 2,6

  • Azja wschodnia i Pacyfik - 8,4

  • Ameryka Łacińska i Karaiby - 9,0

  • Europa Wschodnia i Azja Środkowa - 9,0

  • Bliski Wschód i Afryka Północna - 14,7

  • Afryka Zachodnia i Środkowa - 33,1

  • Afryka Wschodnia i Południowa - 33,6

  • Azja Południowa - 34,4.

bg‑gray2

Przyczyn głodu należy poszukiwać w: przeludnieniu i wysokim przyroście naturalnym w niektórych regionach świata, konfliktach, katastrofach naturalnych, zmianach klimatycznych, globalnych kryzysach finansowych i żywnościowych czy złym zarządzaniu zasobami państwa. Klęski głodu są najczęściej wypadkową kilku spośród tych czynników.

RI71VgQa7euXJ1
Źródło: Contentplus.pl sp. z o.o., licencja: CC BY 3.0.

Liczba mieszkańców USA = 317 845 000

Liczba mieszkańców Kanady = 35 344 962

Liczba mieszkańców UE = 505 701 172

Liczba głodujących ludzi na świecie = ponad 870 000 000

bg‑gray2

W praktyce w skali globalnej problemem nie jest wyprodukowanie takiej ilości żywności, aby wystarczyło jej dla wszystkich. Problem stanowi niewłaściwa jej dystrybucja. Obecnie ok. 20 państw świata posiada nadwyżkę żywności, podczas gdy kilkadziesiąt państw ma jej zbyt mało. Dlatego likwidacja głodu na świecie była jednym z najważniejszych Milenijnych Celów Rozwoju, a obecnie Celów Zrównoważonego Rozwoju 2016‑2030.

R6FRVXZ14ULLU
Film prezentuje wypowiedź Janiny Ochojskiej, prezes Polskiej Akcji Humanitarnej, wyjaśnia, w jaki sposób każdy może pomagać
bg‑gold

Jeżeli potrzebujesz przypomnieć sobie więcej informacji i przećwiczyć opanowane w szkole podstawowej umiejętność zajrzyj do odpowiedniego modułu naszego e‑podręcznika dedykowanego dla szkoły podstawowej:

Problemy demograficzne, gospodarcze i infrastrukturalne społeczności lokalnej

Wybrane problemy współczesnego świata

RyvBYShHL1m6E
(Uzupełnij).